Iran đang tìm cách kéo dài xung đột và mở rộng phạm vi giao tranh. Điều này buộc Tổng thống Donald Trump phải chấp nhận các rủi ro lớn hơn, cả về mặt chính trị.
Chiến dịch quân sự quy mô lớn nhằm vào Iran không đạt kết quả như kỳ vọng, Tehran phản công mạnh mẽ, đẩy xung đột leo thang. Nếu chiến sự kéo dài, Mỹ đối mặt nguy cơ cạn kiệt vũ khí chính xác cao, phân tán nguồn lực khỏi châu Á và tạo hệ lụy địa chính trị sâu rộng tại Trung Đông.
Giá dầu toàn cầu có thể tăng vọt khi các quan chức Iran phát tín hiệu về khả năng đóng cửa Eo biển Hormuz một trong những tuyến hàng hải quan trọng bậc nhất thế giới.
Nhiều chuyên gia quốc tế nhận định Iran sẽ 'gồng mình' thêm một thời gian ngắn để 'nắn gân' Mỹ, Israel và các đồng minh trong khu vực, sau đó sẽ ưu tiên giải quyết câu chuyện nội bộ. Cục diện Trung Đông, vì vậy, có nhiều thay đổi lớn.
Một Iran bị suy yếu nghiêm trọng sẽ không còn có thể đe dọa hay áp chế các nước láng giềng theo cách như trước đây.
Cuộc chiến 12 ngày giữa Iran với Israel và Mỹ hồi tháng 6/2025 được coi là đã phá vỡ hình ảnh 'bất khả xâm phạm' mà Tehran dày công vun đắp trong nhiều năm.
Theo giới chức quân sự Israel và các đánh giá tình báo khu vực, Iran đã nối lại việc sản xuất hàng loạt tên lửa đạn đạo chỉ sáu tháng sau cuộc chiến kéo dài 12 ngày với Israel.
Israel dường như coi đây là cơ hội lịch sử để vô hiệu hóa chương trình hạt nhân của Tehran và Washington có thể sẽ khó đứng ngoài cuộc.
Iran tuyên bố kho tên lửa hiện tại của nước này đã vượt xa thời điểm trước cuộc chiến 12 ngày với Israel. Động thái được cho là giúp Iran tăng cường khả năng tấn công, áp đảo hệ thống phòng không của đối phương trong trường hợp xung đột tái diễn.
Với tình trạng không có đàm phán, không có giám sát và không rõ ràng về kho vật liệu hạt nhân của Iran, nhiều người trong khu vực lo ngại cuộc chiến nữa giữa Iran và Israel là điều khó tránh khỏi.
Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv dẫn lời giới chức và chuyên gia khu vực Trung Đông cho rằng cuộc xung đột Israel - Iran hồi tháng 6 vừa qua đã gây thiệt hại cho chương trình hạt nhân của Tehran ít hơn nhiều so với dự kiến, khiến nguy cơ xảy ra một cuộc xung đột vũ trang mới gần như là điều không thể tránh khỏi.
Từ ngày 28/9, các lệnh trừng phạt sâu rộng của Liên hợp quốc đối với Iran, vốn đã được dỡ bỏ theo Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA) năm 2015 và Nghị quyết 2231 ngày 20/7/2015 xác lập thỏa thuận này, chính thức được có hiệu lực trở lại theo cơ chế 'snapback', sau khi nỗ lực ngoại giao kéo dài suốt nhiều tháng qua không đạt được thỏa hiệp nào đáng kể.
Iran phải đối mặt với việc gia hạn các lệnh trừng phạt theo lệnh của Liên Hợp Quốc trong vòng vài tuần tới nếu nước này không chịu quay lại đàm phán về tương lai chương trình hạt nhân và cho phép các cuộc thanh sát quốc tế đối với những cơ sở hạt nhân của mình.
Dù bị oanh kích dữ dội, Iran vẫn kiên cường. Di sản từ cuộc chiến Iran-Iraq đã giúp quốc gia này xây dựng chiến lược phòng thủ bất đối xứng và ý chí không khuất phục trước mọi áp lực.
