Hình tượng rắn thần Naga có nguồn gốc từ Ấn Độ, được người Khmer và Chăm kế thừa, lưu dấu trong những ngôi chùa và tháp cổ của Việt Nam. Khác với nhiều dân tộc, người Khmer không sợ hãi rắn mà rất tôn kính loài vật này. Với họ, rắn là linh vật, là hiện thân của thần và gắn bó với văn hóa Phật giáo.
Con rắn là một trong những loài vật được tôn thờ hoặc kính sợ trong nhiều nền văn hóa, thần thoại trên khắp thế giới.
Đứng thứ ba trong 'Nhất điểu, nhì ngư, tam xà, tứ tượng', rắn đã trở thành một con vật linh thiêng, là biểu tượng của sự che chở, bảo vệ trong đời sống văn hóa của dân tộc Việt Nam. Hình tượng của rắn không thể tách rời trong văn hóa của dân tộc.
Là 1 trong 12 con giáp trong quan niệm của người Việt nhiều đời nay, loài rắn gắn với nhiều huyền tích, đi vào nhiều áng văn học dân gian như ca dao, tục ngữ, truyện cổ tích. Trong đó, có một bộ phận tác phẩm tập trung mô tả loài rắn như biểu tượng kép với phụ nữ.
Người Chăm Pa đã để lại cho Bình Định nhiều dấu ấn kiến trúc tôn giáo, một trong những yếu tố xuyên suốt thể hiện sự ảnh hưởng đó chính là hình tượng rắn thần Naga.
Đón xuân Ất Tỵ 2025, tour Du xuân năm rắn - khám phá rắn trong Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam sẽ đưa du khách đến với trải nghiệm thú vị qua các hiện vật đặc sắc của nhiều nền văn hóa.
Trong kiến trúc ở các ngôi chùa Khmer Nam Bộ thường xuất hiện hình tượng rắn thần Naga nhiều đầu, giúp tạo nên không gian linh thiêng, huyền bí. Đây là nét văn hóa đặc trưng của người Khmer.
Trong đời sống văn hóa của nhiều đồng bào dân tộc thiểu số ở Việt Nam, ngay từ những câu chuyện xa xưa hay trong nghệ thuật tạo hình, điêu khắc, rắn đã trở thành một con vật linh thiêng, là biểu tượng của sự che chở, bảo vệ. Hình tượng của rắn không thể tách rời trong văn hóa của cộng đồng các dân tộc thiểu số Việt Nam.
Trong đời sống văn hóa Phật giáo của dân tộc Việt Nam, ngay từ những câu chuyện kể từ xa xưa hay trong nghệ thuật tạo hình, điêu khắc, rắn đã trở thành một con vật linh thiêng, là biểu tượng của sự che chở, bảo vệ. Hình tượng rắn không thể tách rời văn hóa Phật giáo của dân tộc.
Rắn trong các nền văn hóa cổ đại không chỉ là một loài vật, mà còn là biểu tượng phức tạp, đại diện cho cả thiện và ác, sự sống và cái chết, sức mạnh và sự bí ẩn, tùy theo cách mà từng nền văn hóa nhìn nhận.
Trong dòng chảy văn hóa Việt, rắn vừa là hiện thân của cái xấu, điều dữ, vừa ẩn chứa trong nó sự bao dung, nhân tình nhân tính.
Người dân ở vùng Thất Sơn (tỉnh An Giang) đến nay vẫn truyền tai nhau những câu chuyện li kỳ về những con rắn khổng lồ mà họ từng gặp hoặc được nghe kể lại ở vùng Bảy Núi. Những con rắn này được tôn sùng là 'rắn thần' trong tư duy văn hóa và tín ngưỡng dân gian của người dân nơi đây.
Năm 2025 là năm Ất Tỵ, mang hình tượng của con rắn - một trong mười hai con giáp đại diện cho chu kỳ thời gian trong văn hóa Á Đông.
Trong 12 con giáp, rắn thuộc về địa chi thứ 6 mang tên Tỵ, đứng trước Ngọ và đứng sau Thìn. Rắn không chỉ là biểu tượng tâm linh của một số nền văn hóa mà theo quan niệm dân gian, đây là loài vật ẩn chứa nhiều điều bí ẩn thú vị.
Những tưởng rắn là loài động vật tầm thường, nhưng hóa ra lại rất gần gũi và được coi trọng trong tín ngưỡng của người nông dân trồng lúa nước Việt Nam. Từ hơn 2.000 năm trước, rắn đã trở thành hình tượng đẹp, chứa nhiều thông điệp trong nghệ thuật tạo hình.
Trong nhiều nền văn hóa và xuyên suốt chiều dài lịch sử, hình tượng con rắn luôn gắn liền với cuộc sống của con người và mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc.
Trong các nền văn hóa trên thế giới, hình tượng con rắn thể hiện những hình ảnh khác nhau: thần hiền, thần ác, điều tốt, điều xấu, sự hủy diệt, tái sinh... Nhân dịp xuân Ất Tỵ, Báo Hà Tĩnh giới thiệu đến độc giả một số mẩu chuyện đặc sắc về con vật này.
