Du xuân Bính Ngọ 2026, làng đá Khuổi Ky (Cao Bằng) hút khách nhờ kiến trúc nhà đá trăm năm, văn hóa Tày đặc sắc và trải nghiệm bản địa giữa non nước biên cương.
Công viên địa chất (CVĐC) Toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng đã trở thành biểu tượng của phát triển du lịch bền vững gắn với bảo tồn di sản. 10 năm trước, khi khái niệm 'CVĐC' còn khá xa lạ với nhiều địa phương, Cao Bằng đã chọn xây dựng và phát triển CVĐC là hướng đi mới - coi bảo tồn là phương thức phát triển, di sản là nguồn lực lâu dài cho tương lai. Quyết định táo bạo ấy đã mở ra một hành trình kỳ diệu của sự kết nối, hội nhập và lan tỏa giá trị.
Cao Bằng những ngày cuối năm, sương lạnh và hoa tam giác mạch cuối mùa nhuộm màu huyền bí cho miền biên viễn. Nhưng điều níu chân người lữ khách không phải chỉ là phong cảnh, mà là một triết lý sống bền bỉ qua nghìn năm. Từ nếp nhà sàn đá ở Khuổi Ky đến ngọn lửa lò rèn không bao giờ tắt của người Nùng An Phúc Sen, tất cả hợp thành 'nghệ thuật sống' Tày cổ.
Trong nhịp sống hiện đại và hội nhập, văn hóa truyền thống của đồng bào các dân tộc Cao Bằng vẫn được gìn giữ nhờ nỗ lực bền bỉ của người dân. Song, phát triển du lịch và công nghệ đặt ra thách thức lớn, khiến việc bảo tồn bản sắc trở thành nhiệm vụ cấp bách, cần sự chung tay của cả chính quyền và cộng đồng.
Kỳ cuối: Du lịch - động lực phát triển kinh tế - xã hội, hiện thực hóa Nghị quyết Đại hội XIX
Trong giai đoạn 2021 – 2025, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Cao Bằng đã tạo nên nhiều dấu ấn quan trọng. Từ việc bảo tồn di sản, phát huy bản sắc văn hóa, đến phát triển du lịch cộng đồng, nâng tầm thể thao thành tích cao và thể thao quần chúng, các phong trào thi đua yêu nước đã trở thành động lực mạnh mẽ.
Nép mình dưới chân núi Trùng Khánh, làng đá Khuổi Ky hơn 400 năm tuổi mang vẻ đẹp cổ kính, bình yên và đậm đà bản sắc người Tày, níu chân du khách.
Thực hiện đợt cao điểm đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, sản xuất hàng giả và xâm phạm sở hữu trí tuệ do Bộ Công an và Công an tỉnh phát động, Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an tỉnh liên tiếp phát hiện, xử lý các vụ vi phạm liên quan đến thực phẩm đông lạnh không rõ nguồn gốc.
Ngày nay, việc ứng dụng các tiện ích của các nền tảng mạng xã hội vào việc phát triển du lịch cộng đồng đã trở thành công việc quen thuộc đối với người dân ở thôn Khuổi Ky, xã Đàm Thủy (huyện Trùng Khánh, Cao Bằng). Từ đó đem lại những hiệu quả thiết thực, góp phần phát triển kinh tế xóa đói giảm nghèo ở địa phương.
Trong bối cảnh du lịch xanh, du lịch bền vững và du lịch dựa vào thiên nhiên ngày càng trở thành xu thế toàn cầu, Việt Nam có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch địa chất. Đây là hướng đi giàu tiềm năng nhưng chưa được khai thác tương xứng.
Trải qua lịch sử hơn 400 năm, làng đá Khuổi Ky (xã Đàm Thủy, huyện Trùng Khánh, Cao Bằng) vẫn còn giữ được nét độc đáo về kiến trúc và văn hóa, trở thành một điểm đến hấp dẫn của du khách.
