Dự án giao thông nối các bản vùng biên Nà Ón, Cò Cài, xã Trung Lý (Thanh Hóa), được kỳ vọng sẽ kết nối giao thương, tạo thêm cơ hội phát triển kinh tế cho bà con vùng cao của Thanh Hóa. Tuy nhiên, thay vì hoàn thành trong năm 2025, đến nay, dự án vẫn còn dang dở.
Thêm một mùa mưa bão nữa, người dân các bản vùng biên Nà Ón, Cò Cài (xã Trung Lý) lại phải đối mặt với những khó khăn bởi tuyến đường kết nối chưa hoàn thiện. Con đường được kỳ vọng mở lối giao thông, kết nối giao thương, tạo thêm cơ hội phát triển kinh tế cho bà con, nhưng đến nay vẫn còn dang dở...
Là xã biên giới, Trung Lý có 11/15 bản là nơi sinh sống của đồng bào Mông. Địa hình chia cắt bởi núi cao, sông suối khiến giao thông từ nhiều năm qua luôn là 'nút thắt' lớn trong phát triển kinh tế - xã hội, tiếp cận giáo dục, y tế và nâng cao đời sống người dân. Việc đầu tư hạ tầng giao thông kết nối các bản đang mở ra kỳ vọng tạo động lực phát triển mới cho địa phương.
Do trường không tổ chức bán trú, bữa trưa của hàng chục em học sinh dân tộc thiểu số xã Quang Chiểu là những ổ bánh mì, gói mì tôm hoặc bát cơm tạm ở nhà người thân. Các em phải lang thang ở sân trường, hành lang lớp học giữa trưa hè.
Tuyến đường từ bản Pá Quăn đi bản Cò Cài, xã Trung Lý được kỳ vọng mở ra trục kết nối quan trọng, góp phần tháo 'nút thắt' giao thông cho các bản biên giới. Thế nhưng, sau hơn hai năm triển khai, công trình đến nay vẫn dang dở.
Dọc thượng nguồn sông Mã từ địa phận xã Mường Lát xuôi về Mường Lý, đến nay vẫn tồn tại nhiều bến đò không phép. Những con đò nhỏ, chòng chành vẫn hằng ngày gồng mình chở người và nông sản qua sông, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn...
Từ những bản làng heo hút nơi biên viễn Trung Lý - Mường Lý, giữa bạt ngàn núi rừng và dòng sông Mã cuộn chảy, tiếng mái chèo khua nước không chỉ là âm thanh quen thuộc của đời sống miền sơn cước, đó còn là nhịp thở của biết bao phận người, là gánh lo canh cánh của những gia đình hằng ngày đưa con đi học, mẹ đi chợ, cha vượt sông tìm kế sinh nhai...
Đã bước sang tuổi ngũ tuần, nhà báo Nguyễn Thế Lượng vẫn miệt mài đi, dường như chưa có dấu hiệu chững lại bởi tuổi tác. Ở Thanh Hóa, người ta biết đến anh như là một phóng viên chuyên miền núi.
Giữa núi rừng trùng điệp, những 'cửa hàng di động' vượt hàng chục, thậm chí hàng trăm km về với bà con các dân tộc vùng cao. Không chỉ mang theo hàng hóa, những chuyến xe này còn mang cả hơi ấm tình người, góp thêm sắc xuân ở những nơi cách trở xa xôi.
Để đến một số bản của xã Trung Lý (Mường Lát), như: Tà Cóm, Cánh Cộng, Cá Giáng, Lìn, Pa Búa... người dân thường sang sông bằng những con đò thiếu an toàn, không phép, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn giao thông.
Xã Trung Lý (Mường Lát) có 15 bản, trong đó có 11 bản là đồng bào dân tộc Mông sinh sống. Hầu hết đường sá đi vào các bản của người Mông còn gặp nhiều khó khăn, có những bản cách xa trung tâm xã như Tà Cóm, Cánh Cộng, Cá Giáng, Pá Búa...
Những năm qua, huyện vùng cao biên giới Mường Lát nhận được nhiều sự quan tâm, đầu tư, hỗ trợ của Trung ương và tỉnh đối với giáo dục, đào tạo. Song thực tế, cho đến thời điểm hiện tại, Mường Lát vẫn là huyện có chất lượng giáo dục còn thấp.
Luồng Thanh Hóa từ vị trí số 1 về chất lượng, từng đi muôn nơi góp phần xây cất những ngôi nhà, rồi đưa ra tận các chiến trường phục vụ kháng chiến. Luồng còn được coi là cây trồng đặc hữu của xứ Thanh, vinh dự được trồng quanh lăng Bác. Thế nhưng nhiều năm gần đây, tại hầu khắp các vùng chuyên canh, cây trồng bản địa này có giá trị rẻ mạt, được bán theo cân, bị coi ngang với gỗ keo, gỗ tạp để băm dăm làm nguyên liệu giấy, vàng mã...
Nghị định 116/2016/NĐ-CP ngày 18-7-2016 quy định chính sách hỗ trợ học sinh và trường phổ thông ở xã, thôn đặc biệt khó khăn của Chính phủ được triển khai đã và đang 'chắp cánh' cho cả nghìn học sinh nghèo ở huyện vùng biên Mường Lát được cắp sách đến trường, theo đuổi con chữ.