Tổng Bí thư cho biết, tính toán ban đầu sẽ có khoảng 34 tỉnh, thành phố; không tổ chức hoạt động hành chính cấp huyện và tổ chức khoảng 5.000 đơn vị hành chính cấp xã, phường.
Việc sắp xếp lại chính quyền địa phương từ 3 cấp xuống 2 cấp và tinh gọn bộ máy quản lý hành chính sẽ mang lại nhiều lợi ích cho người dân cả nước.
Chủ trương sắp xếp lại tổ chức bộ máy các cơ quan của Nhà nước trong phạm vi toàn quốc bao gồm các ban, bộ, ngành và chính quyền địa phương các cấp không phải là mới, cho nên khi nghe 2 từ 'cách mạng' thì chắc không ít người còn hoài nghi và chưa hình dung ra hết mọi việc.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn lấy cuộc sống hạnh phúc của Nhân dân làm thước đo hiệu quả, căn cứ đánh giá công việc của Đảng và Nhà nước ta. Cuộc cách mạng tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị là một trong những yêu cầu cấp bách đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới. Tổng Bí thư Tô Lâm đã khẳng định: sắp xếp, tinh gọn bộ máy để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế và nâng cao đời sống Nhân dân. Trong lộ trình sắp xếp ấy, đích đến của việc bỏ chính quyền cấp huyện chính là hạnh phúc của Nhân dân.
TS. Châu Vũ - Phó Chánh Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh Bà Rịa - Vũng TàuSáp nhập các đơn vị hành chính là một chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả hoạt động và phát huy nguồn lực. Tuy nhiên, việc triển khai chủ trương này cũng đặt ra nhiều thách thức, đòi hỏi quyết tâm cao, hành động quyết liệt và bảo đảm hiệu quả.
Trong Kết luận số 127-KL/TW ngày 28.2.2025 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về triển khai nghiên cứu, đề xuất tiếp tục sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị có yêu cầu nghiên cứu định hướng không tổ chức cấp huyện. Đây là một bước đi quyết liệt và mang tính đột phá, rất cần thiết trong tiến trình cải cách bộ máy hành chính ở nước ta, hướng tới xây dựng một bộ máy hành chính tinh gọn, hoạt động hiệu quả hơn, phục vụ Nhân dân tốt hơn.
Hiện nước ta có 10.035 đơn vị hành chính cấp xã, tới đây dự kiến sẽ tổ chức lại quy mô chỉ còn khoảng 2.000. Với việc tổ chức lại đơn vị hành chính cấp xã như vậy đặt ra nhiều vấn đề liên quan phân cấp, phân quyền, ưu tiên đầu tư nguồn lực cho cấp xã.
Sắp xếp lại một số đơn vị cấp tỉnh, cơ cấu lại mô hình tổ chức chính quyền ở địa phương trong giai đoạn mới là bước đi tất yếu tiếp theo, nhằm bảo đảm đổi mới tổ chức bộ máy hệ thống chính trị đồng bộ, thống nhất từ trung ương đến địa phương.
Theo ông Nguyễn Tiến Dĩnh, khi hệ thống hành chính còn 3 cấp, chất lượng công chức phải như nhau, có thể luân chuyển liên thông công chức xã với tỉnh và Trung ương.
Theo Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Hà Nội, việc tinh gọn bộ máy chính quyền địa phương theo hướng không tổ chức cấp huyện là bước đi quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước.
Theo chuyên gia, khi bỏ cấp chính quyền cấp huyện, có thể tận dụng cơ sở vật chất ở huyện để thành lập các trung tâm hành chính công theo các khu vực của tỉnh thành.
Việc tổ chức lại các đơn vị hành chính không chỉ yêu cầu cấp bách của đất nước trong giai đoạn phát triển mới, đây còn là cơ hội thu hút những người tài ngoài xã hội vào bộ máy quản lý Nhà nước các cấp.