Ngày 16/9, một nhóm 8 quốc gia châu Âu đã lên tiếng hối thúc chính phủ Brazil 'hành động thực sự' để đối phó với nạn phá rừng đang ngày càng gia tăng tại khu rừng nhiệt đới Amazon thuộc Brazil.
Các loài sinh vật tại rừng Amazon, một trong những môi trường sống đa dạng sinh học nhất trên Trái đất, đang đối mặt với mối đe dọa ngày càng tăng từ nạn khai thác gỗ và phá rừng bởi bàn tay con người. Cleio Junior, lính cứu hỏa thuộc Viện Môi trường và Tài nguyên thiên nhiên Brazil (IBAMA), phát hiện một con thú ăn kiến đã chết trong khi anh làm nhiệm vụ kiểm soát các đám cháy gần bang Amazonas. Ảnh: Reuters
Các loài động vật sinh sống trong rừng nhiệt đới Amazon đang gặp nguy hiểm khi con người gia tăng hoạt động khai thác lâm nghiệp.
Theo AP ngày 11-9 đưa tin, chuyên gia hàng đầu về việc bảo vệ rừng Amazon ở Brazil, Rieli Franciscato (56 tuổ), đã tử vong vì trúng mũi tên nghi do thổ dân bắn, khi đang khảo sát một bộ tộc ở khu vực hôm 9-9.
Các hình ảnh vệ tinh công bố ngày 9/9 cho thấy trong tuần đầu tiên của tháng 9, các đám cháy ở vùng rừng nhiệt đới Amazon nằm trong lãnh thổ Brazil đã bùng phát dữ dội hơn và đang lan ra các khu rừng nguyên sinh.
Dù chỉ tiếp xúc với thế giới bên ngoài lần đầu tiên vào năm 1986 nhưng bộ tộc nguyên thủy ở Amazon gần đây đã biết cách sử dụng máy bay không người lái để bảo vệ ngôi nhà của họ và những ''báu vật'' thiên nhiên khỏi thảm họa cháy rừng, lâm tặc.
Rừng Amazon là một trong những khu vực nguy hiểm nhất thế giới khi là quê hương của nhiều sinh vật được mệnh danh là 'sát thủ máu lạnh' như kiến đạn, ếch phi tiêu độc, lươn điện, trăn Anaconda khổng lồ...
Theo một nghiên cứu công bố ngày 26/8, các vụ cháy nghiêm trọng liên tiếp xảy ra ở rừng Amazon đang 'đầu độc' bầu không khí của khu rừng nhiệt đới lớn nhất thế giới này, làm tăng mạnh số ca bệnh về đường hô hấp nói chung tại khu vực vốn đã chịu tác động nghiêm trọng của dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19.
Trong vòng 1 năm qua, gần 9.205km rừng Amazon bị tàn phá, tăng 34%. Tập tục đốt rừng để canh tác phổ biến ở Amazon là nguyên nhân dẫn tới các đám cháy rừng.
Nhiều nhà khoa học bày tỏ lo ngại đại dịch tiếp theo có thể bắt nguồn từ rừng nhiệt đới Amazon, nhất là khi nạn phá rừng tràn lan và sự phát triển của con người đang khiến chúng ta tiếp xúc với môi trường sống của động vật và các ổ dịch bệnh tiềm tàng.
Kiến quân đội sở hữu đặc tính chung là vô cùng hiếu chiến và có khả năng tàn sát đáng sợ.
Hầu hết các vụ cháy tại rừng Amzon đều xảy ra ở trên lãnh thổ Brazil, với nguyên nhân đa phần bắt nguồn từ việc người dân đốt rừng để lấy đất phục vụ sản xuất nông nghiệp.
Khu vực rừng Amazon là nơi sinh sống của hơn 3.000 người dân Brazil được chia thành 14 bộ lạc. Họ thường sống tách biệt với thế giới bên ngoài.
Hơn 10.000 vụ cháy được ghi nhận trong 10 ngày đầu tháng 8/2020, tăng 17% so với cùng kỳ năm ngoái. Dự báo, mùa cháy rừng ở Amazon năm nay có thể còn tồi tệ hơn năm 2019.
Rừng Amazon là rừng nhiệt đới lớn nhất thế giới với diện tích gần 7,6 triệu km2, cung cấp khoảng 20% lượng khí oxy trên Trái Đất.
Từ năm 2019 đến nay, rừng nhiệt đới Amazon đang oằn mình trước sự tàn phá của hàng loạt đám cháy với đủ quy mô. Tình trạng này nếu tiếp diễn sẽ tác động nghiêm trọng đến lá phổi xanh của Trái đất, đe dọa hệ sinh thái trù phú và gây ra những hệ lụy khó lường đối với môi trường.
