FBI bắt kỹ sư OpenAI bị cáo buộc nghe lén lãnh đạo

Theo đơn khiếu nại được công bố ngày 13/10, vụ việc bắt đầu khoảng ngày 30/9, khi nhân viên OpenAI phát hiện thiết bị ghi âm giấu sau tivi trong phòng họp điều hành. Thiết bị nhỏ bằng ngón tay cái, được bọc trong giấy vệ sinh và cắm vào cổng USB. Kết quả kiểm tra ban đầu cho thấy dữ liệu lưu trữ bên trong đã được mã hóa.

Phòng họp này thường diễn ra các cuộc thảo luận mật về nghiên cứu, kế hoạch sản phẩm, tiến độ kỹ thuật và quan hệ hợp tác với chính phủ, đối tác thương mại. Hình ảnh camera giám sát cho thấy Alfozan nhiều lần xuất hiện gần khu vực phòng họp trong tháng 9, dù không có quyền truy cập hoặc tham gia các cuộc họp tại đây.

Trụ sở chính của OpenAI đặt tại 1455 Third Street, San Francisco, bang California, Mỹ. Ảnh: CC/Coolcaesar

Hồ sơ điều tra cho biết trước ngày 28/9, Alfozan sử dụng công cụ nội bộ để tìm kiếm địa chỉ các tòa nhà, lịch trình, sức chứa phòng họp và vị trí làm việc của lãnh đạo cấp cao. Trong khi đó, tài khoản chatbot có liên quan đến vợ nghi phạm liên tục đặt câu hỏi từ ngày 24 đến 30/9 về cách chế tạo thiết bị nghe lén, thiết lập kết nối Wi-Fi, ghi âm liên tục, mã hóa thẻ SD và truy cập từ xa.

Ngày 5/10, camera an ninh bí mật mới được lắp đặt ghi lại cảnh Alfozan vào phòng họp và nhìn phía sau tivi. Cùng ngày, nhân viên an ninh phát hiện một chiếc túi bị bỏ quên trong tòa nhà, bên trong có ví, giấy tờ tùy thân của nghi phạm và một thiết bị ghi âm thứ hai có tính năng tương tự. Alfozan bị bắt bốn ngày sau đó và lập tức bị OpenAI sa thải.

Đáng chú ý, OpenAI cho biết đã sử dụng chính các mô hình AI của mình để phân tích dữ liệu pháp y từ bộ nhớ thiết bị, lịch sử thay đổi dữ liệu và nhật ký hệ thống, qua đó hỗ trợ xác định người bị cáo buộc lắp đặt thiết bị.

“Chúng tôi đã phát hiện một thiết bị ghi âm tinh vi được giấu bên trong một trong các văn phòng của mình. Chúng tôi đã sử dụng các mô hình của mình để hiểu về thiết bị và nguồn gốc của nó, từ đó xác định một nhân viên cụ thể đã lắp đặt nó vài ngày trước đó. Chúng tôi đã chuyển vụ việc cho FBI và rất biết ơn các đặc vụ cũng như công tố viên đã hành động nhanh chóng để thực hiện vụ bắt giữ”, đại diện OpenAI cho biết.

Công ty khẳng định: “Tại thời điểm này, chúng tôi không có chỉ dấu nào cho thấy cá nhân này đã truy cập hoặc trích xuất trái phép các trọng số mô hình, mã nguồn hay dữ liệu khách hàng”.

Giám đốc FBI Kash Patel nhấn mạnh việc bảo vệ các phát minh siêu trí tuệ là ưu tiên hàng đầu trong hoạt động phản gián. Trong khi đó, Giám đốc Tình báo Quốc gia Jay Clayton cho rằng vụ việc cho thấy tầm quan trọng của việc bảo vệ tài sản trí tuệ công nghệ trước các mối đe dọa từ nước ngoài.

Alfozan gia nhập OpenAI tháng 7/2025, làm kỹ sư trong đội ngũ sản phẩm. Người này trở thành thường trú nhân hợp pháp tại Mỹ từ tháng 9/2020, từng học tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) và Đại học California, Berkeley, đồng thời có thời gian làm việc tại Meta và Microsoft.

Nếu bị kết tội theo luật liên bang về nghe lén liên lạc, Alfozan có thể đối mặt mức án tối đa 5 năm tù, khoản tiền phạt 250.000 USD và 3 năm quản chế sau khi chấp hành án.