'Ý như vạn sự' không phải là buông xuôi, mà là thái độ tỉnh thức trước vô thường. Ta vẫn nỗ lực, vẫn hành động, vẫn nuôi dưỡng ước mơ nhưng không để bản ngã trói buộc mình vào kết quả.
Trong sự giao thoa ấy, mỗi người đọc đều cảm nhận một mùa Xuân không chỉ của đất trời, mà còn của lòng người: biết sống chậm, sống sâu và sống trong niềm tri ân.
Có một mệnh đề được cho là của Đức Phật: 'Vũ trụ, mà không phải vũ trụ, đó mới thực là vũ trụ'. Mệnh đề ấy như thể chứa đựng một bí mật lớn lao về thế giới, về khoảng không bao la mênh mông.
'Vui Xuân theo Chính pháp' không chỉ là lời khuyên đạo đức, mà là một triết lý sống mang tính ứng dụng: biết sống hạnh phúc giữa cuộc đời vô thường, không đánh mất tâm tỉnh thức.
Trong tinh thần từ bi và trí tuệ, Phật học gợi mở một cách tiếp cận khác: xây dựng quan hệ quốc tế không chỉ dựa trên lợi ích ngắn hạn, mà trên trách nhiệm liên đới đối với con người, môi trường và tương lai chung của nhân loại.
Âm nhạc và Phật pháp không gặp nhau ở hệ thống khái niệm hay những tầng triết lý cao siêu, chúng gặp nhau ở khả năng chạm vào nỗi đau mà con người đang mang, và không quay lưng trước nỗi đau ấy.
Khi tâm được thấy rõ như một tiến trình vô thường, vô ngã và duyên sinh, con đường giải thoát không còn là lý tưởng xa vời, mà dần mở ra ngay trong chính những trải nghiệm rất bình thường của cuộc sống.
Việc nghiên cứu nghiêm túc sự kiện Phật thành đạo không chỉ cho thấy Phật giáo với bản chất trí tuệ vốn có, mà còn định hướng, gợi mở đúng đắn cho nghiên cứu và thực hành Phật học trong xã hội đương đại.
Trong cuộc trò chuyện với anh Nguyễn Doãn Điệp, Ths quản trị kinh doanh - Trường Kinh doanh Shidler - Đại học Hawaii (Hoa Kỳ), hiện là giám đốc Công ty TNHH Linh Cosmetics, điều khiến phóng viên ấn tượng không chỉ là kinh nghiệm kinh doanh quốc tế mà còn là chiều sâu đời sống tâm linh của một người thành đạt.
Iran hôm nay là một điểm nóng toàn cầu, nhưng câu hỏi mà cuộc khủng hoảng này đặt ra không chỉ dành cho Iran: liệu con người có đủ tỉnh thức để không tiếp tục tái tạo khổ đau cho chính mình và cho xã hội hay không?
Từ góc nhìn Phật học, việc Việt Nam tiếp cận Công ước ICPPED có thể được xem như một dấu hiệu của sự trưởng thành trong nhận thức xã hội: nhận thức rằng khổ đau không chỉ là vấn đề cá nhân, mà là hệ quả của cấu trúc, chính sách và thái độ cộng đồng.
Qua đối chiếu giữa sáu tầng kiểm chứng Đạo lý của Quân tử trong Trung Dung và giáo lý Lý Duyên Khởi của Thánh Đệ tử trong kinh điển Phật giáo sơ kỳ, ta thấy rõ cả hai hệ tư tưởng đều truy cầu một chân lý phổ quát, vĩnh hằng và bất biến.
Cuốn sách 'Tính không của vạn vật: Quán chiếu khoa học hiện đại bằng các nguyên lí của Phật giáo' đặt khoa học và Phật giáo vào thế đối thoại, để hiểu hơn về bản chất của thực tại.
Một năm mới, nếu có ý nghĩa, chỉ là lời nhắc dịu dàng rằng: mỗi sát-na đều là điểm khởi đầu. Sống chậm hơn một nhịp, nhìn rõ hơn một ý nghĩ, nói một lời bớt vội, làm một việc bớt hời hợt.
Những tín hiệu đối thoại giữa Nga và Pháp, cùng các nỗ lực hòa giải quốc tế, chưa phải là lời hứa chắc chắn cho hòa bình tại Ukraine. Nhưng từ góc nhìn Phật học, chúng là những hạt giống, nhỏ bé, mong manh của khả năng chuyển hóa khổ đau.
Sáng nay, 15-12, Đại lão Hòa thượng Thích Trí Quảng đã về tổ đình Ấn Quang, nơi từng là Phật học đường Nam Việt thời Chấn hưng giữa thế kỷ XX, thắp hương tưởng niệm cựu học Tăng đồng liêu.
