Giờ mới trở lại đầu sách (trang 7 của tập biên khảo) - Sự ra đời của thành ngữ 'Công tử Bạc Liêu'. Phan Trung Nghĩa trích đoạn bài báo 'Đây Bạc Liêu' của Tạ Như Khuê, đăng trên tuần báo Thanh Nghị, ra ngày 11/3/1994. Đó là cái nhìn của một nhà báo ở Hà Nội đối với quang cảnh kinh tế - xã hội của Bạc Liêu vào nửa đầu thế kỷ 20. Ông gọi 'Bạc Liêu là một đất ăn chơi...'
Cùng với 1 truyện ký, 2 biên khảo, 4 bút ký... đã xác định được vị trí của Nhà văn Việt Nam đồng bằng Nam Bộ Phan Trung Nghĩa với những tác phẩm độc đáo, như đoàn tàu vũ trụ hồn nhiên bay vào lòng người đáng ghi nhớ nhất.
Dinh thự của Công tử Bạc Liêu thu hút đông đảo khách tham quan bởi độ nguy nga, bề thế, mang hơi hướng phong cách kiến trúc phương Tây nhiều hơn.
Ngôi nhà hơn 100 năm tuổi mang đậm phong cách kiến trúc phương Tây này là một trong những điểm đến hút khách bậc nhất xứ đờn ca tài tử.
Có một điều kỳ lạ không cắt nghĩa được ở vùng đất cuối cùng của phương Nam (Bạc Liêu - Cà Mau) sinh ra nhiều hào kiệt mở đất, bảo vệ non sông; nhưng cũng kịp sinh ra hai bậc kỳ nhân đã trở thành huyền thoại và sống trong cõi nhân gian. Một, là Bác Ba Phi với tài kể chuyện vui cười sảng khoái bằng thủ pháp phóng đại hết kích cỡ, làm cho đời sống nhân dân bớt nhọc nhằn, u uất để có niềm tin và hi vọng. Một nữa, là công tử Bạc Liêu với những ngón ăn chơi phong lưu, phóng túng khét tiếng 'đốt tiền nấu chè'... làm chấn động Sài Gòn và Lục tỉnh Nam Bộ, cũng trở thành giai thoại.
Trước đây, sản phẩm muối Ba Thắc, hay muối Long Điền sau này nức tiếng khắp vùng, với những cánh đồng muối 'thẳng cánh cò bay' của đại điền chủ giàu nứt vách như ông Trần Trinh Trạch - cha của công tử Bạc Liêu… Giờ đây, diêm dân Bạc Liêu vẫn cố 'chung tình' với muối, nghề được công nhận Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia, dù không còn dễ sống với nghề như xưa.
Lâu lắm rồi tôi mới ghé nhà công tử bởi những lần về Bạc Liêu vội vàng quá. Lần này, anh bạn thuở thiếu thời đang dạy Văn ở một trường trung học của tỉnh mời tôi ly cà phê sáng tại Dinh thự công tử và những giai thoại cứ thế sống lại trong ký ức tôi…
Ông Trạch là đại điền chủ lớn nhất Nam Kỳ, tất cả ruộng đất của ông gồm 74 sở điền, với khoảng 110.000 ha đất trồng lúa và gần 100.000 ha đất muối…
Nhà Công tử Bạc Liêu mang kiến trúc Đông Tây kết hợp sang trọng. Trong nhà còn có nhiều đồ nội thất quý giá.
Thừa hưởng khối gia sản khổng lồ từ cha, Công tử Bạc Liêu không chỉ sở tậu máy bay riêng mà còn ăn chơi trác táng, phung phí.
Được kiến trúc sư người Pháp thiết kế, nguyên vật liệu chủ yếu nhập từ Pháp, các hạng mục có mức độ tinh xảo và giá trị vật chất rất lớn, dinh thự gia đình công tử Bạc Liêu từng là biểu tượng xa hoa một thời và nay trở thành điểm tham quan hút du khách bốn phương.
Dinh thự được thiết kế và xây dựng bởi kỹ sư người Pháp. Hầu hết vật liệu xây dựng và nội thất cổ trong công trình này đều được nhập khẩu từ Paris, thể hiện sự giàu có và độ 'bạo chi' của gia chủ.
Ngày 19/6, Chủ tịch UBND TP Bạc Liêu, bà Lê Kim Thúy xác nhận, ông Trần Trinh Đức, con trai của Công tử Bạc Liêu Trần Trinh Huy, vừa qua đời tại nhà riêng, hưởng thọ 76 tuổi.
Được thừa hưởng khối tài sản khổng lồ từ người cha giàu nhất Nam kỳ, Công tử Bạc Liêu có nếp sinh hoạt không ai theo kịp. Tuy nhiên, khi công tử mất đi, con trai của ông phải chật vật mưu sinh bằng nghề chạy xe ôm.
Công tử Bạc Liêu được biết đến là người giàu có và ăn chơi nức tiếng Việt Nam trong thế kỷ 20. Có giai thoại viết rằng, ông từng đốt tiền để nấu trứng mua vui.
Ít ai biết vào thập niên 1930 - 1940, tại Việt Nam, ngoài vua Bảo Đại còn có một người tuy không có quyền cao chức trọng nhưng lại có một chiếc máy bay để hàng ngày đi thăm ruộng.
Đầu thế kỷ 20, dân gian có câu 'Nhất Sỹ, nhì Phương, tam Xường, tứ Định' để chỉ những người giàu nhất Việt Nam thời bấy giờ. Họ lần lượt là các ông Lê Phát Đạt, Đỗ Hữu Phương, Lý Tường Quan, Trần Hữu Định.
Đầu thế kỷ 20, dân gian có câu 'Nhất Sỹ, nhì Phương, tam Xường, tứ Định' để chỉ những người giàu nhất Việt Nam thời bấy giờ. Họ lần lượt là các ông Lê Phát Đạt, Đỗ Hữu Phương, Lý Tường Quan, Trần Hữu Định.
Ông từng tiêu hết 5 tấn vàng của cha mẹ. Dù rất giàu có, do ăn chơi, không chú tâm làm ăn, sau khi cha qua đời, gia sản của ông nhanh chóng suy sụp. Sau khi ông mất, con cháu rơi vào cảnh nghèo khó.
Ông là một trong những người từng giàu nhất Việt Nam, sắm may bay riêng đi chơi và thăm ruộng lúa.
Nhà Công tử Bạc Liêu nằm cạnh sông Bạc Liêu, từ xa đã thấy rõ sự bề thế, sang trọng. Ngôi nhà mang kiến trúc phương Tây, được xây dựng từ năm 1917 đến năm 1919 thì hoàn thành.
Đây là người giàu nhất Việt Nam trong thế kỷ 19, ngay cả hoàng đế Bảo Đại của nhà Nguyễn cũng không bằng.
Tự lái máy bay đi thăm đồng ruộng, chi nửa kg vàng chỉ để mời người đẹp một ly rượu, thuê hẳn phòng đặc biệt ở Paris để ăn chơi vô độ là những câu chuyện gắn với vị công tử ăn chơi khét tiếng trời Nam.
Thời bấy giờ, những công tử hào hoa này nổi tiếng về độ ăn chơi và tiêu xài tiền không có đối thủ.
Tự lái máy bay đi thăm đồng ruộng, chi nửa kg vàng chỉ để mời người đẹp một ly rượu, thuê hẳn phòng đặc biệt ở Paris để ăn chơi vô độ là những câu chuyện gắn với vị công tử ăn chơi khét tiếng trời Nam.