Phát huy vai trò của báo chí Mặt trận trong giám sát, phản biện xã hội

Quang cảnh Hội nghị. Ảnh: MTTQ Việt Nam

Đây là yêu cầu được nhấn mạnh tại Hội nghị giao ban báo chí quý III năm 2026, do Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương và Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức sáng 23/9.

Đổi mới nội dung, đẩy mạnh chuyển đổi số

Theo thông tin Hội nghị, trong quý III, các cơ quan báo chí cơ bản đã bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng thông tin của Đảng, Nhà nước, của Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc (MTTQ), các đoàn thể Trung ương, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và cơ quan chủ quản; thực hiện đúng tôn chỉ, mục đích, không để xảy ra sai sót nghiêm trọng về chính trị, tư tưởng. Công tác thông tin về Mặt trận, đại đoàn kết toàn dân tộc tiếp tục được quan tâm, có nhiều nội dung thiết thực thông qua việc chủ động thông tin, tuyên truyền các nhiệm vụ chính trị, các phong trào thi đua, các cuộc vận động và những vấn đề được Nhân dân quan tâm; tăng cường các bài viết về giám sát, phản biện xã hội, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động, nông dân, phụ nữ, trẻ em và các tầng lớp nhân dân.

Công tác chuyển đổi số, ứng dụng AI và phát triển báo chí đa nền tảng có bước chuyển biến tích cực, góp phần đa dạng hóa các kênh thông tin trên nền tảng số, mở rộng khả năng tiếp cận thông tin và nâng cao hiệu quả tuyên truyền. Các sự kiện truyền thông, hoạt động xã hội, từ thiện được tổ chức ngày càng bài bản, góp phần lan tỏa các giá trị tích cực trong cộng đồng.

Đối với các tạp chí, bên cạnh việc duy trì nội dung chuyên ngành, nhiều cơ quan đã chú trọng nâng cao chất lượng nghiên cứu, tăng hàm lượng khoa học, mở rộng phối hợp với các cơ quan nghiên cứu, trường đại học, các tổ chức chuyên môn; từng bước đổi mới quy trình biên tập, xuất bản theo hướng chuyên nghiệp hơn.

Các cơ quan báo chí tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy, rà soát vị trí việc làm, sắp xếp nhân sự theo hướng tinh gọn, chuyên nghiệp theo tinh thần Nghị quyết 18-NQ/TW, các kết luận của Trung ương, Luật Báo chí 2025 và chỉ đạo của Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam. Việc tinh gọn bộ máy được thực hiện gắn với phân công, phân nhiệm cụ thể đối với từng vị trí, chức danh, bảo đảm chất lượng, hiệu quả công việc; đồng thời chú trọng đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, phóng viên về chuyên môn nghiệp vụ, ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số. Nhìn chung, các cơ quan báo chí đang từng bước thích ứng với yêu cầu đổi mới mô hình tổ chức, phương thức hoạt động và môi trường truyền thông số.

Lắng nghe tiếng nói của Nhân dân

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Trần Thắng, quý IV/2026 là thời điểm quan trọng để triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội XI MTTQ Việt Nam và nghị quyết đại hội của các tổ chức thành viên. Đây cũng là quý cuối để hoàn thành kế hoạch công tác năm, với nhiều sự kiện chính trị, xã hội quan trọng.

Phó Chủ tịch Trần Thắng đề nghị các cơ quan báo chí cần chủ động xây dựng kế hoạch tuyên truyền, bám sát chủ trương của Trung ương, chính sách, pháp luật của Nhà nước và chương trình công tác của Mặt trận. Những chủ trương, chính sách lớn cần được chuyển tải dễ hiểu, thiết thực, gắn với vấn đề Nhân dân quan tâm và được soi chiếu từ thực tiễn.

Trong quý IV, báo chí cần tập trung tuyên truyền các phong trào thi đua, cuộc vận động; công tác chăm lo người nghèo, bảo đảm an sinh xã hội, xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh. Cùng với đó là các hoạt động kỷ niệm 96 năm Ngày truyền thống Mặt trận Dân tộc thống nhất Việt Nam, Tháng cao điểm “Vì người nghèo”, Ngày Toàn quốc kháng chiến, Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam và ngày truyền thống của các tổ chức thành viên.

Nhấn mạnh vai trò đặc thù của báo chí trong hệ thống Mặt trận, Phó Chủ tịch Trần Thắng cho rằng, báo chí trong hệ thống không chỉ làm nhiệm vụ đưa tin về hoạt động của cơ quan chủ quản mà phải thực sự trở thành một phương tiện quan trọng để thực hiện chức năng tuyên truyền, vận động, tập hợp Nhân dân. Báo chí Mặt trận cần dành sự quan tâm đúng mức cho các nội dung về đại đoàn kết toàn dân tộc, phát huy dân chủ, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân, tham gia giám sát, phản biện xã hội, tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền.

“Báo chí cần chủ động phát hiện vấn đề, không chỉ phản ánh hiện tượng mà phải đi sâu phân tích nguyên nhân, tác động, trách nhiệm và giải pháp; theo dõi đến cùng kết quả xử lý những vấn đề đã được phản ánh. Giám sát, phản biện xã hội phải có căn cứ, có trách nhiệm, khách quan và xây dựng; không chạy theo thông tin chưa được kiểm chứng, không để tâm lý đám đông trên mạng xã hội chi phối hoạt động báo chí. Đối với những vấn đề phức tạp, nhạy cảm, cần đặc biệt coi trọng quy trình kiểm chứng, biên tập và trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan báo chí”, Phó Chủ tịch Trần Thắng nêu rõ.

Phó Chủ tịch Trần Thắng đề nghị các cơ quan báo chí cần tiếp tục đầu tư cho nền tảng số, phát triển nội dung đa phương tiện, báo chí dữ liệu, eMagazine, Longform, Podcast, Infographic, Video; nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo phù hợp với điều kiện của từng cơ quan. Tuy nhiên, công nghệ chỉ là phương tiện, điều quan trọng nhất vẫn là tính chính xác, tính chính thống, tính định hướng, trách nhiệm xã hội và đạo đức nghề nghiệp của người làm báo./.