Trong dòng chảy kinh tế, văn hóa, phiên chợ Viềng xuân ở Nam Định trước đây, nay thuộc tỉnh Ninh Bình từ lâu đã trở thành một điểm hẹn mang đậm dấu ấn đời sống kinh tế - xã hội, văn hóa, tín ngưỡng của cư dân vùng đồng bằng sông Hồng.
Ở tỉnh Ninh Bình có tới bốn chợ Viềng. Dù ở những miền quê khác nhau, nhưng đều họp vào những ngày đầu năm và thường gắn với một đền, chùa nhất định.
Không chỉ sở hữu kiến trúc cổ kính, độc đáo, ngôi chùa này còn được dân gian truyền tai nhau về chuyện 'xe duyên' đôi lứa.
Trong không gian cổ kính của ngôi chùa Đại Bi ở thị trấn Nam Giang, Nam Trực, Nam Định, nghệ thuật múa rối chầu Thánh (Ổi Lỗi) đã được sáng tạo, phát triển qua hàng trăm năm. Với những giá trị văn hóa, lịch sử và tâm linh, nghệ thuật này vẫn được lưu truyền, là nghi lễ đặc trưng, quan trọng nhất trong lễ hội chùa Đại Bi mỗi khi Tết đến xuân về.
Ngày 5/2/2025 (tức mùng 8 Tết Âm lịch), hàng nghìn người dân và du khách thập phương kéo nhau về trẩy hội Chợ Viềng trong dịp đầu Xuân năm mới, tạo bầu không khí vô cùng đông vui, nhộn nhịp.
Hỏi vậy vì đi khắp làng Báo Đáp (làng nghề làm đồ chơi Trung thu nổi tiếng ở Nam Định) chúng tôi chỉ tìm được duy nhất một hộ đang còn làm trống bỏi, một hộ khác được giới thiệu còn làm nghề nặn tò he nhưng thực tế không còn làm, chỉ thỉnh thoảng được Bảo tàng tỉnh mời đến trình diễn.
Cứ vào dịp đầu năm mới, vào dịp đêm mùng 7, ngày mùng 8 Tết Âm lịch, huyện Vụ Bản, Nam Định đón hàng vạn lượt khách ở khắp mọi nơi lại kéo nhau về chợ Viềng để mong 'mua' được may mắn cho năm mới.
Ngày 11/2, Ủy ban nhân dân thị trấn Nam Giang, huyện Nam Trực (Nam Định) tổ chức Lễ đón nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với lễ hội chùa Đại Bi.
Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà ký Quyết định số 56/QĐ-TTg phê duyệt Nhiệm vụ lập Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích quốc gia đặc biệt Cố đô Hoa Lư đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Hàng năm, lễ hội chợ Viềng, Nam Định diễn ra vào đêm mùng 7, rạng sáng mùng 8 tháng Giêng. Năm nay, hội chợ Viềng xuân thu hút đông đảo du khách từ khắp nơi đổ về họp chợ, cầu tài lộc, may mắn đầu năm.
Câu chuyện của chúng tôi chợt sôi nổi và hào hứng hẳn lên khi nhà thơ Đoàn Văn Mật chỉ tay vào một chiếc bình sứ cao chừng hơn 50 phân, dung tích cỡ 20 lít, với mầu men trắng xanh chủ đạo 'Chiếc bình sứ này em mới kiếm được đấy bác ạ. Sứ Vạn Ninh chính hiệu'.
Đầu tháng 3 vừa qua, UBND thành phố Bắc Ninh mở cuộc thảo luận với các chuyên gia xung quanh việc phục dựng phiên chợ Âm - Dương trong lễ hội ở khu Xuân Ổ A, phường Võ Cường, thành phố Bắc Ninh (hay còn gọi là chợ Ó). Đây được xem là một nỗ lực mang tầm nhìn của địa phương trong việc giữ gìn một sinh hoạt văn hóa đặc sắc, một sắc thái văn hóa riêng có ở vùng Kinh Bắc - Bắc Ninh.
Chợ Viềng là phiên chợ họp vào đêm ngày mồng 7, cả ngày mồng 8 tháng Giêng ở thị trấn Nam Giang (huyện Nam Trực) và các xã Kim Thái, Trung Thành, Quang Trung, thị trấn Gôi (huyện Vụ Bản), cùng của tỉnh Nam Định. Chỉ một đêm, một ngày, xưa cũng thế và nay cũng chỉ có thế…
Có một câu ca được người Nam Định lưu truyền: 'Thứ nhất là hội Phủ Dầy/ Vui thì vui vậy, không tày chùa Bi '. Ngôi cổ tự này đã được Nhà nước xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia đặc biệt từ năm 1964, ngoài thờ Phật thì còn thờ thiền sư Từ Đạo Hạnh, thiền sư Giác Hải, Đức Bồ Đề Đạt Ma và thờ Mẫu….