Bảy quốc gia nằm ở lưu vực sông Amazon đã tham gia một hội nghị trực tuyến nhằm phối hợp bảo vệ và thúc đẩy 'phát triển bền vững' tại khu vực rừng rậm Amazon - 'lá phổi xanh' của thế giới.
Đài quan sát 325 m ẩn sâu trong khu rừng Amazon (Brazil) hiện giữ kỷ lục là công trình cao nhất Nam Mỹ. Đây là một cơ sở nghiên cứu biến đổi khí hậu và dự báo thời tiết.
Theo phóng viên TTXVN tại Nam Mỹ, ngày 16/7, Chính phủ Brazil ban hành nghị định cấm sử dụng lửa cho mục đích nông nghiệp trong vòng 120 ngày trên phạm vi toàn quốc, với mục đích ngăn chặn sự gia tăng các đám cháy rừng tại khu vực rừng rậm Amazon.
Từ hơn một năm qua, những vụ cháy ở khu vực đồng bằng châu thổ Amazon tại Brazil đã và đang tàn phá nặng nề khu rừng - 'lá phổi xanh' lớn nhất còn may mắn sót lại của thế giới.
Venice thơ mộng, rừng Amazon rộng lớn hay chốn thiên đường Maldives chính là những địa điểm có nguy cơ biến mất trước những tác động ngày càng lớn của biến đổi khí hậu.
Đàn mối 4.000 năm tuổi trong rừng Amazon, tuổi thọ của kiến chúa, hay những thông số từ vụ phun trào núi lửa khủng khiếp tại Indonesia năm 1883 là những thông tin thú vị mà không phải ai cũng biết.
Ngoài việc sản sinh ra 20% oxy trên toàn thế giới, rừng rậm Amazon còn rất nhiều điều thú vị để con người nghiên cứu và tìm hiểu. Dưới đây là những sự thật thú vị về rừng nhiệt đới Amazon.
Từ đầu năm đến nay, diện tích rừng Amazon bị chặt phá đã vượt mức 2.000 km2, tăng 34% so với cùng kỳ năm ngoái.
'Cả nhà chẳng còn cách nào khác. Chúng tôi hoặc là chết đói trong phòng trọ, hoặc là mất mạng ngoài đường', người mẹ Maria Tambo cho biết.
Với nhiệt độ trung bình gần 90 độ C, một dòng sông dài khoảng 6,4 km nằm sâu trong rừng Amazon có thể luộc chín mọi thứ chẳng may rơi xuống nước.
Theo phóng viên TTXVN tại Nam Mỹ, báo cáo công bố ngày 9/6 của Viện Khảo sát Không gian quốc gia Brazil (INPE) cho thấy diện tích vùng rừng Amazon nằm trên lãnh thổ nước này bị phá từ tháng 8/2018 - 7/2019 là 10.129 km2, mức cao nhất ghi nhận được trong vòng 11 năm qua.
Bộ Công cộng Liên bang Brazil thông báo, trong tháng 5-2020 đã truy tố hơn 2.200 đối tượng vì các tội danh liên quan đến nạn phá rừng ở khu vực Amazon với tổng số tiền phạt lên tới 689 triệu USD.
Theo phóng viên TTXVN tại Nam Mỹ, ngày 2/6, Bộ Công cộng Liên bang Brazil thông báo trong tháng 5/2020 đã truy tố trên 2.200 đối tượng vì các tội danh liên quan đến nạn phá rừng ở khu vực Amazon.
Ngày 22/5, Chính phủ Brazil cho phép triển khai Lực lượng Quốc gia, lực lượng được tạo thành từ các cựu quân nhân, lính cứu hỏa và cảnh sát, tại khu vực rừng Amazon để thực hiện những nhiệm vụ ngăn chặn và đối phó với nạn chặt phá và đốt rừng.
Từ hơn một năm qua, những vụ cháy ở khu vực đồng bằng châu thổ Amazon tại Brazil đã và đang tàn phá nặng nề khu rừng - 'lá phổi xanh' lớn nhất còn may mắn sót lại của thế giới. Theo ước tính của chính phủ các nước có rừng Amazon bao phủ thì đã có hơn 83.000 vụ cháy lớn nhỏ xảy ra trong năm 2019. Chính điều đó đã khiến cho tốc độ tàn phá rừng trung bình năm tăng lên đến 77%.
Ngày 11-5, Chính phủ Brazil đã triển khai 3.800 binh sĩ thuộc ba lực lượng vũ trang nước này tới vùng Amazon để thực hiện những nhiệm vụ ngăn chặn và đối phó với nạn chặt phá và đốt rừng trong vòng 1 tháng.