Khi nắng xuân dịu dàng trải dài trên những dãy núi trùng điệp, hoa đào, hoa mận đua nhau khoe sắc, miền biên viễn Cao Bằng hiện lên với vẻ đẹp thanh bình và cuốn hút đến nao lòng. Giữa bức tranh thiên nhiên hữu tình ấy, những ngôi làng cổ hấp dẫn du khách ghé thăm bởi vẻ đẹp nguyên sơ, cổ kính in đậm dấu ấn văn hóa lịch sử. Cùng với phong tục, tập quán, tín ngưỡng lâu đời của người dân nơi đây, góp phần tạo nên chỉnh thể vẻ đẹp văn hóa mang đậm bản sắc văn hóa vùng cao.
Tại Lễ trao giải thưởng Loa Thành lần thứ 36 năm nay, sinh viên Phan Thị Thu Trúc, trường Đại học Kiến trúc Thành phố Hồ Chí Minh là một trong hai sinh viên có đồ án tốt nghiệp xuất sắc giành được giải Nhất. Dưới sự hướng dẫn của TS.KTS Phạm Thị Ái Thủy, Trúc đã mang đến một thiết kế kiến trúc rất đặc biệt tại khu vực Làng đá cổ Bản Gun – Khuổi Ky tại tỉnh Cao Bằng.
Thổn thức trước nguy cơ mai một của kiến trúc đá cổ tại Bản Gun, Khuổi Ky do bê tông hóa, nữ sinh Phan Thị Thu Trúc đã quyết tâm thực hiện đồ án tốt nghiệp để kiến thiết một không gian sống hài hòa, không chỉ hướng đến việc bảo tồn những giá trị văn hóa truyền thống mà còn đáp ứng nhu cầu phát triển du lịch của tỉnh Cao Bằng.
Từ 193 đồ án tốt nghiệp gửi dự thi, Ban Tổ chức Giải thưởng Loa Thành lần thứ 36 đã đánh giá, bình chọn 66 đồ án để trao 2 giải nhất, 18 giải nhì, 24 giải ba và 22 giải khuyến khích.
Ngày 23/11, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hà Nội đã diễn ra Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 36. Giải thưởng do Bộ Xây dựng, Tổng hội Xây dựng Việt Nam, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Hội Kiến trúc sư Việt Nam phối hợp tổ chức.
Sáng 23/11, Trung ương Đoàn, Hội Kiến trúc sư Việt Nam phối hợp với các đơn vị tổ chức Lễ trao Giải thưởng Loa thành lần thứ 36 năm 2024 nhằm tôn vinh những đồ án tốt nghiệp xuất sắc của sinh viên trong các ngành đào tạo về kiến trúc và xây dựng trên cả nước.
Giải thưởng Loa Thành được tổ chức lần đầu vào năm 1988, nhằm tuyên dương những đồ án tốt nghiệp xuất sắc của sinh viên các trường đại học xây dựng và kiến trúc.
Những ý tưởng sáng tạo đột phá, những đồ án mang đậm tính nhân văn và giá trị thực tiễn đã được vinh danh tại Lễ trao giải Loa Thành 2024 – sự kiện danh giá tôn vinh tài năng trẻ ngành Xây dựng và Kiến trúc. Hai giải Nhất thuộc về những đề tài độc đáo từ trường ĐH Kiến trúc TP. Hồ Chí Minh, tiếp tục khẳng định vị thế của thế hệ kiến trúc sư, kỹ sư tương lai Việt Nam.
Từ 193 đồ án tốt nghiệp gửi dự thi, Ban Tổ chức Giải thưởng Loa Thành lần thứ 36 đã đánh giá, bình chọn 66 đồ án để trao 2 giải nhất, 18 giải nhì, 24 giải ba và 22 giải khuyến khích. Năm nay, Trường đại học Kiến trúc Hà Nội và Trường đại học Kiến trúc Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục 'thắng lớn' với cùng 13 giải thưởng các loại.
