30 năm trước, ông Triệu Văn Lĩu - Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Hạ Sơn, xã Pù Nhi, tỉnh Thanh Hóa đã tự tay tháo từng vì kèo, cõng từng cây cột, dời đỉnh Pù Quăn xuống ven QL15C để dựng nhà, tìm lối thoát nghèo. Quyết định đó, giúp gia đình ông và 21 hộ đồng bào người Dao khác từng bước thay đổi cuộc sống.
Tròn 30 năm về trước, bản Pù Quăn, xã Pù Nhi nằm cheo leo trên đỉnh núi. Không có đường, không có điện, để đi ra khỏi bản, chỉ có duy nhất một lối mòn gập ghềnh, khúc khuỷu. Cuộc sống chìm trong đói khổ, nhưng trước mặt là rừng, sau lưng là núi đồi trùng điệp, người Dao bản Pù Quăn từng không biết làm sao để thoát nghèo. Khi ấy, Triệu Văn Lĩu chưa đầy 30 tuổi, đã có vợ con, và cũng nghèo khó như bao hộ dân trong bản. Nhưng, bằng niềm tin của tuổi trẻ và khát vọng đổi thay, ông đã dũng cảm đưa ra một quyết định góp phần thay đổi vận mệnh của bản làng...
30 năm, khoảng thời gian đủ để đứa trẻ chào đời trên đất mới trở thành trụ cột gia đình, và cũng đủ để một thế hệ người Dao ở bản Hạ Sơn (xã Pù Nhi) hoàn thành cuộc chuyển mình lịch sử. Từ cuộc di cư dời khỏi đỉnh Pù Quăn năm 1997, Hạ Sơn hôm nay đã trở thành biểu tượng của sự trù phú - nơi những bài thuốc nam gia truyền và những đồi cam trĩu quả đang viết nên chương mới cho cuộc đời đồng bào vùng biên giới phía Tây Thanh Hóa.
Từ những chủ trương đúng đắn đi vào cuộc sống, từ hình ảnh người cán bộ gần dân, sát dân, niềm tin ấy được hun đúc thành ý chí và hành động - đó là sự đồng lòng, quyết tâm thực hiện thắng lợi các mục tiêu nghị quyết đại hội Đảng các cấp, để vùng cao tiếp tục vươn lên, đổi mới và phát triển bền vững.
Mùa xuân gắn với sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam không chỉ là một dấu mốc chính trị trong lịch sử, mà còn là điểm tựa tinh thần, là con đường lựa chọn của nhiều thế hệ người Việt Nam. Đồng hành cùng mùa xuân của dân tộc, của đất trời, lớp trẻ xứ Thanh hôm nay đang viết tiếp niềm tin dành cho Đảng bằng những việc làm cụ thể, lặng lẽ nhưng bền bỉ.
Thời gian qua, nhiều đồng chí bí thư Chi bộ các thôn, bản, khu phố ở các xã, phường trong tỉnh đã khéo vận động Nhân dân thực có hiệu quả các phong trào thi đua và nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương, đặc biệt là trong vận hành chính quyền địa phương 2 cấp.
Ngoài việc cúng lễ, ăn uống, trong ngày 'Tết năm cùng', người Dao sẽ mặc những trang phục truyền thống đẹp nhất để đi thăm hỏi, động viên, chúc tụng nhau.
Từ những chòi tre dựng giữa tầng mây trên đỉnh Pha Đén đến vườn cây ăn quả nơi bản đồng bào Dao Hạ Sơn, hay xưởng gạch nhỏ giữa vùng núi Thạch Quảng, ngày càng nhiều thanh niên dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) ở Thanh Hóa đang mạnh dạn khởi nghiệp ngay trên chính quê hương mình. Bằng ý chí, sự sáng tạo và khát vọng vươn lên, họ không chỉ tự mở lối thoát nghèo, mà còn góp phần làm thay đổi diện mạo kinh tế - xã hội (KT-XH) vùng đồng bào DTTS&MN.
Tháng 11, khi những trái cam trải màu vàng óng trên triền đồi, cũng là lúc người dân ở bản Hạ Sơn, xã Pù Nhi tất bật vào vụ thu hoạch.
Trên khung cửi, bên bếp thuốc nam hay trong những rừng luồng, vầu thẳng tắp, hơi thở của núi rừng và bàn tay con người hòa quyện, tạo nên bản sắc riêng của vùng đất xứ Thanh.
Mỗi độ thu sang, sắc cờ đỏ thắm phủ rợp núi đồi và bản làng, cũng là lúc hàng triệu trái tim đồng bào hướng về Quốc khánh 2/9 – mốc son rực rỡ mở ra trang sử mới độc lập, tự do. Với đồng bào các dân tộc thiểu số (DTTS) vùng cao, biên giới xứ Thanh, 'Tết Độc lập' không chỉ là niềm tự hào dân tộc, mà còn là dịp bày tỏ lòng biết ơn sâu nặng với Đảng, với Bác Hồ – những người đã mang ánh sáng cách mạng về bản làng, gieo mầm ấm no, tự do, hạnh phúc.
