Với định hướng sử dụng vốn đầu tư công là chủ yếu và ít phụ thuộc vào nước ngoài, liệu các doanh nghiệp Việt Nam có đủ sức tham gia vào thị trường xây lắp do dự án đường sắt tốc độ cao tạo ra, có quy mô dự kiến lên tới 33,5 tỷ USD, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh?
'Đường sắt tốc độ cao Việt Nam chưa làm bao giờ, do đó nếu không có cơ chế đặc thù thì chắc chắn các nhà thầu nước ta sẽ không có điều kiện tham gia dự án', ông Nguyễn Quốc Hiệp - Chủ tịch Hiệp hội Nhà thầu Xây dựng Việt Nam - cho hay.
Ngày 30/11, tại Chương trình 'Cafe nhà thầu xây dựng' lần thứ 4 do Hiệp hội các Nhà thầu xây dựng Việt Nam (VACC) chủ trì tổ chức, các nhà thầu Việt đã tập trung vào cơ hội khi chủ trương đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam vừa được Quốc hội chính thức thông qua. Đây là dự án đầu tư công lớn nhất trong lịch sử đất nước với sơ bộ tổng mức đầu tư lên đến 1.713.548 tỷ đồng (khoảng 67,34 tỷ USD).
Trước 'cơ hội ngàn vàng' từ dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, các doanh nghiệp Việt Nam đang tích cực 'bắt tay' hợp tác. Với tổng mức đầu tư lên tới hàng tỷ đô la, đây là một 'mảnh đất màu mỡ' cho các nhà thầu trong nước. Việc các doanh nghiệp cùng nhau tham gia được cho là không chỉ giúp nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn đảm bảo tiến độ và chất lượng của dự án trọng điểm quốc gia.
Quan điểm của Đảng, Chính phủ là ưu tiên tối đa cho doanh nghiệp trong nước trên tất cả các lĩnh vực, từ tư vấn, thi công xây lắp, đến sản xuất vật liệu; công nghiệp đường sắt,… để triển khai dự án đường sắt tốc độ cao. Đây là cơ hội rất lớn đối với các doanh nghiệp trong nước. Với năng lực, trình độ các doanh nghiệp Việt Nam đã tham gia các dự án giao thông hiện nay, đại diện các nhà thầu giao thông khẳng định hoàn toàn có thể đảm đương được về mặt công nghệ, thi công.
Để triển khai Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc-Nam, các nhà thầu Việt Nam cần học hỏi, tiếp thu những kiến thức tiên tiến nhất về xây dựng để ứng dụng. Đồng thời, cần đặc biệt quan tâm tới nguồn nhân lực lao động có trình độ để làm chủ công nghệ, vận hành dự án.
Với tổng chiều dài chính tuyến dự kiến khoảng 1.541km, tổng mức đầu tư khoảng 33 tỷ USD sở hữu quy mô chưa từng có tại Việt Nam, dự án Đường sắt tốc độ cao (ĐSTĐC) trên trục Bắc – Nam được chính các doanh nghiệp Việt thừa nhận là 'cơ hội trăm năm'. Tuy nhiên, để chớp được cơ hội này, lại là thách thức đòi hỏi doanh nghiệp Việt cần phải rất bền gan vững chí để vượt qua.
Với định hướng sử dụng vốn đầu tư công và ít phụ thuộc vào nước ngoài, Dự án đường sắt tốc độ cao (ĐSTĐC) Bắc - Nam sẽ tạo ra cơ hội lớn chưa từng có cho các doanh nghiệp Việt Nam. Tuy nhiên, năng lực của các doanh nghiệp có tận dụng được cơ hội này hay không là vấn đề được làm rõ tại tọa đàm 'Đường sắt tốc độ cao - Cơ hội và thách thức với doanh nghiệp Việt', được tổ chức ngày 19-11 tại Hà Nội, với sự tham gia của đại diện các cơ quan Bộ GTVT và doanh nghiệp.
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam với khối lượng xây lắp rất lớn được coi là cuộc cách mạng giúp các doanh nghiệp Việt 'thay da đổi thịt' để khẳng định năng lực.
Dự án Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam không chỉ tạo cú hích về kinh tế giao thông mà còn là cơ hội lớn để các doanh nghiệp trong nước tham gia.
Nhiều ý kiến trao đổi tại tọa đàm do Báo Giao thông vận tải tổ chức ngày 19/11 đã gợi mở nhiều vấn đề liên quan tới dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Đây là dự án lớn đã được Chính phủ báo cáo Quốc hội xem xét, thông qua chủ trương đầu tư tại Kỳ họp thứ 8.
Bàn về thực hiện Dự án đường sắt tốc độ cao, ông Nguyễn Đức Kiên, nguyên Tổ trưởng Tổ Tư vấn kinh tế của Thủ tướng khẳng định: 'Nếu doanh nghiệp Việt không liên kết và tự đầu tư công nghệ, ta sẽ thua trên chính sân nhà'.
Ngoài việc học hỏi, làm chủ công nghệ thi công dự án đường sắt tốc độ cao Bắc-Nam, các doanh nghiệp Việt Nam cũng trăn trở đến việc nguồn nhân lực lao động.
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam được kỳ vọng sẽ thay đổi diện mạo hạ tầng giao thông và tạo cú hích lớn cho nền kinh tế. Tuy nhiên, dự án này cũng đặt ra nhiều câu hỏi về khả năng tham gia của nhà thầu xây dựng trong nước.
Khẳng định cơ hội dành cho doanh nghiệp Việt Nam 'thay da đổi thịt' trong dự án đường sắt tốc độ cao rất lớn, các chuyên gia cho rằng, các doanh nghiệp Việt cần bắt tay để đảm đương dự án mang tính biểu tượng của đất nước. Nếu doanh nghiệp Việt không liên kết và không tự đầu tư công nghệ, chúng ta sẽ thua trên chính sân nhà.