Làng đá cổ Khuổi Ky (xã Đàm Thủy, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng) nổi tiếng với những ngôi nhà sàn làm bằng đá, mang vẻ đẹp cổ kính rất riêng của núi rừng Đông Bắc. Những ngôi nhà sàn đá có từ khoảng năm 1594 - 1677, khi nhà Mạc lên vùng đất Cao Bằng xây dựng thành quách để phòng thủ, những ngôi nhà sàn bằng đá được xây lên như những pháo đài.
Chị Triệu Thị Huệ, Chủ tịch Hội LHPN xã Đàm Thủy (Trùng Khánh, Cao Bằng), được người dân địa phương tín nhiệm bởi những hoạt động năng nổ, tận tâm, trong việc gìn giữ và phát huy, ứng dụng dân ca dân vũ vào phát triển du lịch cộng đồng.
Giáo dục văn hóa dân tộc trong trường học không chỉ là việc truyền đạt kiến thức mà còn là quá trình nuôi dưỡng tình yêu, niềm tự hào, và ý thức bảo tồn văn hóa trong mỗi học sinh. Trước sự thay đổi nhanh chóng của thời đại công nghệ, việc đưa văn hóa dân tộc vào giảng dạy cần phải sáng tạo và hấp dẫn hơn, để giúp thế hệ trẻ hiểu sâu sắc về cội nguồn, phát triển nhân cách, nhưng vẫn giữ vững bản sắc dân tộc. Tại Trường THPT Chuyên Cao Bằng, hoạt động giáo dục văn hóa dân tộc được triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện của nhà trường.
Du lịch cộng đồng hiện nay đang là ngành công nghiệp không khói giúp nhiều tỉnh, thành phố phát triển kinh tế - xã hội. Có không ít bản làng dân tộc thiểu số đã xóa đói giảm nghèo nhờ du lịch. Tuy nhiên, còn những nơi đang gặp khó khăn trong việc 'đánh thức' tiềm năng này.
Làng đá Khuổi Ky (xã Đàm Thủy, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng) là ngôi làng có lịch sử hơn 400 năm của đồng bào người Tày. Người dân nơi đây bao đời gắn bó với cây lúa, cây ngô, lam lũ nhọc nhằn vẫn không đủ ăn. Cho đến khi những phụ nữ người Tày mạnh dạn đứng lên vay vốn làm homestay để phát triển du lịch.
Không ngừng học hỏi, dám nghĩ dám làm, tận dụng lợi thế du lịch và MXH, những người phụ nữ Tày ở làng đá Khuổi Ky đang cho thấy sự vươn lên mạnh mẽ.
Du lịch cộng đồng không còn là khái niệm xa lạ đối với người dân hiện nay. Phát triển du lịch cộng đồng góp phần thúc đẩy kinh tế - xã hội địa phương, nâng cao đời sống đồng bào các dân tộc trong tỉnh Cao Bằng.
Huyện Trùng Khánh (Cao Bằng) xác định, trong thời gian tới sẽ tập trung khai thác du lịch sinh thái và cộng đồng để thu hút, phát triển du lịch hiệu quả hơn, góp phần cải thiện, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân.
Vốn chỉ quen với việc chăn nuôi, đồng áng, những năm gần đây, thực hiện định hướng của địa phương trong việc chuyển đổi phát triển du lịch cộng đồng, các chị em ở làng Khuổi Ky (xã Đàm Thủy, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng) tích cực hỗ trợ, học hỏi, hỗ trợ, động viên nhau cùng làm kinh tế để cải thiện cuộc sống, giúp xóa đói giảm nghèo.
Căn phòng homestay của gia đình chị Điệp tại làng đá Khuổi Ky (Trùng Khánh, Cao Bằng) tựa vào vách núi đá vôi nhấp nhô, tạo ra sự độc đáo, khác lạ, thu hút cả du khách trong nước và quốc tế.
