Vì sao người Việt gọi 'Christmas' là 'Giáng sinh'?

Dù nhiều ngôn ngữ trên thế giới gọi lễ Noel theo nghĩa 'ngày Chúa ra đời', người Việt từ lâu đã lựa chọn cách gọi 'Giáng sinh' thay vì 'Đản sinh' hay 'Thánh đản'.

Nhận diện thách thức, củng cố trận địa tư tưởng trên không gian mạng

Cuốn sách 'Đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng, bảo vệ Đảng, Nhà nước, Nhân dân và chế độ trên môi trường mạng xã hội' do Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương biên soạn, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật ấn hành, là tài liệu tham khảo hữu ích, nhằm củng cố vững chắc trận địa tư tưởng, giữ vững ổn định chính trị - xã hội để đất nước phát triển trong kỷ nguyên số.

Chuyện về 'chim Lạc'

Việc sử dụng hình tượng chim Lạc trong MV 'Come my way' của Sơn Tùng M-TP đã gây tranh cãi gay gắt trong dư luận với những ý kiến trái chiều, cả trong giới chuyên môn và công chúng. Trong bài viết này, chúng ta hãy cùng tìm hiểu kỹ hơn về hình tượng chim Lạc qua khảo cứu của TS Nguyễn Việt.

Quảng Nam lưu trong sách cổ

Danh xưng Quảng Nam từ lâu không chỉ được ghi chép bởi tác giả trong nước mà còn được những tác giả nước ngoài ghi lại từ nhiều góc nhìn khác nhau. Trong đó thư tịch cổ Trung Quốc có số lượng phong phú nhất.

Nhạc Khị - Một đời mở lối, vạn tiếng lưu danh

Nhắc tới cổ nhạc Bạc Liêu, người ta thường nhớ tới Cao Văn Lầu với “Dạ cổ hoài lang”. Nhưng trước khi có Cao Văn Lầu làm nên bản ca bất hủ ấy, đã có người thầy lặng lẽ gây nền, dựng nghiệp, mở ra mạch sáng tác cho cả thế hệ. Người đó là Lê Tài Khí - Nhạc Khị, bậc tiền nhân mà giới nghệ sĩ nhiều đời vẫn kính trọng gọi là Hậu Tổ. Tên tuổi ông hiện ra với vai trò mở lối, truyền nghề và khai sinh cổ nhạc Bạc Liêu.

Danh nhân Nguyễn Công Trứ - Giá trị di sản và tầm ảnh hưởng

Sáng 28/5, Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh tổ chức Hội thảo khoa học 'Danh nhân Nguyễn Công Trứ - Giá trị di sản và tầm ảnh hưởng'. Hội thảo được tổ chức nhằm tiếp tục khẳng định và làm sâu sắc hơn nữa những giá trị to lớn về tư tưởng, văn hóa, lịch sử của danh nhân Nguyễn Công Trứ.

Đọc 'Ảo mờ lăng mộ Hồ Xuân Hương' – Tiểu thuyết tư liệu phi hư cấu hấp dẫn

Ngày 5/5/2026, tôi được nhà thơ, nhà nghiên cứu Nghiêm Thị Hằng đi xe máy đến tận nhà tặng cuốn 'Ảo mờ lăng mộ Hồ Xuân Hương' dày 346 trang, khổ 14,5 x 20,5 cm, do Nhà xuất bản Tri thức cấp phép xuất bản ngày 21/4/2026. Dù công việc khá bận rộn, tôi vẫn dành mỗi ngày ít nhất nửa giờ để đọc và sau hơn hai tuần đã đọc xong tác phẩm.

Nối dài hành trình bảo tồn di sản Champa

Hôm qua 18/5, tại Đà Nẵng diễn ra tọa đàm khoa học 'Nhịp cầu di sản - Từ việc thành lập Bảo tàng Henri Parmentier của EFEO Pháp đến sự phát triển của Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng'.

Trưng bày 'Di sản tư liệu EFEO: Từ dấu ấn lịch sử đến giá trị đương đại'

Sáng 18.5 tại Hà Nội, Viện Thông tin Khoa học xã hội - Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức khai mạc Trưng bày 'Di sản tư liệu EFEO: Từ dấu ấn lịch sử đến giá trị đương đại' nhằm giới thiệu, lan tỏa giá trị của khối tư liệu quý hiếm do Viện Viễn Đông Bác cổ (EFEO) chuyển giao lại cho Việt Nam từ năm 1957.

