Từ điển từ và ngữ Việt Nam (GS.NL - NXB Tổng hợp TP HCM - 2006) giảng như sau: 'minh khí dt (H. minh: tối tăm; khí: đồ dùng) Đồ bằng giấy đốt cho người chết (cũ): Có người đốt cả minh khí là xe ô-tô'.
Chỉ xác là thảo dược khá thông dụng trong Đông y; vị đắng, tính hàn, vào hai kinh tỳ, vị; tác dụng phá khí, tiêu tích, hóa đàm...
Cả hai từ 'thân thích ' và 'thân thiết ' đều được Từ điển từ láy tiếng Việt (Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên) thu thập và giải nghĩa. Sau đây, chúng ta sẽ tìm hiểu nghĩa của từng yếu tố cấu tạo từ của hai 'từ láy' này.
Cả hai từ 'thân thích ' và 'thân thiết ' đều được Từ điển từ láy tiếng Việt (Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên) thu thập và giải nghĩa. Sau đây, chúng ta sẽ tìm hiểu nghĩa của từng yếu tố cấu tạo từ của hai 'từ láy' này.
Từ điển tiếng Việt (Hoàng Phê chủ biên - Vietlex, bản có chú chữ Hán cho những từ Hán Việt) giảng: 'luân canh đg. [phương thức canh tác] trồng thay đổi nhiều loại cây trên một diện tích đất nhất định vào mỗi năm, mỗi mùa; phân biệt với chuyên canh, luân canh giữa lúa và màu ~ trồng luân canh'.
Độc giả Phùng Đình Đạt (Hà Nội) hỏi: 'Gần đây tôi có đọc hai bài viết về từ 'thăm quan' và 'tham quan'.
Độc giả Phùng Đình Đạt (Hà Nội) hỏi: 'Gần đây tôi có đọc hai bài viết về từ 'thăm quan' và 'tham quan'.
'Tử tế' và 'tinh tế' là hai từ Việt gốc Hán, được Từ điển từ láy tiếng Việt (Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên – NXB Khoa học Xã hội - 2011) thu thập và giải nghĩa. Xét nghĩa gốc Hán [lịch đại], thì đây đều là những từ ghép đẳng lập.
'Tử tế' và 'tinh tế' là hai từ Việt gốc Hán, được Từ điển từ láy tiếng Việt (Viện Ngôn ngữ - Hoàng Văn Hành chủ biên – NXB Khoa học Xã hội - 2011) thu thập và giải nghĩa. Xét nghĩa gốc Hán [lịch đại], thì đây đều là những từ ghép đẳng lập.
'Hưởng dương' và 'Hưởng thọ'
* Tôi thấy hè này một số cuộc gặp mặt của cựu học sinh nhân kỷ niệm khoảng thời gian mình vào trường và ra trường được ghi là 'niên khóa' (ví dụ 1983-1988 chẳng hạn). Cách ghi này, xin hỏi có chính xác không? ( Lan Chi , xã Hòa Bắc, huyện Hòa Vang, Đà Nẵng).
Sao lại gọi là 'bệ vệ'?
Nhắc đến tiết Thanh Minh, có lẽ người Việt Nam ít ai không biết đến câu Kiều: 'Thanh Minh trong tiết tháng ba/ Lễ là Tảo mộ, hội là Đạp thanh'. Thế nhưng, không phải ai cũng hiểu chính xác về thanh minh, đạp thanh, và tảo mộ, kể cả các nhà biên soạn từ điển.
Từ 'cháy thành vạ lây' đến 'ao cá lửa thành'
Sách Thành ngữ bằng tranh (NXB Kim Đồng, 2020), cho rằng 'nuôi báo cô' chính là nuôi 'bà cô' mà ra. Cụ thể, sách này giải thích:
Trong tiếng Việt, 'cổ kính' là từ khá thông dụng. Tuy nhiên, việc giải nghĩa từ, yếu tố cấu tạo từ của 'cổ kính' trong các sách từ điển tiếng Việt còn thiếu thống nhất.
Trong lĩnh vực giáo dục, Hồ Quý Ly có nhiều cải cách khá quan trọng.
Rong chơi miền chữ nghĩa tập 5 của học giả An Chi, do NXB Tổng hợp TPHCM ấn hành, là cuốn sách vừa ra mắt của học giả An Chi, trước lúc ông qua đời vào ngày 12-10.
Ngày 22-5, Học viện Phật giáo VN tại Hà Nội tổ chức lễ khai pháp khóa An cư kiết hạ Phật lịch 2566.
Gặp Phạm Việt Thanh tại ngôi nhà riêng xinh xắn của anh, sau khi tôi đề nghị được trò chuyện. Trong khoảng 3 tiếng đồng hồ, anh kể cho tôi nghe đủ thứ chuyện trong giới làm phim. Và do 'còn tí canh nên thêm tí bún', anh kể về chuyện hôn nhau và hôn nhân của anh. Không ngờ, đây là 'chuyện chưa từng kể cho báo nào', anh khẳng định thế.
Hôm nay 8.3, ngày Quốc tế Phụ nữ, nhiều người tất sẽ nhắc đến chữ nữ quyền như một biểu hiện của bình đẳng giới ở xã hội hiện đại. Song thật ra, vấn đề này đã được người xưa đề cập rồi, trong câu chữ, văn ngôn đều có.
Quá trình đưa khối tài liệu khổng lồ này từ Huế về Đà Lạt được thực hiện rất cẩn trọng, phải mất ba lần mới hoàn thành.
Trong tên gọi Hà Giang, cả 'Hà' và 'Giang' đều có nghĩa là sông, trong đó 'Hà' là sông nhỏ và 'Giang' là sông lớn. Đó là những con sông nào?
Với quần thể kiến trúc bề thế, được bố trí hài hòa, cân xứng trong một không gian thoáng đãng, chùa Láng đã từng được coi là 'đệ nhất tùng lâm' ở phía Tây kinh thành Thăng Long xưa.
Được độc giả nhớ mặt, quen tên qua chuyên mục giải đáp kiến thức 'Chuyện Đông chuyện Tây' trên báo Kiến thức ngày nay, học giả An Chi lại vừa tái ngộ độc giả qua sách Từ nguyên.
Có lẽ lúc ấy, mỗi mình Đông Kinh nghĩa thục dạy lối riêng so với các trường công do chính quyền thực dân mở, mà trong đó dạy lòng yêu nước là một, bỏ hẳn lối tầm chương trích cú.