Chùa Bà Đanh có tên chữ là 'Bảo Sơn Nữ' là một ngôi chùa nổi tiếng ở Hà Nam - thắng tích Phật giáo nổi tiếng ở phía Bắc nước ta.. Chùa Bà Đanh đã được công nhận là Di tích Lịch sử cấp quốc gia năm 1994
Được biết đến qua câu thành ngữ dân gian 'Vắng tanh như chùa Bà Đanh' nhưng ngoài việc nổi tiếng vì điều đặc biệt ấy, ngôi cổ tự này còn gây chú ý với lịch sử ngàn năm gắn liền với nhiều thần tích độc đáo.
Đã 712 năm kể từ ngày Phật hoàng Trần Nhân Tông (1258 - 1308) viên tịch, nhưng con dân đất Việt vẫn luôn tưởng nhớ đến ngài. Người ta có thể nói đến 'chất vua' trong một đấng minh quân tài đức vẹn toàn, hay nói về 'chất Phật' của một nhà tu khổ hạnh, một bậc Sơ tổ phước trí rạng ngời.
Mẹ tôi có một niềm tin vô hạn với Đức Bồ-tát Quán Thế Âm. Đó là một niềm tin thuần khiết, cái mà người ta thường hay gọi chung chung là niềm tin dân gian.
Hình tượng người phụ nữ có tầm quan trọng đặc biệt trong nhiều tín ngưỡng dân gian ở Việt Nam. Cùng điểm qua nét chính về các tục thờ phụ nữ độc đáo này.
Chùa Dâu thuộc xã Thanh Khương, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Năm 2013, Chùa Dâu được xếp hạng: 'Di tích lịch sử văn hóa đặc biệt' của quốc gia. Sự suy tôn ấy là rất đúng, bởi lẽ Chùa Dâu là chốn tổ đình của Phật giáo Việt Nam, đồng thời cũng là nơi thờ tín ngưỡng bản địa của người Việt ta xưa.
Trong dòng lịch sử Phật giáo Việt Nam, tín ngưỡng thờ Tứ Pháp được hình thành vào những thế kỷ đầu công nguyên. Tín ngưỡng Phật Tứ Pháp có một vai trò to lớn trong việc phát huy nội lực, đề cao ý thức độc lập tự chủ, gìn giữ và phục hưng bản sắc văn hóa dân tộc...
Trong dòng lịch sử Phật giáo Việt Nam, tín ngưỡng thờ Tứ Pháp được hình thành vào những thế kỷ đầu công nguyên. Đây được coi là một tín ngưỡng độc đáo chỉ có ở Việt Nam, gắn liền với nền nông nghiệp lúa nước, là kết quả của sự dung hòa giữa Phật giáo Ấn Độ và văn hóa bản địa.
Nổi tiếng khắp Hà Nam và miền Bắc nước ta bởi vẻ cổ kính và thiêng liêng trên diện tích lên tới 10ha, chùa Bà Đanh (còn gọi là Bảo Sơn Tự) ở thôn Đanh, xã Ngọc Sơn, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam gắn với thành ngữ 'Vắng như chùa Bà Đanh' hiện nay đã không còn vắng vẻ, đìu hiu. Nhưng dù có đông phật tử và du khách chiêm bái thì nơi đây vẫn toát nên vẻ tôn nghiêm, tĩnh mịch vốn có của một cổ tự linh thiêng...
Theo thời gian, những câu chuyện huyền bí tiếp tục xuất hiện ở chùa Bà Đanh. Người dân trong vùng thường bảo nhau rằng, khi đi ngang qua chùa thì chớ có cười cợt hoặc nói những điều bất kính...
Luy Lâu được coi là trung tâm Phật giáo xuất hiện sớm nhất trong ba trung tâm Phật giáo thời kỳ khởi thủy ở khu vực Đông Á và Đông Nam Á. Luy Lâu là minh chứng cho sự hòa hợp của Phật giáo Ấn Độ với tín ngưỡng bản địa, chứ không phải là sản phẩm của 1.000 năm Bắc thuộc.
Khi nhắc đến chùa, chúng ta nghĩ ngay đến mục đích chính của ngôi chùa là thờ Phật. Tuy nhiên, khi du nhập vào Việt Nam, đặc biệt một số khu vực Bắc Bộ thì sớm hòa nhập với những tín ngưỡng bản địa khác. Hệ thống Tứ Pháp là một tục thờ bản địa đóng vai trò quan trọng trong việc 'Việt hóa' đạo Phật để gần gũi hơn với đời sống nông nghiệp.