Trong Phật giáo, tính không không đồng nhất với 'không có gì', mà những giá trị trí tuệ xuất khởi từ kho tàng giáo lý nhà Phật đều đề cập tới 'tính không' xoay quanh các hiện tượng có tính biện chứng biến thiên liên tục.
Toàn thể thế giới chúng ta, bên ngoài là thế gian, bên trong là tâm. Tất cả chúng là một biển vô tận của các pháp hữu vi đang vận hành. Và điều này gọi là pháp duyên khởi. Trong pháp duyên khởi, quy luật nhân quả đang vận hành. Đây là phần tinh túy nhất của đạo Phật, không phải ai cũng hiểu được ngay.
Đạo Phật nhấn mạnh giải thoát nội tâm bằng trí tuệ và từ bi, trong khi chủ nghĩa nhân văn cách mạng Việt Nam đặt trọng tâm vào hành động cải tạo xã hội vì công bằng và tiến bộ.
Giảng sư muốn có thành tựu, nên thường xuyên công phu tu tập thực hành giáo pháp, tìm tòi học hỏi một cách nghiêm túc, thân cận những bậc minh sư, trí giả, học hỏi những điều mình chưa nghe, chưa biết, chưa thông.
Là một trong những nghệ sĩ đặc biệt của nghệ thuật thiền họa đương đại, tranh của Trầm Kim Hòa khiến người xem không khỏi 'sốc' vì tối giản cực hạn.
Khi nhìn sâu hơn vào một rổ rau, ta thấy sự vất vả của người trồng, nỗi lo của người bán, và cả sự thấp thỏm của người mua. Và ta cũng thấy rõ: Trong cái khổ của người, có cái khổ của ta. Biết hiểu nhau, thì khổ đau được vơi bớt.
Những yếu tố này không chỉ là học thuyết triết học, mà là pháp hành đưa đến sự đoạn trừ chấp ngã và đạt đến sự giải thoát. Nhận thức Vô ngã chính là cánh cửa mở ra Tuệ giác và Niết bàn.
Đạo đức, theo Phật giáo, không phải là điều 'phải làm', mà là cách sống tự nhiên của tâm trí sáng suốt. Khi hiểu điều ấy, ta không còn giữ giới vì sợ tội, mà giữ giới vì thương. Không làm điều ác vì sợ khổ, mà vì không nỡ gieo khổ thêm cho đời.
NSGN - Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Phật ngụ tại làng Điều Ngưu, thuộc dân chúng Câu-lưu.
Giáo lý Ngũ Uẩn mô tả con người là sự kết hợp của năm nhóm yếu tố vật chất và tâm lý luôn thay đổi: Sắc (cơ thể vật lý), Thọ (cảm giác), Tưởng (tri giác), Hành (ý chí, tâm sở), và Thức (nhận biết).
Nhận ra bản chất vô thường, vô ngã của tâm sinh diệt; tu tập giới - định - tuệ để đoạn trừ vô minh; trực nhận tâm bất sinh bất diệt để vượt thoát sinh tử.
Pavel Chvykov, nhà vật lý học người Nga, đã khám phá mối quan hệ giữa thực hành chánh niệm (mindfulness) hiện đại và pháp môn cổ xưa sati trong Phật giáo, đồng thời kết nối chúng với khoa học phức hợp (complexity science).
Phật tính, vì vậy, không phải một hạt giống bất động nằm sẵn trong mỗi người, mà là tầng tri kiến thanh tịnh chỉ có thể đạt tới sự hiển lộ khi tâm đi trọn ba chuyển, đó là khoảnh khắc con người không còn là kẻ học pháp, mà tâm chính là pháp.
Dù là người hay máy, điều cốt yếu vẫn là khả năng chuyển hóa khổ đau thành trí tuệ và từ bi, để sự sáng tạo không chỉ mở rộng tri thức, mà còn thắp sáng tâm linh
Carl Jung hay đạo Phật đều hướng đến một mục đích chung: khai sáng tâm thức con người. Carl Jung giúp ta hiểu cơ chế của yêu - ghét - phóng chiếu; Phật giáo giúp ta vượt ra khỏi cơ chế ấy, trở về tự do nội tâm.
Ngay nơi đó, lời giảng năm xưa của Hòa thượng bỗng vọng về: 'Đến với đời là để đến chơi, già là để già chơi, bệnh là để bệnh chơi, rồi một ngày chết là để chết chơi!'.
