NSGN - Phần này bổ túc cho bài “Phương pháp giải quyết vấn đề và Tứ diệu đế (phần 1)”. Phần 2 đề nghị một cách tiếp cận mới dựa vào ngôn ngữ so sánh: Nhất là khi tiếng Việt và Hán-Việt (môi trường dịch kinh Phật giáo truyền thống ở Việt Nam) đã có một quá trình giao lưu rất lâu đời.
NSGN - Dưới thời Văn Lang, cương vực của nước ta theo như Đào Duy Anh xác định là: “Phía Bắc của Văn Lang - Âu Lạc lấn vào miền Nam tỉnh Quảng Tây ngày nay.
NSGN - Trong Kinh tạng Phật giáo, có hai bộ kinh mang tên Đại Bát-niết-bàn (Mahāparinirvāna-sūtra).
NSGN - Niết-bàn là một trong năm bộ kinh điển lớn (五大部經) (1) của Phật giáo Đại thừa. Theo sự sắp xếp của Đại Chánh tân tu Đại tạng kinh thì Niết-bàn là bộ thứ 7 trong 28 bộ loại, gồm 23 kinh với độ dài không bằng nhau.
NSGN - Tất cả mọi thứ trên đời đều là những quy ước mà chúng ta tự đặt ra. Một khi đã đặt ra, chúng ta lại tin vào chính những điều mình quy ước, nên chẳng ai chịu buông bỏ.
NSGN - Hãy nhớ rằng gia đình luôn là nơi bắt đầu và cũng là nơi con người muốn trở về. Tuổi trẻ chính là thế hệ tiếp nối, quyết định những giá trị gia đình có được gìn giữ hay không.
NSGN - Ngày còn nhỏ, anh em chúng tôi chưa bao giờ nghĩ sẽ có ngày phải đặt ra câu hỏi ấy. Nhà là nơi trở về, có ba, có me, có tiếng cười của con cháu, có mùi cơm mới mỗi chiều, có ngọn đèn sáng chờ những đứa con đi học, đi làm trở về.
NSGN - Khi du nhập vào Trung Quốc vào thời nhà Hán (206 TCN - 220 CN), Phật giáo đã phải đối mặt với những thách thức từ văn hóa Trung Quốc bản địa, đặc biệt là Nho giáo.
NSGN - Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Phật du hóa trong nhân gian ở nước Câu-tát-la rồi đi dần đến và ngụ tại vườn Cấp Cô Độc, trong rừng Kỳ-đà, thuộc nước Xá-vệ.
NSGN - Hãy bắt đầu khi những thứ ấy vẫn còn ở rất xa. Hãy làm bổn phận của mình khi chúng vẫn còn ở xa. Chúng giống như con rắn độc.
NSGN - Tháp Từ Quang vừa mới được tu bổ cách đây không lâu. Tháp nằm trong vườn tháp chùa Linh Quang (chùa Trà Lũ Trung, hoặc chùa Trung) thuộc xã Xuân Bắc, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định (nay thuộc tỉnh Ninh Bình).
NSGN - Lòng của người cha lúc nào cũng thương con. Ca dao thường nói rằng công cha như núi Thái Sơn. Nhìn như thế, là nhìn từ ngoài vào. Nhưng bản thân các người cha vẫn nghĩ rằng hy sinh cho con chỉ là chuyện bình thường, không có gì gọi là nặng nhọc như vác núi, gánh rừng.
NSGN - Lễ Tự tứ (Pāli: Pavāraṇā ; Skt.: Pravāraṇā) là một trong những pháp sự quan trọng nhất của Tăng đoàn được cử hành vào cuối mùa an cư theo quy định của Luật tạng.
NSGN - Đại Nguyên Soái Minh Vương (Phạn, Pāli: Alavaka/Atavaka; Nhật Bản: Daigensui Myo-o ; Hán âm: A-tra-bà-câu, A-tra-bạc-câu; còn gọi: Thái Nguyên Soái Minh Vương, Quỷ thần đại tướng, Khoáng dã thần) là một nhân vật nổi tiếng trong Phật giáo.
NSGN - Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Phật ngụ tại vườn Cấp Cô Ðộc, trong rừng Kỳ-đà, thuộc nước Xá-vệ.
NSGN - Có những ngôi chùa không nằm trong sách hướng dẫn du lịch. Chúng nép mình sau màu xanh của núi, sau tiếng nước trôi và những câu hát cổ, để chỉ những ai đủ duyên mới tìm đến được. Chùa Bắc Nga, hay Tiên Nga tự là một nơi như thế.
NSGN - Trong lịch sử Phật giáo, Chánh pháp chưa từng tồn tại như một thực thể tách rời khỏi đời sống xã hội. Giáo pháp được truyền thừa không chỉ nhờ sự thanh tịnh và nghiêm mật của Tăng đoàn, mà còn nhờ sự nâng đỡ bền bỉ của hàng cư sĩ.
NSGN - 'Bụt ở cong/ trong nhà, chẳng phải tìm xa…'. Trích từ hồi thứ năm, Cư trần lạc đạo phú, vua Trần Nhân Tông 1258-1308 (Bụt biểu tượng cho trí tuệ, phiên âm từ tiếng Phạn budh - có nghĩa là hiểu, biết, ý thức được, giác...).
