Những mùa trăng đã đi qua hơn 30 năm xa quê, nhưng ký ức về làng nghề và đôi bàn tay người cha vẫn ở lại trong ông Nguyễn Văn Huỳnh. Mỗi mùa trung thu, ông lại tìm về với tre, giấy và những khung đèn thủ công, như tìm lại một phần ký ức của mình.
Những ngày này, không khí Tết Trung thu tràn ngập trên khắp các nẻo đường, tuyến phố thì cũng là lúc người dân làng Báo Đáp (nay là thôn Ninh Quang, xã Hồng Quang) lại đang tất bật hoàn thiện các sản phẩm đồ chơi Trung thu để kịp giao cho khách hàng. Những chiếc đèn ông sao rực rỡ sắc màu, những chiếc trống bỏi … từ làng nghề Báo Đáp tỏa đi khắp mọi miền đất nước, như một sự minh chứng cho sức sống bền bỉ của một nghề thủ công lâu đời tại Ninh Bình trên hành trình gìn giữ và phát triển.
Giữa dòng chảy hối hả của cuộc sống hiện đại, có một hành trình tìm về giá trị Tết Trung thu xưa, với những món đồ chơi cùng với những câu chuyện được kể bởi các nghệ nhân - những người đang nỗ lực 'giữ lửa' cho hồn cốt văn hóa Việt.
Đèn ông sao có nguồn gốc từ thời phong kiến Việt Nam, được làm thủ công từ tre và giấy kiếng, không chỉ là đồ chơi cho trẻ em vào dịp lễ này mà còn mang ý nghĩa văn hóa truyền thống của người Việt.
Mùa Trung thu năm nay, đồ chơi truyền thống như đèn ông sao, mặt nạ giấy bồi, tò he… bất ngờ 'lên ngôi'. Nhiều gia đình và bạn trẻ tìm về những món đồ dân gian...
Mỗi dịp rằm tháng Tám, làng Báo Đáp (tỉnh Ninh Bình) nhộn nhịp sản xuất hàng trăm nghìn đèn ông sao, tiếp nối nghề truyền thống đã tồn tại cả trăm năm.
Ông Nguyễn Văn Quang, Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Hồng Quang cho biết mỗi năm làng nghề Báo Đáp sản xuất 1,5-2 triệu chiếc đèn ông sao, cung cấp đi nhiều tỉnh, thành trong cả nước.
Tết Trung thu đang cận kề, nhưng những ngày này, không khí sản xuất tại làng Báo Đáp (phường Hồng Quang, tỉnh Ninh Bình) - nơi được xem là 'thủ phủ' đèn ông sao, lại trầm lắng khác thường.
Tiếng 'tạch tạch' đanh gọn, vui tai của chiếc trống bỏi từng là âm thanh quen thuộc trong ký ức nhiều thế hệ người Việt, nhất là mỗi dịp Trung thu về. Ở làng Báo Đáp, phường Hồng Quang, nghề làm trống bỏi từng có thời kỳ hưng thịnh, nhà nhà tham gia sản xuất. Nhưng đến nay, cả làng chỉ còn duy nhất gia đình nghệ nhân Nguyễn Đức Hưởng kiên trì giữ lửa.
Giải thưởng 'Việt Nam hạnh phúc – Happy Vietnam 2025' là sáng kiến truyền thông của Việt Nam trong lan tỏa thông điệp quyền con người qua ngôn ngữ đời sống, bằng những hình ảnh, video chân thực ghi lại khoảnh khắc giản dị và câu chuyện hạnh phúc sinh động.
Sau những gian hàng lồng đèn ồn ào, tấp nập mùa Trung thu là bao năm thao thức thầm lặng của các nghệ nhân, miệt mài, tỉ mỉ với từng công đoạn để thế hệ nào cũng có ký ức đẹp về những đêm trăng vàng với chiếc lồng đèn truyền thống rực rỡ trên tay.
Còn 2 tuần nữa là đến Tết Trung thu, các cơ sở làm đèn ông sao ở làng Báo Đáp (huyện Nam Trực, Nam Định) đang tất bật hoàn thiện các đơn hàng. Giá đèn ông sao năm nay giảm nhẹ so với năm ngoái.
Hỏi vậy vì đi khắp làng Báo Đáp (làng nghề làm đồ chơi Trung thu nổi tiếng ở Nam Định) chúng tôi chỉ tìm được duy nhất một hộ đang còn làm trống bỏi, một hộ khác được giới thiệu còn làm nghề nặn tò he nhưng thực tế không còn làm, chỉ thỉnh thoảng được Bảo tàng tỉnh mời đến trình diễn.
Vào những ngày cận kề Tết Trung thu, ghé thăm làng Báo Đáp (xã Hồng Quang , huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định) , từ khắp các ngõ xóm, gia đình, những cụ già tới những em nhỏ đang tất bật với công việc làm đèn ông sao. Người phơi đay, người phất đèn, người vào vòng lửa, dần trở thành nét riêng đặc biệt của mảnh đất này.
Những chiếc đèn thủ công lấp lánh không chỉ dành riêng cho các em nhỏ mùa Trung Thu mà hội Gen Z cũng 'rất yêu' nét đẹp truyền thống của Việt Nam.
Những ngày này, người dân làng Báo Đáp (huyện Nam Trực, Nam Định) đang tất bật sản xuất những chiếc đèn ông sao để phục vụ dịp Tết Trung thu.
Để cho ra đời một chiếc đèn ông sao hoàn thiện, người dân làng nghề Báo Đáp (huyện Nam Trực, Nam Định) sẽ có trên 60 lần thao tác 'nhấc lên, đặt xuống,' mỗi công đoạn đều đòi hỏi sự tỉ mẩn, tâm huyết.
Đèn cá hóa long, đèn cua sống, đèn cua luộc… là những chiếc đèn trung thu của dân tộc, đã được phục dựng và xuất hiện lại trong dịp Trung thu 2022, sau gần một thế kỷ 'vắng bóng'.
Làng Báo Đáp (xã Hồng Quang, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định) nổi tiếng khắp cả nước với nghề sản xuất đồ chơi Trung thu truyền thống. Những ngày này, người dân trong làng tất bật để kịp cung ứng ra thị trường những chiếc đèn ông sao màu sắc sặc sỡ đủ kích thước.
Những ngày gần Tết Trung thu, người dân làng Báo Đáp (Nam Định) hối hả làm ra những chiếc đèn ông sao truyền thống rực rỡ sắc màu để cung ứng ra thị trường.
Suốt 5 năm mày mò, tìm hiểu, nhà nghiên cứu Trịnh Bách cùng nghệ nhân Trọng Bình đã góp phần khôi phục lại văn hóa chơi đèn Trung thu của người xưa.
Trước mỗi dịp Trung thu, làng nghề lồng đèn Phú Bình (phường 5, quận 11, thành phố Hồ Chí Minh) lại nhộn nhịp những chuyến xe chở hàng tỏa đi khắp các tỉnh, thành phía Nam. Từ nhiều năm trước, đèn lồng Phú Bình đã là món đồ chơi không thể thiếu trên con phố Lương Nhữ Học (phường 11, quận 5), góp phần biến con phố này trở thành 'thiên đường lồng đèn' và thu hút du khách nhiều lứa tuổi...
Để gìn giữ được nếp nghề giữa cuộc 'đổ bộ' của lồng đèn công nghiệp là một sự dũng cảm. Trải qua hàng chục năm gắn bó với nghề làm lồng đèn truyền thống, gia đình của bạn Thu Hồng (28 tuổi) cũng đã có biết bao buồn vui và nỗi niềm.