'Khắp mặt địa cầu mỗi nước có riêng một thứ văn minh, mỗi xứ cũng có riêng một thứ phong tục. Muốn biết cái cốt tử văn minh trong một nước, trước hết phải xét xem cái tinh thần phong tục. Muốn xét cái tinh thần phong tục trong một xứ trước hết phải xét cái thể cách ca dao' ('Gương phong tục', 2020, NXB Văn học). Trong mạch nguồn chung ấy, kho tàng ca dao xứ Thanh phong phú, đặc sắc, kết tinh tâm hồn, trí tuệ và bản sắc của con người Thanh Hóa qua nhiều thế hệ.
Ngày xưa, với người dân lam lũ, hầu như món ăn tinh thần chủ yếu là 'chiếu chèo' - nơi gửi gắm bao ước mơ, khát vọng, bao suy tư, trăn trở về lẽ đời, lẽ người. Có bốn dòng triết lý ngầm thao thiết chảy trong các tích chèo (!?).
Gọi là nghề phụ nhưng đã có một quãng thời gian dài, nghề phụ là nguồn thu nhập chính của gia đình tôi. Nghề giúp bố mẹ có tiền để cho chị em tôi đi học.
Tam Đảo, là tên gọi ba đỉnh núi nổi lên giữa trời và đất Vĩnh Phúc. Ba đỉnh núi ấy luôn có mây mù vây phủ quấn quýt, từ xa nhìn lại, trông giống ba hòn đảo bồng bềnh trong biển mây, thế nên thành tên gọi 'Tam Đảo'.
Đó là cách gọi của cố nhà văn Nguyễn Đức Hiền trong một bài viết tưởng nhớ nhà cách mạng lão thành Lê Tất Đắc khi ông qua đời (năm 2000). Ngược thời gian, lần theo sử liệu, hậu thế hiểu hơn về cuộc đời, sự nghiệp và cả 'cốt cách' của nhà lão thành cách mạng xứ Thanh.
Ông có những đóng góp lớn cho triều đại nhà Lê, đồng thời là người mang giống ngũ cốc quý về Việt Nam.
Sầm Sơn - vùng đất của huyền thoại. Nếu thần Độc Cước với quyền năng sức mạnh đặc biệt, tự xẻ đôi thân mình bảo vệ ngư dân trước loài quỷ dữ thì Bà Triều là vị nữ thần có công truyền dạy nghề dệt xăm súc giúp dân biển thoát cảnh đói nghèo.
Đó là cảm nhận của riêng tôi với tập thơ của Trung tướng Phùng Khắc Đăng.
Ven Hồ Tây xưa không chỉ có 'nhịp chày Yên Thái' nổi tiếng với nghề làm giấy dó, mà còn làng hoa Quảng An, Thụy phường liên tử (rượu sen tiến vua làng Thụy Khuê), Nghi Tàm chuội tơ… và đặc biệt là nghề dệt lĩnh ở Kẻ Bưởi.