Danh nhân họ Đặng Việt Nam thời các Vua Hùng

Họ Đặng Việt Nam có từ bao giờ và Thủy tổ của Họ Đặng là ai? Đó vẫn là câu hỏi lớn đang chờ các nhà nghiên cứu, các nhà Hán Nôm học và những người tâm huyết với dòng họ Đặng tiếp tục khảo cứu để có lời giải đáp đầy đủ và xác tín hơn. Tuy nhiên, căn cứ vào các thần tích, truyền thuyết, huyền sử hiện còn lưu giữ tại nhiều vùng miền trên cả nước, có thể thấy rằng Họ Đặng Việt Nam đã xuất hiện từ thời các Vua Hùng dựng nước. Trong nhiều thần phả cổ, các nhân vật họ Đặng không chỉ được nhắc đến như những cư dân bản địa lâu đời mà còn là những vị tướng có công phò vua giữ nước, mở đất và bảo vệ cộng đồng người Việt cổ.

Kể chuyện di sản ở Nam Tây Nguyên

TS Lưu Hùng, Nguyên Phó Giám đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam nhận định: 'Tập bút ký điền dã và khảo cứu 'Hành trình tìm di sản Nam Tây Nguyên' của tác giả Đoàn Bích Ngọ - nguyên Phó Giám đốc Bảo tàng Lâm Đồng, cung cấp những câu chuyện thú vị về các di sản văn hóa trên đất Nam Tây Nguyên. Nhiều thông tin, tư liệu, hình ảnh trong cuốn sách này có giá trị bổ sung và mở rộng cho những hiện vật đang được trưng bày tại Bảo tàng Lâm Đồng'.

Giác ngộ như tri thức tự chứng: Khảo cứu nhận thức luận từ kinh tạng Pali, A Hàm và các nghiên cứu triết học hiện đại

Từ toàn bộ dữ liệu kinh điển, luận thư và nghiên cứu hiện đại, có thể khẳng định rằng giác ngộ trong Phật giáo sơ kỳ không chỉ là kinh nghiệm tôn giáo mà còn là mô hình nhận thức đặc thù, trong đó tri thức mang tính tự xác chứng.

'Thành phố nghĩa tình' qua chuyện kể của nhà nghiên cứu 106 tuổi

Với trải nghiệm trăm năm đời người và sự khảo cứu trong rộng dài lịch sử, nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư trở thành 'nhân chứng sống' trước những đổi thay, phát triển của thành phố Hồ Chí Minh từ khi mang tên Bác.

Ra mắt bộ sách gần 100 bài viết về Huế của Phan Thuận An

Ngày 26/4, Nhà xuất bản Tri thức phối hợp cùng Tri Thức Trẻ Books giới thiệu bộ sách 'Phan Thuận An với Huế' - công trình tuyển chọn quy mô, kết tinh hành trình nghiên cứu bền bỉ của nhà nghiên cứu Phan Thuận An về vùng đất cố đô.

Hoa văn Việt: Từ di sản đến nguồn lực sáng tạo

Hoa văn không chỉ là yếu tố trang trí mà còn lưu giữ những câu chuyện về văn hóa, lịch sử, tín ngưỡng và thẩm mỹ của người Việt qua nhiều thế kỷ. Tuy nhiên, trong đời sống hiện nay, các họa tiết này phần lớn chỉ còn hiện diện trên công trình kiến trúc cổ hay trong tư liệu nghiên cứu.

Chân dung trí sĩ yêu nước Nguyễn Quang Bích

Ngày 23/4, tại Hà Nội, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật tổ chức lễ ra mắt cuốn sách Nguyễn Quang Bích - Nhà trí thức yêu nước, thủ lĩnh phong trào kháng Pháp cuối thế kỷ XIX.

Ra mắt sách về thủ lĩnh phong trào Cần Vương Nguyễn Quang Bích

Sáng 23/4 tại Hà Nội, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật tổ chức lễ ra mắt cuốn sách 'Nguyễn Quang Bích - Nhà trí thức yêu nước, thủ lĩnh phong trào kháng Pháp cuối thế kỷ XIX'.

Bước vào hẻm cụt, chợ cũ là hiểu TP.HCM

Từ những con hẻm nhỏ, khu chợ cũ đến mùa hè tuổi thơ đã xa, Phạm Công Luận trở lại văn học thiếu nhi bằng ký ức về một Sài Gòn - TP.HCM dung dị và giàu cảm xúc.

Văn hóa đọc gắn với đổi mới tiếp cận tri thức trong thời đại số

HNN.VN - Ngày sách và Văn hóa đọc lần thứ 5 năm 2026 với thông điệp: 'Sách - Tri thức - Khát vọng phát triển đất nước' do Sở Văn hóa và Thể thao thành phô tổ chức, khai mạc sáng 21/4 tại Thư viện TP. Huế (29A Lê Quý Đôn, phường Thuận Hóa).

Thoáng 'bóng' đình ở làng

VHXQ - Đình không chỉ là nơi gửi gắm tâm linh của làng mà còn như một điểm hẹn để cộng đồng cư dân tụ hội, nhất là dịp đầu xuân. Luôn có 'bóng' của đình thấp thoáng trong đời sống làng xã, phố thị...