NSGN - An cư là một truyền thống lâu đời và đã được duy trì liên tục trong Phật giáo kể từ ngày Đức Phật còn tại thế.
NSGN - Câu chuyện về tơ lụa, ở nhiều khía cạnh, vừa là câu chuyện về tiền sử loài người, vừa là câu chuyện về lịch sử; đó là câu chuyện về sự quan sát và tìm tòi của con người.
NSGN - Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Phật ngụ tại vườn Cấp Cô Ðộc, trong rừng Kỳ-đà, thuộc nước Xá-vệ.
NSGN - Khi chúng ta thấy núi là núi, thấy sông là sông, lúc đó chúng ta lặp lại những kiến thức học từ xã hội, gia đình. Những quy ước thế gian rằng ngọn núi trước mắt ta gọi là núi, con sông nơi bến đò thì gọi là con sông. Chúng ta học từ quy ước, từ kiến thức quá khứ của tập thể cộng đồng, và gọi như thế.
NSGN - Mối quan hệ giữa Thập Ba-la-mật và Thập địa Bồ-tát trong Trung quán tông không đơn thuần là một sự sắp xếp có hệ thống mà cấu thành một tiến trình chuyển hóa tâm thức toàn diện.
NSGN - Trong kho tàng kinh điển Phật giáo Nguyên thủy, kinh Trung bộ (Majjhima Nikāya) giữ một vị trí đặc biệt quan trọng.
NSGN - Vi Đà (韦驮) là một trong những vị hộ pháp được thờ phổ biến nhất trong các tự viện Trung Hoa. Hầu hết mọi ngôi chùa ở Trung Quốc ngày nay đều có thờ Vi Đà, và ở một vị trí đặc thù - trong tiền đường của điện Tứ Đại Thiên Vương và hướng mặt vào trong.
NSGN - Hình tượng Bồ-tát Văn Thù (Mañjuśrī) được tìm thấy ở Đôn Hoàng - dạng hình tượng khá phổ biến ở khu vực Ngũ Đài sơn cũng như ở Đông Á - là một người có vẻ ngoài ngoại quốc, được xem giống với vị vua Khotan.
NSGN - Nghiên cứu tổng thể văn hóa Việt Nam mà không làm rõ nội dung và vị trí của văn hóa Phật giáo Việt Nam trong văn hóa Việt Nam là một điều cần bổ cứu mà tôi đã nêu lên trong một bài viết cách đây vài chục năm.
NSGN - Thời đại hiện nay chứng kiến một sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ AI, và tác động của nó đến chúng ta và xã hội là rất đáng kể.
NSGN - Vì chánh niệm là một phương pháp bạn có thể thực hành miễn phí tại nhà, nên nó thường được xem là liều thuốc hoàn hảo cho căng thẳng và các vấn đề sức khỏe tâm thần.
NSGN - Sau khi chúa Nguyễn Phúc Tần lập dinh Thái Khang (1653), hàng nghìn lưu dân được chúa khuyến khích vào khai khẩn canh tác và định cư ở vùng đất mới. Trong đoàn người ấy, có không ít các vị tu sĩ Phật giáo người Việt lẫn người Hoa thuộc năm kệ phái khác nhau của dòng thiền Lâm Tế.
NSGN - Đức Phật ra đời khai mở con đường giác ngộ, giúp chúng sinh tu hành hết khổ, an vui. Nói đến đạo Phật, mọi người nghĩ ngay đến Đức Phật, đến giáo pháp, Tăng đoàn và việc tổ chức tu học. Tuy Đức Thế Tôn đã vào Niết-bàn, nhưng giáo pháp của Ngài vẫn còn lưu truyền rộng rãi.
NSGN - Khi hành thiền là chúng ta đang cố gắng rèn luyện một kỹ năng. Kỹ năng đầu tiên là sự tập trung để tâm trí ở lại với một đối tượng - như hơi thở.
NSGN - Hiện đại hóa Phật giáo là quá trình làm cho giáo lý và sinh hoạt Phật giáo phù hợp với đời sống hiện đại, mà vẫn giữ được mục đích giác ngộ và giải thoát do Đức Phật truyền dạy.
NSGN - Trong Thập đại nguyện vương của Bồ-tát Phổ Hiền, hạnh nguyện thứ bảy, thỉnh Phật trụ thế, thường được tụng đọc với giọng thành kính, trang nghiêm.
NSGN - Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Phật ngụ tại vườn Cấp Cô Ðộc, trong rừng Kỳ-đà, thuộc nước Xá-vệ.
NSGN - Minh vương (Phạn: Vidyaraja, Trung: 明王, bính âm: Mingwang, Nhật: Myoo, Hàn: Myongwang), còn gọi: Quang vương, Trì Minh vương, Mật Trí Minh vương, Phẫn Nộ Tôn, Oai Nộ vương. Ở Nhật, họ cũng được gọi là Daison Myoo (Đại Tôn Minh vương) (1).