Nhân dịp Tết Ất Tỵ 2025, các tỉnh, thành trên khắp Việt Nam đã đồng loạt giới thiệu những linh vật rắn với thiết kế độc đáo, mang đậm dấu ấn văn hóa địa phương. Mỗi linh vật không chỉ là biểu tượng trang trí mà còn thể hiện sự sáng tạo và khát vọng phát triển của từng vùng miền.
Rắn, loài vật huyền bí và cuốn hút, từ lâu đã gắn bó mật thiết với đời sống văn hóa và tâm linh của nhiều nền văn minh trên khắp thế giới.
Rắn thần ở vùng Thất Sơn, tỉnh An Giang được nhắc đến như một phần quan trọng của văn hóa và tín ngưỡng dân gian ở vùng đồng bằng sông Cửu Long. Theo truyền thuyết, những con rắn này được coi là biểu tượng của thần linh, mang đến may mắn, tài lộc và bảo vệ người dân.
Rắn bò đi, nếu gặp phải cây độc là nó tránh đi, trốn sang nơi khác. Bậc hành giả cũng vậy, phàm lúc tiến tu mà gặp bạn ác, bạn xấu hoặc gặp những pháp trược hạnh, nơi phát sinh cấu uế thì cũng phải tránh gấp để tự bảo vệ mình.
Loài rắn xuất hiện khá nhiều trong văn hóa dân gian Việt Nam. Trong đời sống văn hóa, tâm linh của người Việt, rắn gắn với sông nước. Với văn hóa Việt, rắn gắn với đạo Mẫu, được coi là vị thần cai quản thiên giới cùng các vị Mẫu bảo vệ và ban lộc cho muôn loài.
Năm con rắn 2025 đang đến rất gần. Những ngày giáp Tết, nhiều người dân đã đến chùa Candaransi (tiếng Việt gọi là chùa Ánh Trăng) tọa lạc tại Quận 3 - TPHCM để chiêm bái.
Từ hồi còn nhỏ, tôi hay có những giấc mơ kỳ dị. Đám rắn dài ngoằng, trơn bóng bò ngang bò dọc thường trực trong nhiều cơn ác mộng. Chúng đuổi tôi chạy mãi tới khi giật mình tỉnh dậy với khuôn mặt ướt nhèm nước mắt...
Naga không chỉ là những sinh vật huyền bí trong thần thoại Ấn Độ mà còn là biểu tượng quan trọng của sự sống, quyền lực và bảo vệ trong các tín ngưỡng tôn giáo, nghệ thuật và lễ hội trong suốt nhiều thế kỷ.
Tục thờ rắn là một trong những tín ngưỡng nguyên thủy của người Việt cổ, được lưu truyền đến ngày nay.
Theo lịch Can Chi, năm mới sắp đến Ất Tỵ 2025 có con giáp cầm tinh là con rắn. Tùy theo cách nhìn của từng nền văn hóa con rắn là con vật linh thiêng hoặc uy nghi.
Ít có năm nào linh vật Tết của các tỉnh thành lại được khen nhiều, 'trăm hoa đua nở' như dịp Xuân Ất Tỵ 2025; theo bạn linh vật rắn ở nơi nào đẹp nhất?
Tết Nguyên đán Ất Tỵ 2025 đã đến rất gần, và cùng với đó là sự xuất hiện của hàng loạt linh vật rắn độc đáo tại các tỉnh thành trên cả nước. Mỗi linh vật đều mang một vẻ đẹp riêng.
Từ hình ảnh rắn thần Naga bảo hộ đức Phật đến bài học về sân hận và sự chuyển hóa, rắn nhắc nhở con người về tính nhị nguyên của cuộc sống và khả năng vượt qua những chướng ngại để đạt đến sự giác ngộ.
Cặp linh vật Kim Tỵ và Ngân Tỵ, được trưng bày tại đường hoa Nguyễn Huệ, quận 1, TPHCM, dài lần lượt 42m và 25m. Cả hai uốn lượn ba vòng đan xen, tạo thành phần đế rộng hơn 11m, với độ cao từ nền hoa đến đỉnh đầu trên 6m.
Chùa Chantarangsay, còn gọi là chùa Candaransi (quận 3, TPHCM) là ngôi chùa Phật giáo Nam tông Khmer đầu tiên được xây dựng tại vùng Sài Gòn - Gia Định xưa. Đây là ngôi chùa độc đáo với nhiều hình tượng rắn Naga được trang trí.
Thời điểm cận Tết Ất Tỵ 2025, nhiều địa phương trong cả nước đã trưng linh vật rắn tại các địa điểm công cộng để người dân, du khách có dịp thưởng lãm, check-in. Các 'Bé Na' với đủ kiểu dáng khoe sắc dưới trời xuân. Báo Gia Lai điện tử giới thiệu hình ảnh 'Bé Na' linh vật của các địa phương.
Loạt linh vật độc đáo tại quảng trường Nguyễn Tất Thành, TP Quy Nhơn khiến nhiều người ấn tượng, kéo đến check-in.
'Bé Na' của Bình Định đã chính thức được trình làng trong sự háo hức và thích thú của người dân và du khách. 'Bé Na' của Bình Định được hình tượng hóa như sự vươn lên, thể hiện sức mạnh của công nghệ. Đây cũng là chủ đề xuyên suốt của tỉnh trong năm 2025 khi tập trung vào phát triển khoa học công nghệ.