Quảng Nam Xã chí - Giá trị một nguồn tư liệu quý

VHXQ - Trong bối cảnh nguồn sử liệu thực địa ngày càng khan hiếm, bộ hồ sơ Quảng Nam Xã chí (1943 - 1944) của Viện Viễn Đông Bác Cổ - hiện lưu trữ tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm - trở thành một kho tàng vô giá: một “bản chụp cắt lớp” trung thực và chi tiết về thiết chế, tâm linh và tổ chức làng xã xứ Quảng trước ngưỡng cửa biến động lớn của thế kỷ 20.

Thế khó của Billie Eilish

Có vai chính điện ảnh đầu tiên trong "The Bell Jar", Billie Eilish đối diện sự hoài nghi khi hóa thân một trong số nhân vật nữ nổi tiếng nhất nền văn học Mỹ thế kỷ 20.

Đường Phan Châu Trinh và tiệm trà hơn trăm năm

Đường Phan Châu Trinh có vào đầu thế kỷ 20 khi chợ Bến Thành được xây.

Hành trình gần 20 năm để Mỹ có trực thăng Marine One mới

Chiếc VH-92A Patriot ra đời sau chương trình kéo dài nhiều năm nhằm thay thế đội trực thăng đã phục vụ các tổng thống Mỹ từ cuối thế kỷ 20.

Cội nguồn xứ Quảng trong nhân cách cụ Huỳnh Thúc Kháng

LTS: Trong dòng chảy lịch sử dân tộc Việt Nam thế kỷ 20, chí sĩ Huỳnh Thúc Kháng (1876 - 1947) là biểu tượng tiêu biểu cho khí phách kiên trung, đạo đức thanh bạch và tinh thần đại đoàn kết toàn dân. Trải qua 71 năm tuổi đời, hơn 40 năm hoạt động yêu nước và cách mạng, cụ Huỳnh trước sau luôn thể hiện nhân cách của một chí sĩ suốt đời phấn đấu cho dân được tự do, nước được độc lập. Hướng đến kỷ niệm 150 năm Ngày sinh cụ Huỳnh Thúc Kháng (1/10/1876 - 1/10/2026), từ hôm nay, Báo và phát thanh, truyền hình Đà Nẵng mở thường xuyên chuyên mục về cuộc đời, sự nghiệp của cụ Huỳnh trên báo Đà Nẵng, góp phần lan tỏa tấm gương sáng, đức cao, vọng trọng, suốt một đời vì nước, vì dân.

'Đời tám hoánh' là đời nào?

Có nhiều cách lý giải về nguồn gốc xuất hiện cách nói "từ đời tám hoánh" trong tiếng Việt.

'Kể chuyện' Hà Nội qua vẻ đẹp áo dài

Tà áo dài luôn gắn với nét thanh lịch của người Hà Nội. Nhưng không phải ai cũng hiểu quá trình phát triển của áo dài. Với trưng bày “Nét Hà thành-Câu chuyện Hà Nội qua tà áo dài”, Trung tâm Hoạt động văn hóa, khoa học Văn Miếu-Quốc Tử Giám đã dẫn dắt người xem khám phá vẻ đẹp của áo dài, của phụ nữ Hà thành qua năm tháng.

Tại sao người dân Mỹ, châu Âu không dùng vòi xịt vệ sinh trong khi ở Việt Nam rất phổ biến?

Vòi xịt vệ sinh là thiết bị quen thuộc ở nhiều quốc gia châu Á. Tuy nhiên, tại châu Mỹ và không ít nước châu Âu, thiết bị này lại khá xa lạ và không phổ biến.

Thư viện của ngôi trường dẫn đầu thế giới 13 năm liên tiếp

Không chỉ là nơi lưu giữ hàng triệu tài liệu, hệ thống thư viện của MIT còn sở hữu những không gian ấn tượng, bộ sưu tập quý hiếm và nhiều tiện ích phục vụ sinh viên.

Lời khen của kiến trúc sư hàng đầu thế giới dành cho TP.HCM

Trong mắt Kenzo Tange, người làm nên bộ mặt của kiến trúc thế kỷ 20, TP.HCM là “ngã tư đường” của châu Á, có tầm quan trọng nổi bật không kém Tokyo và Thượng Hải.