Phản ứng của Iran đối với các cuộc không kích cơ sở hạt nhân của nước này đã không giết chết bất kỳ người Mỹ nào, và sau khi Tổng thống Trump tuyên bố về lệnh ngừng bắn, mỗi quốc gia đều có một câu chuyện chiến thắng.
Ngày 22/6, phát biểu tại Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cảnh báo nhà nước Cộng hòa Hồi giáo có nhiều lựa chọn đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ.
Truyền thông khu vực Trung Đông ngày 18/6 đồng loạt đưa tin về các dấu hiệu cho thấy Mỹ đang tăng cường hiện diện quân sự tại Trung Đông.
Cuộc tấn công do Israel thực hiện vào tuần trước, với mục tiêu làm gián đoạn chương trình hạt nhân của Iran, đã gây ra một số thiệt hại đối với các cơ sở hạt nhân của nước này. Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia được AFP phỏng vấn, ảnh hưởng hiện tại dường như chưa đủ để làm thay đổi cục diện.
Iran sử dụng tên lửa đạn đạo Khaibar tầm bắn 2.000 km, đầu đạn 1,5 tấn để đánh bại các hệ thống phòng không Israel, khi xung đột hai nước leo thang.
Vào đêm trước khi cuộc tấn công của Israel xảy ra, các chỉ huy quân sự cấp cao Iran không trú ẩn trong những ngôi nhà an toàn mà ở nhà riêng của họ - sai lầm khiến họ phải trả giá bằng tính mạng.
Một quan chức cấp cao Iran cho biết, Iran sẽ tăng cường tấn công Israel và nhắm vào căn cứ khu vực của bất kỳ quốc gia nào cố gắng bảo vệ Israel.
Dải Gaza trong những ngày đầu tháng 5/2025 đã vượt xa giới hạn của một điểm nóng quân sự: Nó đang trở thành tâm điểm của một cuộc khủng hoảng nhân đạo và địa chính trị có thể kéo cả khu vực Trung Đông vào vòng xoáy bất ổn. Khi súng đạn chưa ngừng, khi đàm phán ngoại giao bị đóng băng và khi số lượng người chết không ngừng gia tăng, câu hỏi đặt ra là: Liệu có còn lối thoát nào cho Gaza và rộng hơn là cho hòa bình khu vực?
Hai vòng đàm phán gián tiếp giữa Mỹ và Iran, vòng đầu ở Muscat (Oman) và vòng thứ hai tại Rome (Italy) diễn ra trong vòng 1 tuần, tuy chưa đủ tạo bước ngoặt cho mối quan hệ song phương, song rõ ràng mang tính chất 'phá băng', đưa hai bên đến gần hơn với việc thiết lập 'nền tảng thương lượng' cho các cuộc thảo luận trong tương lai.
Theo tờ Washington Post ngày 11-4, Mỹ và Iran khó có thể khôi phục Kế hoạch Hành động Toàn diện Chung (JCPOA) năm 2015 về chương trình hạt nhân Iran.
Sự sụp đổ của chính quyền Bashar al-Assad ở Syria, các cuộc tấn công của Israel vào Hamas và Hezbollah, cùng áp lực gia tăng từ phương Tây buộc Tehran phải cân nhắc lại toàn bộ chiến lược của mình.
Chính phủ của Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đã cam kết sẽ mở lại các kênh liên lạc với phương Tây và tìm cách để các lệnh trừng phạt được nới lỏng. Nhưng các sự kiện ở Gaza và Lebanon cùng những diễn biến liên quan đã ngăn cản điều đó.
Cách Iran lựa chọn để đáp trả đợt không kích của Israel vừa qua sẽ quyết định việc toàn bộ khu vực có tiến đến chiến tranh toàn diện hay vẫn duy trì ở mức độ như hiện nay.
Nếu Iran không kích đáp trả Israel, xung đột tại Trung Đông có thể leo thang giữa lúc nền kinh tế Iran gặp khó khăn. Nếu không đáp trả, Tehran có thể bị xem là yếu đuối.