Là nơi sinh sống của nhiều dân tộc, Cao Bằng sở hữu kho tàng văn hóa đa dạng và giàu bản sắc, được gìn giữ nguyên vẹn tại nhiều địa phương. Nhiều homestay trên địa bàn tỉnh tổ chức cho du khách trực tiếp trải nghiệm văn hóa bản địa, góp phần quảng bá hình ảnh đẹp về con người và vùng đất mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc.
Du lịch cộng đồng không còn là khái niệm xa lạ đối với người dân hiện nay. Phát triển du lịch cộng đồng góp phần thúc đẩy kinh tế - xã hội địa phương, nâng cao đời sống đồng bào các dân tộc trong tỉnh.
Tết đến, xuân về, trên khắp những con đường, ngõ xóm dẫn vào các ngôi làng cổ ở xã Đàm Thủy (Trùng Khánh) và Minh Long (Hạ Lang) tấp nập, sôi động hẳn lên, không khí náo nức, ấm áp lan tỏa trên những nếp nhà cổ kính. Dù quá trình đô thị hóa đang diễn ra mạnh mẽ nhưng truyền thống văn hóa lâu đời vẫn được người dân nơi đây gìn giữ, tạo điểm nhấn khó quên của vùng đất miền biên viễn.
Đổi mới mạnh mẽ tư duy phát triển, năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và tổ chức thực hiện, huyện Trùng Khánh chủ động, kịp thời vận dụng sáng tạo chủ trương, nghị quyết của Đảng, có quyết sách và hành động phù hợp trong tình hình mới; lựa chọn đúng trọng tâm, khâu đột phá, tổ chức thực hiện đạt hiệu quả.
Sau khi áp dụng chuyển đổi số, nhiều hộ dân kinh doanh mô hình homestay tại làng đá Khuổi Ky (Trùng Khánh, Cao Bằng) đã hoạt động ổn định, đón lượng khách đều đặn trong năm.
Sản phẩm du lịch cộng đồng ở tỉnh Cao Bằng hiện nay được nhiều du khách đánh giá cao về nét đặc trưng của văn hóa bản địa và sự đa dạng dịch vụ; thu hút được lượng lớn du khách tham quan, trải nghiệm.
Đến Cao Bằng không thể quên thác Bản Giốc hay hang Pắc Bó, nhưng để cảm nhận trọn vẹn hơn vẻ đẹp của non nước Cao Bằng, bạn cần có thêm những khám phá mới ở mảnh đất vùng biên xinh đẹp này.
Là xã thuần nông, trước đây người phụ nữ dân tộc Tày ở Đàm Thủy (huyện Trùng Khánh, Cao Bằng) chỉ làm ruộng nương và chăn nuôi. Nhưng đến nay, nhiều chị em đã chuyển sang làm kinh tế du lịch hiệu quả, góp phần nâng cao thu nhập bền vững cho gia đình.
Cách thành phố Cao Bằng khoảng 80 km, thuộc xã Đàm Thủy, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng, ngôi làng đá Khuổi Ky có tuổi đời lên đến hơn 400 năm, nằm nép mình lặng yên dưới chân núi. Đây là nơi sinh sống hàng trăm năm của người dân tộc Tày.
Mỗi dân tộc đều có nét đặc trưng riêng từ phong tục, từ ngữ, truyền thống cho đến kiến trúc nhà ở. Nếu như người Thái thường xây dựng nhà sàn chuẩn theo 'Hướng hạn phủ táy', người Mông thường xây dựng nhà trệt, không gác, thì người Tày ở Cao Bằng lại xây dựng những ngôi nhà sàn hoàn toàn bằng đá.
Nằm cách thác Bản Giốc chưa đầy 3km, làng đá cổ Khuổi Ky là một điểm đến văn hóa, du lịch vô cùng độc đáo mà bạn không thể bỏ lỡ khi đến thăm non nước Cao Bằng.