TP Hồ Chí Minh vừa trải qua những tháng ngày đầy khó khăn ứng phó với đại dịch COVID-19.
Nỗ lực kết nối cung - cầu lao động, kiến tạo các động lực về cơ hội, hỗ trợ tài chính, kéo dài thời hạn thực hiện chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, người lao động... là những giải pháp thiết thực để phục hồi thị trường lao động đang bị tổn thương vì Covid-19.
Tại 'Diễn đàn Kinh tế Việt Nam năm 2021 - Phục hồi và phát triển bền vững' vừa được tổ chức ngày 5/12, đã có nhiều tham luận về 'Bảo đảm an sinh xã hội và nguồn cung lao động trong quá trình phục hồi kinh tế'.
Khảo sát tại các tỉnh, thành phố vùng kinh tế trọng điểm cho thấy có sự thiếu hụt lao động cục bộ song không nhiều vì các doanh nghiệp chưa trở lại hoạt động 100%.
Khoảng 2 tháng gần đây, trong bối cảnh bình thường mới, nhiều doanh nghiệp phải đối mặt với tình trạng mất cân đối nguồn cung lao động cục bộ ở một số địa phương, một số ngành - nghề và lĩnh vực.
Dịch COVID-19 đang dần được đẩy lui nhờ vào nỗ lực phủ rộng tiêm vaccine phòng ngừa cho số đông người dân đã dần phát huy hiệu quả.
Trong lĩnh vực lao động, việc làm đã và đang có nhiều hệ lụy do tác động đại dịch để lại, giải pháp nào để khắc phục cũng là vấn đề được đặt ra.
Khi dịch bệnh diễn biến phức tạp, nhiều doanh nghiệp lựa chọn giảm doanh thu để bảo đảm nguồn thu nhập cho công nhân, duy trì hoạt động sản xuất, thực hiện tốt công tác an sinh xã hội và giữ chân người lao động. Nhờ đó, quá trình phục hồi hoạt động sản xuất diễn ra nhanh chóng hơn.
Theo đại diện Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐTBXH), sau hơn một tháng kết thúc giãn cách xã hội, các địa phương đã trở lại trạng thái bình thường mới, trên tinh thần thích ứng linh hoạt, an toàn, hiệu quả. Thep thống kê, đã có 70-75% doanh nghiệp và người lao động quay trở lại làm việc, đặc biệt có những địa phương đạt tỷ lệ trên 90%.
Nếu tình hình dịch bệnh được kiểm soát ổn định, tiến độ tiêm vaccine được bao phủ rộng hơn, thì cuối quý 1, đầu quý 2/2022, tình hình lao động, việc làm tại các địa phương có khả năng khôi phục lại như trước thời điểm bùng phát dịch...
Sau hơn một tháng kết thúc giãn cách xã hội, các địa phương đã trở lại trạng thái bình thường mới trên tinh thần thích ứng linh hoạt, an toàn, hiệu quả. Khoảng 70-75% doanh nghiệp và người lao động quay trở lại làm việc.
Những ngày gần đây, dòng người lao động đã bắt đầu quay lại các trung tâm công nghiệp lớn như TP Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai để tìm kiếm việc làm. Đây là dấu hiệu tích cực khi các đô thị đang dần mở cửa, doanh nghiệp đang nỗ lực khôi phục sản xuất và sẵn sàng tiếp nhận lượng lao động lớn. Tuy nhiên, chuỗi cung ứng nhân lực thực tế vẫn còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ.
Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đề xuất hỗ trợ một phần trực tiếp bằng tiền mặt cho người lao động như: chi phí đi lại, thuê nhà, y tế... để thu hút nhân lực quay trở lại làm việc.
Theo báo cáo sơ bộ của Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐTBXH), từ tháng 7 đến tháng 9/2021, có khoảng 1,3 triệu lao động dịch chuyển từ thành thị về nông thôn. Việc dịch chuyển lao động này đang gây nguy cơ thiếu lao động cục bộ ở một số ngành, vùng.
Bên cạnh các chính sách có tính chất bao phủ, lâu dài, Bộ LĐTB&XH đang xây dựng các phương án rất cụ thể để hỗ trợ các doanh nghiệp cân đối nguồn lao động, phục vụ cho việc sản xuất kinh doanh. Bộ cũng đã tính đến phương án huy động lực lượng lao động từ các trường nghề, tăng cường đào tạo, bồi dưỡng, kết nối, phát triển nguồn lao động từ bộ đội, công an xuất ngũ… Khi địa phương thiếu lực lượng lao động có thể huy động lực lượng sinh viên tham gia sản xuất với hình thức vừa học vừa làm, bảo đảm đúng các quy định về pháp luật việc làm.
Việc người lao động kéo về quê đang khiến các doanh nghiệp tại TP.HCM đối mặt với bài toán tìm lao động khi tái hoạt động, sản xuất kinh doanh sau ngày 1/10.