'Bánh Tottenham' – món bánh màu hồng ra đời từ một chiến thắng bóng đá

Bánh Tottenham là món bánh truyền thống của Anh, nổi bật với lớp kem màu hồng và thường được phủ dừa hoặc cốm. Chiếc bánh ra đời ở Tottenham vào đầu thế kỷ 20 và gắn với chiến thắng của Tottenham Hotspur.

Huyền thoại Dolly Parton 'I will always love you' mất vì ung thư

Dolly Parton - huyền thoại nhạc đồng quê Mỹ - qua đời ở tuổi 80 sau thời gian chống chọi bệnh ung thư.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp: Nhà chiến lược quân sự kiệt xuất của thế kỷ 20

Con người, nhân cách và những cống hiến to lớn của Đại tướng Võ Nguyên Giáp in đậm trong lòng nhân dân, là vị tướng của nhân dân, mãi mãi lưu danh trong lịch sử dân tộc.

Điều đặc biệt trong cuốn sách yêu thích của Emma Watson

"Pachinko" hấp dẫn ở sự kết hợp câu chuyện về giai cấp và sự dịch chuyển văn hóa với những câu hỏi về đức tin, bản sắc và gia đình.

Con người đang ngày càng kém thông minh?

Điểm số trong các bài kiểm tra trí thông minh đã không còn tăng như suốt thế kỷ 20, thậm chí giảm ở nhiều quốc gia phát triển.

Sự thay đổi của các siêu cường kinh tế trong 2 thế kỷ qua

Trong 200 năm qua, vị thế dẫn dắt kinh tế toàn cầu đã lần lượt chuyển từ Trung Quốc sang Đế quốc Anh, rồi tới Mỹ và hiện ngày càng nghiêng trở lại về châu Á...

Tại sao người Hàn Quốc thích hỏi nhóm máu khi làm quen?

Mhóm máu vốn là thông tin riêng tư về y tế nhưng đối ở Hàn Quốc, người dân thường hỏi về điều này khi làm quen hoặc gặp mặt lần đầu.

Vì sao các nền kinh tế cất cánh ở Đông Bắc Á đều hình thành lực lượng Doanh nghiệp Quốc gia?

Điều gì đã tạo nên sức bật thần kỳ của Hàn Quốc, Nhật Bản, Đài Loan… trong thế kỷ 20? Bên cạnh những chính sách cải cách, đầu tư cho giáo dục hay mở cửa thương mại, nhiều nghiên cứu kinh tế chỉ ra một nhân tố xuyên suốt: sự hình thành của những doanh nghiệp mang tầm vóc quốc gia.

'Kiến tạo tương lai' thời công nghệ số

Phát biểu tại Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn TNCS Hồ Chí Minh lần thứ XIII, ngày 25-6-2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: 'Thanh niên không chỉ kế tục sự nghiệp của Đảng, của cách mạng, mà trực tiếp tham gia kiến tạo tương lai'. Đây là sự khẳng định vai trò của tuổi trẻ, cũng là một định hướng chiến lược trong bối cảnh sự phát triển của khoa học-công nghệ, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi thế giới.

Kho ảnh EFEO - những khuôn hình được tạo ra cho khoa học

Tiếp theo kỳ trước về Kho ảnh EFEO - 'kho báu' ký ức, có thể nói, nếu chọn xem ngẫu nhiên vài bức ảnh trong kho tư liệu của Viện Viễn Đông Bác cổ Pháp (EFEO), nhiều người sẽ bất ngờ.

Trái Đất ghi nhận tháng 6 nóng thứ hai trong lịch sử quan trắc

Theo báo cáo phân tích được Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) công bố ngày 9/7, Trái Đất đã trải qua tháng 6 nóng thứ hai trong lịch sử quan trắc, chỉ đứng sau tháng 6/2024.

Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Trăm năm khơi nguồn sáng tạo cho mỹ thuật hiện đại

Là hoạt động nhân dịp kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076 - 2026), triển lãm 'Quốc Tử Giám trong nghệ thuật' giới thiệu bản in 60 tác phẩm của 34 tác giả từ cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20 đến nay. Một lần nữa, những tác phẩm ấy cho người xem thêm cảm nhận về giá trị lịch sử - văn hóa đặc biệt của Văn Miếu, thông qua hành trình một thế kỷ sáng tạo nghệ thuật lấy di tích này làm nguồn cảm hứng.

Chiêm ngưỡng những tác phẩm nghệ thuật trải dài suốt trăm năm về Quốc Tử Giám

Triển lãm 'Quốc Tử Giám trong nghệ thuật' nằm trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám, nhằm tôn vinh giá trị lịch sử và sức sống bền bỉ của biểu tượng văn hiến Việt Nam qua lăng kính nghệ thuật.

Hơn 60 tác phẩm kể chuyện 'Quốc Tử Giám trong nghệ thuật'

Hơn 60 tác phẩm sẽ được giới thiệu tại triển lãm 'Quốc Tử Giám trong nghệ thuật', diễn ra từ ngày 5/7 đến 5/8 tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám.

Vọng Hải Đài - nơi ngắm trọn vẻ đẹp núi rừng và biển trời xứ Huế

Được người Pháp xây dựng từ thế kỷ 20, Vọng Hải Đài tại Vườn Quốc gia Bạch Mã là điểm ngắm cảnh nổi tiếng, nơi du khách có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh núi rừng, Vịnh Lăng Cô, Hồ Truồi và Biển Đông.

Bí ẩn vị tỷ phú 'keo kiệt' nhất thế giới, ông là ai?

Sở hữu khối tài sản khổng lồ bậc nhất thế giới, nhưng vị tỷ phú này lại khiến cả thế giới sửng sốt vì thói chi tiêu keo kiệt đến mức khó tin, tạo nên hàng loạt câu chuyện gây tranh cãi kéo dài đến tận ngày nay.

Vẻ đẹp hùng vĩ từ Vọng Hải Đài (Bạch Mã)

Vọng Hải Đài thuộc vườn Quốc gia Bạch Mã tại xã Phú Lộc, thành phố Huế. Đây là điểm cao nhất trên đỉnh núi Bạch Mã với độ cao 1.430 mét so với mực nước biển. Công trình này do Pháp xây dựng từ thế kỷ 20 mang phong cách cổ điển. Đứng trên Vọng Hải Đài du khách sẽ có tầm nhìn 360 độ, ngắm trọn vẹn toàn cảnh núi rừng, Vịnh Lăng Cô, hồ Truồi, thiền viện Trúc Lâm và Biển Đông.

Cây sồi cổ thụ 1.200 năm tuổi, tán rộng 28m đã chết sau nhiều năm suy yếu

ANH - Cây sồi cổ thụ nổi tiếng nhất nước Anh, gắn với huyền thoại Robin Hood chịu áp lực vì khách du lịch và nắng nóng kéo dài.

Khí phách Huỳnh Thúc Kháng qua tác phẩm 'Thi tù tùng thoại'

Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc Việt Nam đầu thế kỷ 20, Huỳnh Thúc Kháng là một trong những nhà yêu nước tiêu biểu, với các dấu ấn sâu sắc trên tất cả lĩnh vực. Trong số các tác phẩm của ông, Thi tù tùng thoại giữ vị trí đặc biệt, bởi đây vừa là một tập hồi ký - thơ văn về cuộc sống lao tù tại Côn Đảo, vừa là tư liệu lịch sử phản ánh sinh động tinh thần đấu tranh của các chí sĩ yêu nước thời kỳ cận đại.

Phác dựng bức tranh toàn cảnh văn học thiếu nhi Việt Nam

Sách Bạn văn của tuổi thơ (NXB Hội Nhà văn) cho thấy nỗ lực của nhà văn Lê Phương Liên trong việc phác dựng một bức tranh toàn cảnh về văn học thiếu nhi Việt Nam từ thế kỷ 20 đến đầu thế kỷ 21.

