Lực lượng chính phủ Yemen được Ả Rập Saudi hậu thuẫn ngày 5-10 đã giành quyền kiểm soát nhiều vị trí tại huyện Dhubab từ tay Houthi, gần eo biển Bab el-Mandeb.
Người phát ngôn quân đội Yemen cho biết các lực lượng Lữ đoàn Người khổng lồ và Lá chắn Quốc gia đã kiểm soát eo biển Bab el-Mandeb, đồng thời cắt tuyến đường nối Dhubab với Mokha.
Quân chính phủ Yemen tuyên bố Lữ đoàn Người khổng lồ miền Nam và lực lượng Lá chắn Tổ quốc đã giành quyền kiểm soát khu vực Bab el-Mandeb từ Houthi trong khuôn khổ “Chiến dịch Bình minh Yemen”, đánh dấu diễn biến đáng chú ý tại một trong những tuyến hàng hải chiến lược nối Biển Đỏ với Vịnh Aden và Biển Arab.
Lực lượng Houthi tại Yemen ngày 4/10 tuyên bố đã phóng nhiều tên lửa đạn đạo và UAV nhắm vào các cơ sở của tập đoàn dầu khí quốc gia Saudi Aramco ở thủ đô Riyadh và khu phức hợp dầu khí Khurais của Ả Rập Xê Út.
Áp lực đồng thời tác động lên eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb đã biến địa lý năng lượng và vận tải biển thành một đấu trường mới cho sự xuất hiện của những rủi ro, chi phí và đòn bẩy mới.
Giao tranh giữa Houthi và quân đội Yemen tiếp tục leo thang, trong khi Arab Saudi được cho là đang chuẩn bị một chiến dịch quân sự mới nhằm giành lại các vị trí chiến lược gần eo biển Bab el-Mandeb. Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ xung đột lan rộng và đe dọa hoạt động xuất khẩu năng lượng trong khu vực.
Theo hai quan chức Mỹ, Ảrập Xêút và lực lượng chính phủ Yemen đang lên kế hoạch cho một cuộc phản công quy mô lớn nhằm vào lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn trong những ngày tới.
Truyền thông phương Tây ngày 3/10 dẫn nguồn các quan chức vùng Vịnh, quan chức Yemen và các nhà ngoại giao phương Tây cho biết Saudi Arabia đang lên kế hoạch mở một chiến dịch tấn công quy mô lớn tại Yemen, với mục tiêu đẩy lùi những bước tiến của lực lượng Houthi thân Iran.
Yemen và Saudi Arabia đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào các vị trí của Houthi ở thủ đô Sanaa cùng hai tỉnh khác, trong khi Saudi Arabia cũng đánh chặn nhiều đòn tấn công của lực lượng này.
Ngoại trưởng Yemen Afrah al-Zouba mới đây đã lên tiếng cáo buộc lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn đang mở rộng hợp tác với các nhóm đồng minh tại khu vực Sừng châu Phi, hình thành mạng lưới mà phía Yemen gọi là “trục Biển Đỏ”, trải dài từ bờ biển Yemen qua eo biển Bab el-Mandeb tới khu vực Sừng châu Phi.
Theo nghiên cứu của nền tảng mua bán xe cũ La Centrale công bố ngày 30/9, lượng tìm kiếm ô tô điện cũ trên trang này tăng hơn 200% kể từ khi có xung đột Trung Đông, đẩy giá dòng xe này tăng đáng kể.
Quân đội chính phủ Yemen ngày 28/9 tiến hành không kích các vị trí của lực lượng Houthi ở phía Tây thành phố Taiz, miền Tây Nam nước này.
Ngày 27/9, Iran khẳng định rằng chỉ có ngoại giao mới có thể giải quyết xung đột giữa nước này với Mỹ và Israel, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố bác bỏ đề xuất của Iran về việc mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt giao tranh.
Ngày 26/9, Tư lệnh Bộ Chỉ huy Các lực lượng Liên quân do Saudi Arabia dẫn đầu, Trung tướng Fahd bin Hamad Al-Salman, đã thảo luận với thành viên Hội đồng Lãnh đạo Tổng thống Yemen Tareq Saleh về các biện pháp tăng cường phối hợp và nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu của các lực lượng Yemen trên nhiều mặt trận.
Bahrain mới đây đã lên tiếng bác bỏ mọi cơ chế cấp phép hoặc thu phí đối với tàu thuyền qua eo biển Hormuz.