Tinh hoa Thủy Thượng xứ Mường

Bị hấp dẫn bởi cụm từ tuyên ngôn thương hiệu (slogan) 'Chất men từ sử thi dân tộc', chúng tôi tìm về cội nguồn của công thức làm rượu truyền thống được lưu truyền trong Sử thi 'Đẻ đất đẻ nước' của dân tộc Mường, HTX Thạch Yên với nòng cốt là hộ kinh doanh Vương Thị Thu Hằng đã thực hiện khảo cứu, sản xuất thử nghiệm và thành công với những sản phẩm rượu mang thương hiệu Thủy Thượng xứ Mường.

Ra mắt sách về văn hóa ẩm thực thời đại Hùng Vương và Tổ nghề Lang Liêu

Sự kiện trao tặng sách, kỷ vật của nhà nghiên cứu Lê Văn Ánh và ra mắt công trình về ẩm thực thời đại Hùng Vương gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa Việt cổ.

Giới thiệu công trình khảo cứu về các nhà văn nữ đoạt Giải Nobel

Ngày 25/3, tại Trường Đại học Sư phạm - Đại học Đà Nẵng đã diễn ra chương trình giới thiệu cuốn sách 'Các nhà văn nữ đoạt Giải Nobel - Sống và viết' và giao lưu với nhà thơ, dịch giả Bùi Xuân.

Ra mắt hai tác phẩm mới về văn hóa, con người Đà Nẵng

Sáng 20/3, Liên hiệp các Hội Văn học - Nghệ thuật thành phố Đà Nẵng tổ chức giới thiệu hai tác phẩm mới: tập sách nghiên cứu 'Sắc màu văn hóa dân gian Đà Nẵng' và tập tản văn - bút ký 'Đà Nẵng - đến để thương, đi để nhớ' nhân kỷ niệm 51 năm ngày Giải phóng thành phố Đà Nẵng (29/3/1975 - 21/3/2026).

Bốn tác phẩm của Nhã Nam được vinh danh tại Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII

Bốn tác phẩm do Nhã Nam xuất bản đã được vinh danh tại Giải thưởng Sách Quốc gia VIII, với hai Giải C cho 'Cuộc chiến vi mạch' và 'Câu chuyện nghệ thuật', một Giải Khuyến khích cho 'Văn hóa tính dục ở Việt Nam từ thế kỷ X đến đầu thế kỷ XX' và một Giải Bạn đọc yêu thích cho 'Thư cho em'.

Lan tỏa giá trị tiếng Việt

Hội Hán Nôm thành phố Đà Nẵng vừa tổ chức chương trình khai bút mừng xuân Bính Ngọ nhằm khởi động một năm hoạt động mới với nhiều tiêu chí hành động chất lượng hơn.

Di sản vô giá của nhà bác học Lê Quý Đôn

Nhân kỷ niệm 300 năm ngày sinh danh nhân Lê Quý Đôn, ấn bản đặc biệt 'Đại Việt thông sử' ra mắt với bản dịch đối chiếu chi tiết, kèm nguyên tác và phụ lục khảo cứu.

'Văn hóa tính dục ở Việt Nam' giành Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII

'Văn hóa tính dục ở Việt Nam từ thế kỷ X đến đầu thế kỷ XX' của Phạm Văn Hưng vừa giành Giải C tại Giải thưởng Sách Quốc gia 2026. Cùng với đó, 3 cuốn sách khác của Nhã Nam cũng gây chú ý tại Lễ trao giải năm nay.

Cung điện Đế Thích trên đỉnh Tu-di: Khảo cứu triết lý thiết kế Minh Đường của Võ Tắc Thiên

NSGN - Minh Đường (明堂) của Võ Tắc Thiên (武則天) là một công trình kỳ vĩ chưa có tiền lệ, đóng chức năng như một trung tâm chính trị và tôn giáo quốc gia, là hình ảnh biểu tượng của triều đại Võ Tắc Thiên.

Tổng Bí thư Tô Lâm: Hoàn thiện 'bản thiết kế tổng thể' cho mô hình tăng trưởng kinh tế hai con số

Chiều 2-3, Tổng Bí thư Tô Lâm làm việc với Ban Chính sách, chiến lược Trung ương về việc xây dựng Nghị quyết của Trung ương về giải pháp chiến lược thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai con số gắn với xác lập mô hình tăng trưởng mới.

Ngựa và voi trong việc thờ cúng của người Việt

Theo Dumoutier hình ảnh ngựa và voi xuất hiện gần như thường trực trong các đền, miếu của đạo Lão thờ thần hoặc những nhân vật được thần hóa.

Xác định thêm hàng chục tác phẩm tiềm năng của bậc thầy nghệ thuật Italy

Một công trình nghiên cứu mới đang thu hút sự chú ý của giới học thuật khi xác định thêm khoảng 20 tác phẩm có thể liên quan đến danh họa Phục hưng Michelangelo, mở ra khả năng làm sáng tỏ những bí ẩn lâu nay quanh giai đoạn cuối đời của bậc thầy nghệ thuật Italy.