Giữa những dãy núi mù sương nơi biên giới Mường Lát, bản Hạ Sơn (xã Pù Nhi, Thanh Hóa) vẫn gìn giữ một kho tàng dược liệu quý giá cùng những bài thuốc Nam truyền đời của đồng bào Dao.
Đồng bào dân tộc Dao ở huyện Mường Lát nhiều đời đã biết tận dụng dược liệu của núi rừng bào chế ra các bài thuốc để phòng và chữa bệnh... Ngày nay, dược liệu không chỉ giúp họ vượt qua bệnh tật, ốm đau mà còn mang giá trị kinh tế cao; giúp bà con từng bước vươn lên làm giàu.
'Những đóa hoa miền sơn cước' là câu chuyện truyền cảm hứng của những tấm gương đã nỗ lực vươn lên, đóng góp sức lực vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng - an ninh, xây dựng bản làng ngày càng ấm no và giàu bản sắc.
Phát huy tiềm năng, thế mạnh của khu vực miền núi, cùng với sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, của tỉnh, các địa phương và tinh thần nỗ lực vươn lên của Nhân dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) Thanh Hóa đã và đang góp phần tích cực XDNTM trên mỗi bản, làng, địa phương.
Do ảnh hưởng của bão số 3, trên địa bàn huyện vùng cao, biên giới Mường Lát (Thanh Hóa) có mưa to, gió lớn, gây thiệt hại tài sản của người dân.
Do ảnh hưởng của bão số 3, hơn 60 hộ dân ở huyện biên giới Mường Lát (Thanh Hóa) bị tốc mái nhà, phải sơ tán khẩn cấp.
Sáng 7-9, UBND huyện Mường Lát (tỉnh Thanh Hóa) cho biết, mặc dù bão chưa trực tiếp đổ bộ vào đất liền nhưng giông gió lớn, mưa to đã khiến người dân ở nhiều bản phải gánh thiệt hại nặng.
Hơn 25 năm bà con người Dao trên đỉnh Pù Quăn hạ sơn để tìm một cuộc sống mới, đến nay, cuộc sống đã ổn định. Tết này, với bà con bản Hạ Sơn, xã Pù Nhi (Mường Lát) no ấm hơn khi cây sắn được mùa, được giá; con em đi làm ăn xa, đi xuất khẩu lao động có nguồn thu nhập gửi về gia đình.
Người dân tộc Dao nơi mảnh đất biên cương Mường Lát – Thanh Hóa đã khai thác, bào chế, chữa bệnh… từ những dược liệu của núi rừng. Dược liệu không chỉ mang giá trị kinh tế nuôi sống bà con mà còn là những bài thuốc quý giúp họ vượt qua bệnh tật, ốm đau.
Ở bản Hạ Sơn, xã Pù Nhi (Mường Lát) nghề bốc thuốc nam của người Dao không chỉ là một nghề truyền thống cần gìn giữ mà còn là nghề giúp người dân phát triển kinh tế.
Để việc học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh ngày càng lan tỏa, thấm sâu trong mọi tầng lớp Nhân dân, các địa phương, đơn vị, các cá nhân đã và đang có những cách làm hay, sáng tạo tiếp tục nhân lên những tấm gương, việc làm tốt đẹp trong đời sống xã hội. Báo Thanh Hóa cuối tuần đã phỏng vấn các đồng chí: Lê Văn Châu, Tỉnh ủy viên, Bí thư Tỉnh đoàn Thanh Hóa; Phạm Thị Hường, Phó Bí thư Thường trực Huyện ủy Hậu Lộc; Triệu Văn Cấu, điển hình tiên tiến trong học tập và làm theo Bác ở bản Hạ Sơn, xã Pù Nhi, huyện Mường Lát về chủ đề trên.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm đến việc khuyến khích 'người tốt, việc tốt' với lời dạy: 'Mỗi người tốt, mỗi việc tốt là một bông hoa đẹp, cả dân tộc ta là một rừng hoa đẹp'. Thấm nhuần lời dạy của Người, các tầng lớp Nhân dân ra sức thi đua, học tập đạt nhiều thành tích trên các lĩnh vực đời sống xã hội, xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu đẹp. Đặc biệt, sau 3 năm thực hiện Kết luận số 01 đã tạo sự lan tỏa sâu rộng, tác động mạnh mẽ, tích cực đến nhận thức, tư tưởng, tình cảm và hành động của cán bộ, đảng viên và Nhân dân trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, đồng thời xuất hiện nhiều tấm gương điển hình, đại diện cho nhiều tập thể, đơn vị, cá nhân trên địa bàn tỉnh, là những bông hoa đẹp dâng lên Bác kính yêu.