Mức độ và phạm vi thâm nhập của Iran vào chính sách đối ngoại và các phương tiện truyền thông của Washington rất đáng lo ngại. Trong hai thập kỷ gần đây, liên tục xuất hiện các thông tin về việc Iran thâm nhập vào giới chính trị Washington. Nhưng thay vì thiết lập trật tự, chính quyền Mỹ lại chỉ trích những người cảnh báo về điều đó, gọi họ là những kẻ cuồng tín, thậm chí là gián điệp của Israel.
Tổng thống Mỹ Joe Biden ngày 2/10 cho biết ông sẽ không ủng hộ một cuộc tấn công của Israel vào các địa điểm hạt nhân của Iran.
Tổng thống Mỹ Joe Biden cho biết Israel có quyền đáp tương xứng trước cuộc tấn công tên lửa đạn đạo của Iran, nhưng ông phản đối khả năng Tel Aviv nhắm mục tiêu vào các cơ sở hạt nhân của Tehran.
Tổng thống Mỹ Joe Biden cho biết ông sẽ không ủng hộ một cuộc tấn công của Israel vào các cơ sở hạt nhân của Iran, trong bối cảnh Hoa Kỳ tìm cách kiềm chế phản ứng của Israel trước cuộc tấn công bằng tên lửa của Iran hôm 1.10 và ngăn chặn một cuộc xung đột khu vực đang leo thang nguy hiểm.
Sau nhiều ngày tranh cãi căng thẳng ở cấp cao nhất trong chính quyền Iran, giới chỉ huy quân sự đã thắng thế, dẫn đến vụ phóng khoảng 180 tên lửa đạn đạo tấn công Israel.
Sáng sớm nay (2/10), Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi tuyên bố, Iran chỉ tự vệ trước Israel và hành động của nước này đã kết thúc trừ khi chế độ Israel quyết định 'khiêu khích' sự trả đũa tiếp theo.
Đêm 27/9, lãnh đạo tối cao Iran Ali Khamenei triệu tập cuộc họp khẩn cấp thảo luận về vụ việc Israel không kích nhằm vào nhà lãnh đạo Hezbollah Hassan Nasrallah.
Lãnh đạo tối cao Iran Ali Khamenei đêm 27/9 (giờ địa phương) triệu tập cuộc họp nhằm thảo luận về vụ việc Israel không kích nhằm vào nhà lãnh đạo Hezbollah Hassan Nasrallah.
Khi bạo lực giữa Israel và phong trào Hezbollah leo thang, Iran hành động thận trọng để vừa hỗ trợ lực lượng đồng minh, vừa tránh bị kéo vào cuộc chiến tranh mở rộng và rơi vào kế hoạch của đối phương.
Iran cáo buộc Israel muốn đưa nước này vào một cuộc xung đột trực tiếp bằng cách ném bom Hezbollah, ngay cả khi tổng thống mới của Iran đang cố gắng tiếp cận phương Tây.
Giữa lúc căng thẳng khu vực gia tăng, Iran rơi vào tình thế 'tiến thoái lưỡng nan'. Đó là tìm cách bảo vệ các lực lượng ủy nhiệm trong khi tránh bị cuốn vào cuộc xung đột toàn diện.
Một số bình luận gần đây của giới lãnh đạo Iran, trong đó có Lãnh đạo tối cao Ali Khamenei, cho thấy Tehran khả năng cao sắp trả đũa Israel, nhưng với phản ứng khiêm tốn.
Trong thời gian gần đây, mối quan hệ giữa Nga và Iran đã trở nên gần gũi hơn, chủ yếu do sự đối địch chung với Mỹ. Tuy nhiên, các cuộc xung đột hiện tại ở Trung Đông và cuộc chiến giữa Nga và Ukraine đang tạo ra những thách thức mới, đẩy quan hệ giữa hai quốc gia này vào tình trạng căng thẳng chưa từng có.