NSGN - Thiền vốn là tâm thể lặng sáng sẵn vậy nơi mỗi người, không khác. Nhưng khi truyền vào địa phương nào, các thiền sư tùy vào phong tục tập quán mà uyển chuyển để hướng dẫn, khai thị, vậy nên đặc điểm Thiền tông mỗi nước có khác.
NSGN - Một trong những phương cách xác định đâu là lời dạy của chính Đức Phật, đó là cần phải đem đoạn kinh đó so sánh với Kinh, tham chiếu với Luật. Nếu như chúng phù hợp với Kinh và đúng theo Luật thì nên theo đó mà phụng hành.
NSGN - Chùa Phúc Lâm 福林, hay còn gọi là chùa Đồi, tọa lạc tại thôn An Trung, xã Yên Đồng, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định (2) . Đây là một chốn Tổ lớn có lịch sử lâu đời, đồng thời cũng là trung tâm đào tạo Tăng tài suốt nhiều năm tại khu vực huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định trước đây.
NSGN - Phần này bàn về chương hay mục 6 trong cuốn Nam hải ký quy nội pháp truyện của Pháp sư Nghĩa Tịnh, tựa đề chương 6 là Thủy hữu nhị bình 水有二瓶 (Nước có hai bình): người viết phỏng dịch là hai loại bình đựng nước.
NSGN - Kinh Pháp hoa, một bản kinh quan trọng của Phật giáo Đại thừa, đã ảnh hưởng đến nhiều truyền thống Phật giáo Đông Á như phái Thiên Thai ở Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản, cùng các truyền thống đặt cơ sở trên Nhật Liên tông (Nichiren) Nhật Bản.
NSGN - Một trong những quyết tâm phổ biến trong năm mới là bắt đầu thiền định - cụ thể là thiền chánh niệm. Đây là một lựa chọn lành mạnh.
NSGN - Trưởng lão Xá-lợi-phất đã dạy trong kinh Chánh kiến(1) rằng sự chấp trước là khổ.
NSGN - Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Phật ngụ tại vườn Cấp Cô Ðộc, trong rừng Kỳ-đà, thuộc nước Xá-vệ. Bấy giờ, vào lúc cuối đêm, có Thiên tử dung sắc tuyệt đẹp đi đến chỗ Phật rồi lạy sát chân Ngài. Ánh sáng trên thân Thiên tử tỏa chiếu khắp rừng Kỳ-đà, vườn Cấp Cô Độc.
NSGN - Những hoạt động thương mại hàng hải của người Ấn thời cổ đại là một trong những lĩnh vực nghiên cứu lịch sử thú vị. Vị trí địa lý độc đáo của Ấn Độ rất thuận lợi cho việc thiết lập các mối quan hệ thương mại và văn hóa khác nhau với nhiều quốc gia xa xôi khác.
NSGN - Thiền phái Liễu Quán do một vị Tổ sư người Việt Nam tu hành ngộ đạo khai sáng trong khoảng đầu thế kỷ XVIII.
NSGN - Có một thực tế đáng kinh ngạc, đó là vào thời xưa, dường như các vị Tăng sĩ không nắm giữ tiền bạc nhưng việc đi lại giữa các nước của các ngài theo sử truyện mô tả thì khá thong dong.
NSGN - Hãy quán sát thân. Quán sát tâm. Bạn đã hành thiền liên tục, nên dù tâm trí bạn chưa yên tĩnh, chưa đạt đến mức độ tập trung vững chắc như bạn mong muốn, thiền vẫn là một hoạt động thiện xảo trong việc phát triển niềm tin, phát triển sự kiên trì.
NSGN - Đạo Phật ra đời tại Ấn Độ trong bối cảnh các tôn giáo đều sinh hoạt theo phương thức du hành khất thực. Do đó, Tăng đoàn do Đức Phật thành lập cũng theo phương thức đó. Tuy nhiên, theo thời gian và không gian thay đổi, lối sống khất thực vẫn còn duy trì nhưng nội hàm đã thay đổi nhiều để tồn tại.
NSGN - Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Phật ngụ tại vườn Cấp Cô Ðộc, trong rừng Kỳ-đà, thuộc nước Xá-vệ.
NSGN - Trong bối cảnh xã hội hiện đại, con người ngày càng đối diện với nhiều áp lực tâm lý như sự dằn vặt về quá khứ, lo âu về tương lai, và sự phân tán bởi vô vàn thông tin khiến tâm trí thường xuyên rời khỏi giây phút đang sống.
NSGN - Hình tượng con ngựa xuất hiện trong nhiều kinh sách Phật giáo như một biểu trưng mang tính giáo dục và triết học, phản ánh tiến trình điều phục tâm và thực hành con đường giải thoát.
NSGN - Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Phật ngụ tại Trúc Lâm, vườn Ca-lan-đà, thuộc thành Vương Xá. Bấy giờ, có số đông Tỳ-kheo tụ tập ở nhà ăn rồi tư duy về những việc mà thế gian tư duy.
NSGN - Đoan chính không chỉ là vẻ đẹp lộng lẫy trên sắc tướng; đoan chính còn là uy nghi trang nghiêm biểu lộ tự nhiên.