'Chảng' trong 'bự chảng' là gì?

Từ "chảng" có nguồn gốc từ một câu chuyện dân gian về "Ông Chảng", theo cuốn "Diện mạo văn học dân gian Nam Bộ".

Từ 'trửng', 'chửng' đến 'trộng', 'lống'

Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa (7/7/2025), chúng tôi đã chứng minh 'nuốt chửng' và 'nuốt trửng' là trường hợp lưỡng khả về chính tả. Trong bài viết này, chúng tôi xin 'cà kê' sang một chuyện thú vị khác, đó là từ 'trộng' đến 'lống'.

'Ong rú' hay 'ong dú'?

Gõ hai chữ 'ong dú' vào Google chúng ta sẽ dễ dàng tìm thấy hàng loạt kết quả như: 'Nuôi ong dú không cho ăn, bán mật thu về hàng trăm triệu đồng' (Báo Nông nghiệp và Môi trường); 'Tìm hiểu đặc điểm của ONG DÚ – Loài ong không đốt' (tracuuduoclieu.vn); 'Độc đáo nghề nuôi ong Dú rừng' (Báo Đồng Nai); 'Ong dú 'định cư' cho mật chất lượng tốt' (Báo Nhân Dân),... Ngoài những tít báo như vừa liệt kê, Báo Dân Trí có tít gợi tò mò: 'Thành triệu phú nhờ nuôi loài ong có tên gọi rất... lạ'. Cái 'tên gọi rất... lạ' đây chính là 'ong dú' xuất hiện ở đầu bài viết: 'Người đàn ông ở Phú Yên lên rừng tìm ong dú đưa về nhà nuôi để lấy mật kết hợp với bán giống, mỗi năm thu lợi 150 triệu đồng',...

Chữ và nghĩa: 'Người yêu đâu vắng, dấu nằm còn đây'

Đọc lại ca dao, thích thú nhất là đôi lúc chúng ta bắt những câu thơ toàn bích, không chê vào đâu được. Có thể ban đầu còn thô ráp, sau khi lưu truyền, người tiếp nối đọc theo và tự ý chỉnh sửa để hay hơn, hoàn hảo hơn. Nói cách khác, văn chương truyền khẩu là sáng tác tập thể. Từ lâu nay, tôi yêu mến nhà thơ Xuân Diệu còn vì ông đã nhận định: 'Ca dao là một thứ máu của tổ quốc'. Nam bộ có câu:

Một số từ thường bị viết sai chính tả

Trong tiếng Việt, những lỗi chính tả liên quan đến X và S, nguyên nhân thường do phát âm không chuẩn (không phân biệt âm X và S), không nắm được nghĩa yếu tố cấu tạo từ. Sau đây là một số trường hợp người viết cần chú ý để tránh sai sót.

Đọc Tiếng Việt cắc cớ cũng cứng cựa (NXB Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2024), ta thấy Lê Minh Quốc 'vòng vo' không phải vì 'không dám nói thẳng vào vấn đề', mà là đi quanh truy tìm cho rõ ngọn ngành từng câu từng chữ trong tiếng Việt.

'Càn' trong 'ăn bậy nói càn' nghĩa là gì?

Độc giả Lê Thanh Hải hỏi: 'Tôi đọc cuốn 'Thành ngữ bằng tranh' của Nhà xuất bản Kim Đồng thấy tác giả sách giải thích thành ngữ 'Ăn bậy nói càn' như sau:

Đất năm dây phần do phần thủ...

Này cô Hai, có phải theo năm tháng, trong tiếng Việt có những từ không còn sử dụng hoặc dần dần phai nghĩa, vì thế, có những văn bản khi đọc, chúng ta không rõ nghĩa của nó?