Bahrain đã bác bỏ mọi cơ chế cấp phép hoặc thu phí đối với tàu thuyền qua eo biển Hormuz, khẳng định hoạt động quá cảnh qua tuyến đường thủy quốc tế này không thể bị đình chỉ hoặc áp đặt các điều kiện đơn phương.
Phó Chủ tịch Hội đồng Lãnh đạo Tổng thống Yemen Abdullah al-Alimi ngày 24/9 kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường phối hợp bảo đảm an ninh tại eo biển Bab el-Mandeb, cho rằng Yemen không thể tự mình duy trì an toàn cho tuyến hàng hải chiến lược nối Biển Đỏ với Vịnh Aden.
Saudi Arabia cho biết đã đánh chặn các tên lửa đạn đạo nhằm vào các mục tiêu trên lãnh thổ nước này, trong bối cảnh giao tranh với Lực lượng Houthi tại Yemen tiếp tục leo thang.
Ngày 24-9, khoảng 80 quốc gia đã kêu gọi khẩn cấp mở lại Eo biển Hormuz, đồng thời bày tỏ quan ngại tình hình hiện nay đang gây ảnh hưởng tới an ninh hàng hải, năng lượng và thương mại quốc tế.
Theo dữ liệu theo dõi tàu của Kpler, chỉ có 3 tàu chở hàng hóa đi qua eo biển Hormuz trong 24 giờ qua.
Tại Đại hội đồng Liên hợp quốc ngày 22-9, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Iran có thể đối mặt với “sự xóa sổ” nếu không đạt thỏa thuận, trong khi các cuộc tiếp xúc giữa hai bên tại New York tập trung vào điều kiện mở lại eo biển Hormuz.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã trao đổi với truyền thông Mỹ về chiến lược của chính quyền Tổng thống Donald Trump đối với Iran.
Trong khi lực lượng Houthi ở Yemen cho biết hơn 400 tàu thương mại đã đi qua eo biển Bab al-Mandeb thì Oman thông báo tàu CAPE DAO treo cờ Antigua và Barbuda đã bị tấn công ở eo biển Hormuz.
Các quan chức cấp cao châu Âu ngày 22/9 đã tiến hành các cuộc tiếp xúc riêng với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi bên lề Đại hội đồng Liên hợp quốc tại New York, kêu gọi Tehran thúc đẩy các giải pháp ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột và khôi phục hoạt động hàng hải tự do qua eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb.
Đại diện cấp cao phụ trách an ninh và chính sách đối ngoại Liên minh châu Âu (EU) Kaja Kallas ngày 22/9 cho biết, sứ mệnh hải quân của khối nhằm bảo vệ hoạt động vận tải biển tại Biển Đỏ cần được tăng cường lên hơn 10 tàu chiến, trong bối cảnh hiện chưa có đủ số tàu này trong khu vực.
Các cuộc tấn công ngày càng dồn dập của lực lượng Houthi nhằm vào Ảrập Xêút đang mở ra một mặt trận nguy hiểm mới ở Trung Đông. Điều đáng lo không chỉ là tên lửa và máy bay không người lái (UAV) có thể đánh sâu vào lãnh thổ Ảrập Xêút, mà còn là khả năng Houthi biến eo biển Bab el-Mandeb thành một điểm nghẽn chiến lược của thương mại toàn cầu.
Giao tranh giữa Houthi và lực lượng chính phủ Yemen đang tập trung tại các vị trí chiến lược giữa Biển Đỏ và miền Nam nước này, trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu của Ả Rập Saudi qua khu vực chịu thêm sức ép.
Theo Bộ Ngoại giao Pháp, Paris mới đây đề xuất phối hợp với Ấn Độ nhằm bảo đảm tự do hàng hải tại eo biển Hormuz và eo biển Bab el-Mandeb, đồng thời hoan nghênh những nỗ lực hòa giải của Pakistan giữa Iran và Mỹ trong bối cảnh căng thẳng khu vực tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động hàng hải và nguồn cung năng lượng.
Tại Diễn đàn Hòa bình và An ninh Trung Quốc - châu Phi lần thứ 4 vừa diễn ra ở thủ đô Bắc Kinh (Trung Quốc), Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Đổng Quân đã đề xuất mở rộng hợp tác quân sự và an ninh với 41 quốc gia châu Phi nhằm góp phần ứng phó các thách thức an ninh trong khu vực.
Một loạt động thái gần đây của Mỹ làm dấy lên suy đoán Washington có thể trực tiếp can thiệp vào cuộc chiến ở Yemen. Tuy nhiên, có một số vấn đề mà Mỹ đang phải đối mặt cản trở khả năng này.