Thư ký TAND huyện biên giới Mường Lát, tỉnh Thanh Hóa Lâu Văn Chứ là một người tận tâm với công việc. Không chỉ luôn hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao mà anh còn được tặng giấy khen vì có thành tích trong việc học tập, làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.
Hiện nay, Công ty TNHH MTV Sông Chu - Chi nhánh Mường Lát quản lý, khai thác 2 hệ thống công trình thủy lợi, phục vụ nước tưới cho 91 ha cây trồng và cấp nước sinh hoạt cho người dân trong vùng. Trong đó, công trình kênh và đường ống Pom Puôi từ bản Hạ Sơn, xã Pù Nhi về thị trấn Mường Lát có tổng chiều dài 5km, dẫn nước tưới cho 31 ha và cấp nước sinh hoạt cho người dân trong vùng.
Hòa cùng sự phát triển của tỉnh, miền Tây xứ Thanh đang đổi thay từng ngày. Không chỉ có những tuyến giao thông 'huyết mạch' và diện mạo nông thôn mới (NTM) ở mỗi bản, làng; mà đời sống đồng bào các dân tộc cũng từng bước được nâng lên. Thành quả ấy được khởi nguồn từ sự quan tâm của Trung ương, của tỉnh thông qua các chương trình, dự án đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, phát triển kinh tế, an sinh xã hội và sự nỗ lực phấn đấu của mỗi người dân.
Cũng giống như đồng bào các dân tộc khác, người Dao ở Thanh Hóa đón tết cổ truyền theo lịch âm. Đó là khoảng thời gian cả nhà nghỉ ngơi, sum họp sau một năm lao động sản xuất và báo cáo tổ tiên mọi thành quả, chuyện vui, chuyện buồn trong năm.
Ông Phan Văn Thiết, Trưởng phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Kỳ Sơn, tỉnh Nghệ An, cho biết đến ngày 10/10, về cơ bản, học sinh tiểu học và phổ thông trong toàn huyện đã đi học đầy đủ.
Sau hơn 1 tuần bị lũ ống gây ngập lụt, ngày hôm nay, học sinh ở nhiều trường học trên toàn tỉnh đã đi học trở lại.
Khai thác, bào chế, chữa bệnh từ cỏ cây, lá rừng... là nét văn hóa độc đáo, mang giá trị nhân văn của đồng bào dân tộc Dao nói riêng và đồng bào các dân tộc thiểu số nói chung trên dải đất biên cương Mường Lát. Bởi, việc này không chỉ nuôi sống nhiều người, mà còn là khởi nguồn của không ít các bài thuốc quý, giúp người bệnh thoát khỏi cơn thập tử nhất sinh.
Thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới (NTM), bản Pù Toong, xã Pù Nhi (Mường Lát) đã huy động mọi nguồn lực, lồng ghép các chương trình, dự án và các nguồn vốn để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, làm thay đổi diện mạo nông thôn và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân.
Những lớp học ghép nằm ở các điểm trường lẻ ở dọc miền Tây xứ Nghệ hầu hết đang còn rất khó khăn. Thầy, cô vất vả khi phải một lúc dạy 2 lớp, trò thì thiệt thòi khi không có nhiều cơ hội để học các môn như Tin học, Tiếng Anh.
Hiện 100% trường mầm non tại Nghệ An tổ chức bán trú và chăm sóc trẻ 2 buổi/ngày.
Nghệ An vẫn còn hơn 1.000 điểm trường lẻ, chủ yếu ở các bản vùng cao, biên giới. Sĩ số học sinh mỗi lớp chỉ đếm trên đầu ngón tay. Bởi thế, việc dạy học cũng không thể theo giáo án thông thường.
UBND tỉnh Nghệ An vừa ban hành quyết định cấp bổ sung ngân sách hơn 6,1 tỷ đồng, hỗ trợ trường mầm non vùng đặc biệt khó khăn hợp đồng thuê người nấu ăn bán trú.
Xây dựng nông thôn mới (XDNTM) vừa là mục tiêu, vừa là giải pháp, nhằm đẩy nhanh quá trình đổi mới diện mạo nông nghiệp, nông thôn cả về lượng và chất. Quá trình ấy đang được huyện Mường Lát nỗ lực triển khai thực hiện, với những kết quả bước đầu và không ít thách thức, trở ngại cần vượt qua...
Ông Bùi Văn Nhân, Chủ tịch UBND xã Pù Nhi, cho biết: Người Dao Hạ Sơn không trồng lúa, làm nương như những nơi khác. Người dân nơi đây đã biết chuyển đổi sang trồng cây ăn quả, cây lâm nghiệp, nuôi dê, làm nghề thuốc nam gia truyền để nâng cao thu nhập cho gia đình. Đây cũng là bản duy nhất của xã có 100% nhà, công trình phụ kiên cố'.
Ngày 20-12, bản Hạ Sơn, xã Pù Nhi (Mường Lát) đã tổ chức lễ công bố bản đạt chuẩn nông thôn mới (NTM).