Gần 40.000 bức ảnh EFEO mở ra tiềm năng Di sản tư liệu thế giới

Bộ sưu tập ảnh EFEO sẽ có tác động lớn đến nhiều ngành khoa học, đặc biệt được sử dụng làm nguồn tư liệu đối chứng quan trọng cho công tác khảo cổ học, bảo tồn di sản, nghiên cứu dân tộc học...

Gần 40.000 bức ảnh lịch sử được đề cử ghi danh UNESCO

Gần 40.000 bức ảnh ghi lại đời sống, văn hóa và diện mạo Việt Nam từ cuối thế kỷ 19 đang được xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO ghi danh.

Vẻ đẹp công trình kiến trúc Pháp giữa lòng Hà Nội

Được xây dựng vào đầu những năm 1930, tòa nhà ngân hàng nhà nước Việt Nam không chỉ là trung tâm tài chính quan trọng mà còn là tuyệt tác tiêu biểu của phong cách kiến trúc Đông Dương, kết hợp hài hòa giữa tinh thần hiện đại của châu Âu và nét văn hóa bản địa Á Đông, góp phần làm nên bản sắc đô thị Việt Nam đầu thế kỷ 20.

Vì sao người Việt gọi 'Christmas' là 'Giáng sinh'?

Dù nhiều ngôn ngữ trên thế giới gọi lễ Noel theo nghĩa 'ngày Chúa ra đời', người Việt từ lâu đã lựa chọn cách gọi 'Giáng sinh' thay vì 'Đản sinh' hay 'Thánh đản'.

Từ Liên Thành nghĩ về những cái tên Việt

Trong những thập niên giữa thế kỷ 20 khi ảnh hưởng văn hóa phương Tây ngày càng sâu rộng, ở miền Nam người ta vẫn bắt gặp vô số thương hiệu mang tên Việt. Chúng vừa là dấu hiệu nhận diện thương mại, vừa là một phần của ký ức đô thị: nước khoáng Vĩnh Hảo, nước ngọt Chương Dương, bia Con Cọp, nước tương Nam Dương, Con Mèo Đen, cà ri Việt Ấn, bột ngọt Vị Hương Tố, bột Bích Chi…

Sài Gòn trong tư liệu cổ: Một đô thị sinh ra để hướng biển

Theo nhà nghiên cứu Trần Hữu Phúc Tiến, các nguồn tư liệu như bản đồ, tranh vẽ và ghi chép trải dài từ thế kỷ 18 đến đầu thế kỷ 20 không chỉ góp phần tái hiện diện mạo thành phố qua từng giai đoạn, mà còn gợi mở một câu hỏi lớn vẫn còn giá trị cho đến hôm nay: Làm thế nào để TP.HCM tiếp tục phát huy bản sắc đô thị sông - biển trong tương lai gần?

Ngày này năm xưa (5/6): Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước

Ngày này năm xưa 5/6: Kỷ niệm 115 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước, một lần nữa khẳng định ngày 5/6/1911 - ngày Người rời Tổ quốc ra đi tìm đường cứu nước là sự kiện đặc biệt, có tính chất quyết định đối với tiến trình lịch sử Việt Nam trong thế kỷ 20 và cả hiện tại lẫn tương lai.

Lần đầu tiên sau hơn 100 năm, năng lượng tái tạo vượt than đá trong sản lượng điện toàn cầu

Than đá giữ vai trò trụ cột trong hệ thống phát điện toàn cầu trong phần lớn thế kỷ qua. Tuy nhiên, đến năm 2025, năng lượng tái tạo vượt than đá về tỷ trọng...

Đội tuyển Pháp có biệt danh là gì?

Đội tuyển Pháp nổi tiếng với biệt danh 'Les Bleus', đồng thời còn có nhiều tên gọi khác gắn liền với lịch sử, văn hóa và bản sắc riêng của đội bóng.

Tranh chú hề của Picasso cán mốc 42,6 triệu USD

Bức tranh 'Arlequin (Buste)', do Picasso lấy cảm hứng từ những nghệ sĩ xiếc lưu động khắp châu Âu thế kỷ 17, được Sotheby's gõ búa với giá 42,6 triệu USD.