Lực lượng Houthi ngày 21/9 tiếp tục tìm cách kiểm soát các cao điểm chiến lược tại Yemen, nhằm chia cắt khu vực ven Biển Đỏ với những vùng lãnh thổ còn nằm trong tay lực lượng được Saudi Arabia hậu thuẫn.
Đằng sau những thương vụ hàng tỷ USD là sự thay đổi trong cách các tập đoàn năng lượng ứng phó với rủi ro địa chính trị, khi an ninh nguồn cung và khả năng kiểm soát các tuyến vận chuyển ngày càng trở thành ưu tiên.
Sau khi chiếm điểm nghẽn chiến lược trên Biển Đỏ, lực lượng Houthi ở Yemen cam kết không tấn công tàu nước ngoài, chỉ nhắm mục tiêu vào các tàu có liên hệ với Saudi Arabia tại eo biển Bab el-Mandeb.
Thế giới đang phải đối mặt với cú sốc nguồn cung năng lượng nghiêm trọng khi chứng kiến sự gián đoạn đồng thời tại hai tuyến hàng hải chiến lược là Biển Đỏ và Eo biển Hormuz.
Được Iran hỗ trợ phát triển năng lực quân sự, Houthi có thể mở thêm mặt trận và gây sức ép lên Mỹ cùng các đồng minh trong khu vực.
Theo giới quan sát, sức mạnh của Houthi hiện nay đến từ 4 trụ cột và lực lượng này có thể tiếp tục mở rộng sức ép lên hạ tầng năng lượng và giao thông của Ảrập Xêút.
Ngoại trưởng Yemen Afrah al-Zouba khẳng định, Yemen không phải “quân bài mặc cả” của Iran hay nơi để các cường quốc khu vực giải quyết bất đồng, trong bối cảnh các cuộc đụng độ giữa lực lượng Chính phủ và phong trào Houthi được Iran hậu thuẫn tiếp diễn trên nhiều mặt trận.
Các chuyên gia ước tính sẽ có khoảng 10 tàu hàng cần đến sự bảo vệ tương tự trong vòng 30 ngày tới.
Houthi phóng tên lửa và UAV nhằm vào nhiều khu vực của Arab Saudi, trong đó có thủ đô Riyadh.
Houthi tuyên bố đã sử dụng tên lửa đạn đạo và UAV tấn công các địa điểm "nhạy cảm" tại thủ đô Riyadh, cũng như một cơ sở dầu mỏ của Aramco tại thành phố Yanbu của Saudi Arabia.
Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ) ngày 18/9 lên án mạnh mẽ các cuộc tấn công liên tiếp của lực lượng Houthi nhằm vào Saudi Arabia, đồng thời khẳng định Riyadh có quyền tự vệ theo luật pháp quốc tế và cảnh báo nguy cơ xung đột tại Yemen tiếp tục lan rộng.
Washington đang hỗ trợ Riyadh chia sẻ tình báo, lập kế hoạch tác chiến và xác định mục tiêu trong bối cảnh giao tranh với Houthi tại Yemen gia tăng, nhưng chưa trực tiếp tham gia các cuộc tập kích.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết sẽ triệu tập cuộc họp Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7) trong những tuần tới để thảo luận về năng lượng, trong bối cảnh giá nhiên liệu tăng mạnh và các mối đe dọa an ninh tại châu Âu gia tăng.
Giá dầu thế giới tiếp tục giảm trong phiên giao dịch thứ Sáu, nối dài đà giảm sang phiên thứ ba liên tiếp, khi Trung Quốc đề nghị Iran sử dụng ảnh hưởng để kiềm chế lực lượng Houthi tại Yemen ở Biển Đỏ và Eo biển Bab el-Mandeb, sau khi Saudi Arabia nhờ Bắc Kinh hỗ trợ hạ nhiệt căng thẳng trong khu vực.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ngày 18/9 triệu tập lãnh đạo các đảng có đại diện tại Quốc hội, hoặc ứng cử viên của các đảng này trong cuộc bầu cử tổng thống sắp tới, để thảo luận về tình hình quốc tế đang xấu đi nhanh chóng và những tác động đối với an ninh, năng lượng của Pháp.
Washington khẳng định việc bán F-35 cho Arab Saudi “sẽ không làm thay đổi cán cân quân sự trong khu vực”. Tuy nhiên, theo giới chuyên gia, chính tuyên bố này đang trở thành một trong những điểm được chú ý nhất của thương vụ.
Theo các nguồn tin của truyền thông Anh, sau khi Saudi Arabia kêu gọi hỗ trợ, Trung Quốc đã đề nghị riêng với Iran giúp kiềm chế lực lượng Houthi ở Yemen.