Không chỉ tại… ông trời

Như thường lệ, sau mỗi trận mưa lớn, dư luận, trên các trang mạng xã hội, người ta bắt đầu đổ vạ “ông trời”, đổ lỗi cho hạ tầng hệ thống thoát nước, đổ lỗi cho những tính toán trong quy hoạch, đầu tư hạ tầng đô thị… Duy chỉ có nguyên nhân quan trọng và trực tiếp là ý thức của con người thì ít ai nhắc tới.

Phóng viên Báo Lào Cai vừa có cuộc khảo sát tại một số tuyến phố đấu nối với các điểm thường bị ngập úng sâu tại phường Bắc Cường, phường Nam Cường và phát hiện rất nhiều sự tác động từ con người.

Tại phố Ỷ Lan (nối phố Châu Úy với đường Lê Thanh), phường Nam Cường, hàng chục mặt cống thoát nước đã bị ai đó cố tình bịt lại như thế này:

Thoạt nhìn thì đây là khu phố bình yên, khang trang, đẹp và hiện đại...

... nhưng cách ứng xử với công trình giao thông của một số người dân thật "không đẹp" chút nào.

Hàng chục miệng cống trên phố Ỷ Lan bị bịt lại như thế này.

Còn dưới đây là hình ảnh chúng tôi ghi lại trên phố Lùng Thàng, phường Nam Cường. Đầu phố nối với đường Lê Thanh từng là điểm ngập sâu nhất phường sau mỗi trận mưa lớn nhưng vẫn bị người ta chặn các miệng cống thoát nước mưa bên lề đường:

Nhiều miệng cống được đầu tư xây dựng công phu nhưng tác dụng lại rất thấp do con người tác động.

Tại phố Châu Úy, nhiều miệng cống ở cả phía phường Nam Cường và Bắc Cường đã bị làm cho vô hiệu khiến mỗi trận mưa là phần lớn nước chảy dốc về đường Lê Thanh và đường Trần Hưng Đạo.

Trên phố Châu Úy

Miệng cống thoát nước được bịt lại hết sức "tự nhiên".

Nhưng có lẽ hơn cả là phố Vĩ Kim, phường Bắc Cường. Đây là tuyến đường có độ dốc lớn, hai bên là đồi núi nên hễ có mưa là nước dồn hết ra tuyến đường này. Tuy nhiên qua khảo sát, phóng viên nhận thấy 100% miệng cống đã bị đất, đá phủ lấp từ lâu, mất tác dụng hoàn toàn. Đương nhiên là mỗi khi có mưa lớn, toàn bộ nước trên tuyến đường này dồn về điểm trũng là nút giao với đường Lê Thanh và gây ra ngập úng cục bộ với mực nước sâu.

Theo khảo sát của phóng viên, 100% miệng cống thoát trên phố Vĩ Kim đã vô tác dụng.

Ngoài phố Vĩ Kim là do quá trình vận hành hạ tầng giao thông, thoát nước không được quan tâm duy tu, sửa chữa, bảo dưỡng thì các miệng cống thoát nước tại các phố Ỷ Lan, Lùng Thàng, Châu Úy mất tác dụng đều do tác động cố ý của con người. Mưa là hiện tượng tự nhiên, ngập lụt trong khu vực này một phần do tác động của chính con người.

Vì sao nhiều người lại muốn bịt miệng cống? Câu trả lời đơn giản là do các miệng cống thường bốc ra mùi hôi thối, khó chịu, nhất là những ngày nắng, ảnh hưởng đến đời sống, sinh hoạt của các hộ dân trong khu vực.

Xâm hại công trình giao thông, hạ tầng thoát nước là việc làm đáng phê phán nhưng khi hiện tượng này trở nên phổ biến thì các nhà quản lý, cơ quan quy hoạch, thiết kế cần tính toán đến việc thay đổi cách lắp đặt, xây dựng hạ tầng thoát nước sao cho hạn chế thấp nhất tình trạng ô nhiễm môi trường.

Một trong những miệng cống hiếm hoi không bị bịt trên phố Ỷ Lan, phường Nam Cường.

Nhưng trong khi điều đó chưa thể thực hiện thì cấp ủy đảng, chính quyền cơ sở cần đẩy mạnh tuyên tuyền, giáo dục, có biện pháp ngăn chặn, răn đe để người dân không cố tình xâm hại công trình thoát nước, để không còn những “phố lội” và để con người thành phố Lào Cai thực sự là "văn minh", "văn hóa", "thân thiện".