Duyên khởi (pratītyasamutpāda), là nền tảng trong giáo pháp của Đức Phật. Nhấn mạnh tầm quan trọng của nó, Đức Phật đã nói: Người nào thấy được Duyên khởi là thấy Pháp. Người nào thấy Pháp là thấy Duyên khởi.1
Pháp môn Bốn niệm xứ khi thực hiện độc cư là con đường giúp hành giả thấu triệt sự sinh diệt của pháp, không bị chi phối bởi tưởng, ghi nhận sự hiện hữu thật sự của những gì diễn ra nơi thân, tâm, đạt đến xả, chính niệm, và tỉnh giác.
Phát triển AI trong ánh sáng từ bi và trí tuệ của Phật học không chỉ nhấn mạnh tầm quan trọng của công nghệ, mà còn khẳng định rằng: AI là một phương tiện giúp giảm khổ đau và tăng trưởng hạnh phúc chung.
Mời bạn đọc cùng theo dõi ý kiến, tâm tư nguyện vọng và kiến nghị của một số vị giáo phẩm đứng đầu Giáo hội các tỉnh thành có sự sáp nhập, do phóng viên Báo Giác Ngộ ghi nhận, đăng trên chuyên mục Điểm nhìn, số báo 1321, ra ngày 26-9-2025 tuần này.
Suy nghĩ theo hướng hành động về AI đòi hỏi chúng ta phải có trí tuệ và trách nhiệm sâu sắc hơn. Nhờ đó, chúng ta có thể thay đổi không chỉ cách chúng ta phát triển và sử dụng AI mà còn cả cách chúng ta hiểu thế giới và bản thân mình.
Khi đã tự giải thoát, thường trụ trong chân lý không sinh không diệt mà nhìn ra để giúp đỡ cuộc đời thì cũng thấy có sinh có diệt, có đến có đi, nhưng cái sinh diệt đến đi này là sinh diệt đến đi trong tính Không, trong như huyễn.
Ở một giác độ nào đó, các ca khúc cách mạng không chỉ cổ vũ tinh thần chiến đấu, mà còn trở thành những 'thiền ca viết theo nhịp hành quân' nuôi dưỡng tâm hồn, đưa con người vượt qua khổ đau để hướng tới ngày mai.
Hồ Quân là một trong số tài tử U60 hiếm hoi của làng phim ảnh Hoa ngữ đến nay vẫn được hàng loạt nhà làm phim, sản xuất chào đón và được khán giả yêu mến.
Muốn sám hối tội chướng, muốn lợi ích tự thân, muốn thành tựu lợi tha, muốn giải trừ phiền não, muốn đắc quả vị giải thoát, muốn tích lũy công đức, không gì quý hơn là phát Tâm Bồ đề.
Khi chúng ta cúi đầu xin quy y Phật thì cái này cũng không giúp chúng ta tiêu trừ đi cái phiền não, phải suy nghĩ rất nhiều về cái khổ đế, tập đế, biết khổ, nhận biết khổ và nguyên nhân khổ mới có cơ sở diệt trừ được.
Tuệ giác phật giáo nhấn mạnh vai trò của giác ngộ trong công việc giải thoát con người khỏi vòng luân hồi sinh tử (samsāra).
Đức Phật là một người có tầm nhìn; triết lý đạo Phật có những đóng góp cho quá trình kiến tạo hòa bình, đồng thời có tiềm năng thúc đẩy hòa bình và hòa hợp như một lối sống thông qua việc tự vấn và tự phản tỉnh.
Trong Phật giáo, mỗi lần quán chiếu chính mình là một lần hành trì. Và hành trì không chỉ có trong thiền đường hay tu viện, mà cả trong văn phòng, trong những quyết định kinh doanh, trong những hành vi, lời nói.
NSGN - Sau khi Đức Thế Tôn thành đạo dưới cây Bồ-đề, Ngài nhìn chăm chú không nháy mắt để tri ân cây Bồ-đề đã từng che nắng mưa cho Ngài trong thời gian chiến đấu ác ma (māra), thành Bậc Chánh giác.
Sáng nay, 13-7, Học viện Phật giáo VN tại TP.HCM (Cơ sở II - xã Bình Lợi) đã khai giảng Khóa tu Một ngày an lạc dành cho Phật tử các đạo tràng sau thời gian dài bị gián đoạn.
Nuôi dạy một đứa trẻ hiếu động là hành trình cần nhiều hơn sự kiên nhẫn – đó là hành trình học cách hiểu và thương trong từng nhịp thở, từng ánh mắt, từng lần con 'không như ý cha mẹ'.
Sự tích hợp trí tuệ này vào tâm lý trị liệu không chỉ mở rộng khung lý thuyết mà còn mang đến một cách tiếp cận toàn diện, hướng tới chuyển hóa nội tâm sâu sắc, phát triển trí tuệ và lòng từ bi, thay vì chỉ tập trung giải quyết triệu chứng.