Ngày 8/5, Cơ quan Nghiên cứu Vũ trụ Quốc gia Brazil (INPE) đưa ra số liệu thống kê cho thấy diện tích rừng Amazon bị tàn phá tại nước này trong 4 tháng đầu năm nay đã lên tới hơn 1.202 km2, tăng 55% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là mức kỷ lục ghi nhận trong khoảng thời gian từ tháng 1 đến tháng 4 kể từ năm 2016.
Một người phụ nữ và ba đứa trẻ từ 10 đến 14 tuổi run rẩy đứng ép sát vào nhau dưới một tán cây khổng lồ, lúc này là giữa đêm.
Bangkok Post, ngày 8-2, dẫn số liệu từ Viện Nghiên cứu không gian quốc gia Brazil cho thấy: Trong tháng 1 vừa qua, tình trạng chặt phá tại rừng rậm nhiệt đới Amazon ở Brazil đã cao gấp đôi so với cùng kỳ năm trước. Đã có 280km2 rừng bị phát quang, tăng 108%; đây là diện tích rừng lớn nhất bị chặt phá trong tháng 1 kể từ năm 2015. Số liệu về diện tích rừng Amazon bị chặt phá trong cùng kỳ các năm 2019, 2018 và 2017 lần lượt là 136km2, 183km2 và 58km2.
Việc diện tích rừng Amazon bị thu hẹp nghiêm trọng diễn ra dưới thời Tổng thống Jair Bolsonaro, một người hoài nghi về biến đổi khí hậu và đã nới lỏng nhiều hạn chế đối với việc khai thác tài nguyên.
Diện tích rừng bị mất tại Brazil trong thời gian qua chủ yếu do hoạt động kinh tế bất hợp pháp tại vùng Amazon, bao gồm khai thác mỏ, chặt cây và chiếm đất.
Các thủ lĩnh cộng đồng thổ dân tại Brazil cảnh báo rằng việc phá rừng quá mức để trồng trọt, canh tác sẽ ảnh hưởng tiêu cực sức khỏe hành tinh.
Ngày 23/9, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron thông báo Ngân hàng Thế giới, Ngân hàng phát triển liên Mỹ và tổ chức phi chính phủ Bảo tồn quốc tế cam kết giải ngân 500 triệu USD nhằm hỗ trợ công tác bảo tồn các khu rừng nhiệt đới, trong đó có rừng Amazon.
Reuters ngày 31-8 dẫn lời Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro cho biết, các quan chức nước này đã có các cuộc thảo luận tại Washington về đề nghị hỗ trợ từ Mỹ cho quá trình dập tắt cháy rừng Amazon. Ngoài ra, Brazil cũng nhận được đề nghị hỗ trợ từ Chile, Ecuador và Israel.
Ngày 29/8, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đã ngỏ ý tổ chức một hội nghị thượng đỉnh về tình trạng hiện tại của rừng Amazon, bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên hợp quốc từ 20 - 23/9 tới.
Bất chấp việc những đám cháy dữ dội trong rừng nhiệt đới Amazon vẫn đang lan rộng và không thể kiểm soát, chính phủ của Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro tuyên bố chỉ hoan nghênh viện trợ nước ngoài cho Amazon nếu không có bất kỳ điều kiện ràng buộc nào.
Trận đấu giữa Atlético Acreano và Luverdense tại giải hạng 3 Brazil bị gián đoạn 15 phút bởi vì khói từ vụ cháy rừng tràn vào. Vụ việc xảy ra hôm 26/8 tại Rio Branco, Brazil.
Chính phủ Brazil ngày 27/8 khẳng định nước này sẽ chấp nhận viện trợ nước ngoài giúp cứu rừng mưa Amazon khỏi các đám cháy đang hoành hành hiện nay, với điều kiện quốc gia Nam Mỹ này có thể kiểm soát cách thức sử dụng sự trợ giúp.
Chính phủ Bolivia đã thuê máy bay chữa cháy lớn nhất thế giới đến dập lửa khi khu vực rừng Amazon tại nước này đối mặt với nguy cơ hỏa hoạn trên diện rộng.
Không chỉ đe dọa nghiêm trọng đến môi trường và sinh kế của người dân bản địa, mà cháy rừng Amazon còn để lại nhiều hậu quả về sức khỏe con người.
20 triệu USD là số tiền mà các lãnh đạo G7 cam kết để giúp Brazil xử lý cuộc khủng hoảng cháy rừng Amazon, bao gồm cả một dự án dài hơi để bảo vệ khu vực này.
Sự nghiêm trọng của vụ cháy rừng Amazon được tờ The Atlantic nhận định rằng sự phá hủy của cháy rừng Amazon được cho là nguy hiểm hơn nhiều so với vũ khí hủy diệt hàng loạt.