Từ nguyên của 'ngần' trong 'trắng ngần'

Trong các chuyên mục 'Cà kê chuyện chữ nghĩa' số trước, chúng tôi đã bàn đến cách giải thích từ nguyên một số từ như 'phiền phức', 'phức tạp', 'giá họa', 'trọng tài', 'canh kệ', của sách Tầm nguyên từ điển (Vân-Hạc Lê Văn Hòe - Quốc Học Thư Xã ấn hành 1942, NXB Trẻ tái bản quý 1, năm 2026). Chuyên mục này, chúng tôi tiếp tục đề cập đến cách giảng chữ 'ngần' trong từ 'trắng ngần'.

Về nghĩa của chữ 'canh' trong 'canh kệ'

'Tầm nguyên từ điển' của Vân Hạc Lê Văn Hòe là cuốn sách được Quốc Học Thư Xã ấn hành lần đầu năm 1942, và NXB Trẻ tái bản quý I năm 2026. Trong chuyên mục 'Cà kê chuyện chữ nghĩa' số trước, chúng tôi đã bàn đến cách giải thích từ nguyên nghĩa một số từ, cụm từ như: 'phiền phức', 'phức tạp', 'giá họa', 'trọng tài', của sách này. Trong chuyên mục này chúng tôi tiếp tục đề cập đến cách giảng chữ 'canh' trong 'canh kệ'.

Về cách giảng chữ 'trọng' trong từ 'trọng tài' trong Tầm nguyên từ điển

Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa hai số trước, chúng tôi đã bàn đến cách giải thích từ nguyên các từ 'phiền phức', 'phức tạp' và 'giá họa' trong Tầm nguyên từ điển của Vân Hạc Lê Văn Hòe. Trong chuyên mục này chúng tôi tiếp tục đề cập đến cách giảng chữ 'trọng' trong từ 'trọng tài' của cuốn từ điển này.

Về hai chữ 'giá họa' trong 'Tầm nguyên tự điển' của Lê Văn Hòe

Trong chuyên mục Cà kê chuyện chữ nghĩa số trước, chúng tôi có bài viết: Về cách giảng hai từ 'phiền phức' và 'phức tạp' trong 'Tầm nguyên từ điển' của Lê Văn Hòe. Sau khi phân tích và chứng minh, chúng tôi đã đi đến kết luận: 1. Trong Hán ngữ, cả phiền phức 繁複, lẫn phức tạp 複雜, đều được từ điển ghi nhận thống nhất bằng chữ 'phức' có tự hình là 複 (bộ y), chứ không phải chữ phức 輻 (bộ xa 車) nghĩa là nan hoa bánh xe; 2. Chữ tạp, trong từ 'phức tạp' 複雜 có nghĩa là pha tạp, không thuần nhất, chứ không mang nghĩa chuyên biệt là 'món rau trộn'.

Ngọc Minh Trà Cốt tập 7, 8, 9: Thiện Bảo bị vu oan, Giang Lai hay Bạch Lâu giúp sức?

Lục Giang Lai từ 'boy chăn ngựa dọn phân' được nâng cấp thành người trong lòng của đại tiểu thư. Tập 7 - 8 là chàng bị làm khó thì 'Ngọc Minh Trà Cốt' tập 9 - 10 đến lượt Vinh Thiện Bảo bị giá họa.

Cẩm Tú An Ninh tập cuối: Phe phản diện 'bán muối', Nghi Ninh, Thận Viễn viên mãn

Kết cục của 'Cẩm Tú An Ninh' được hé lộ trong gói xem trước (fast track) làm 'hài lòng túi tiền' người mua, không thể trọn vẹn và viên mãn hơn.

Cẩm Tú An Ninh tập 10, 11: La Nghi Ninh vạch trần mẹ kế, La Thận Viễn giận dỗi

Hai tập mới của 'Cẩm Tú An Ninh' được đánh giá là hay nhất trong 10 tập đầu. 'Cuộc chiến' của La Nghi Ninh và mẹ kế đã chấm dứt. Những biến cố khác lại mở ra, nguy hiểm và đe dọa trực tiếp tới an nguy của 'thất cô nương' và 'tam ca'.

Buôn lậu 400 tấn ma túy và vũ khí, cựu Tổng thống Honduras Hernandez bị kết án 45 năm tù

Một tòa án ở New York (Mỹ) ngày 26/6 đã kết án 45 năm tù giam đối với cựu Tổng thống Honduras Juan Orlando Hernandez vì tội danh buôn bán ma túy và vũ khí.

Phát sốt với tình mới của Đặng Vi: Nhan sắc xứng đáng được phong thần, chênh nhau gần chục tuổi

Trên mạng đang lan truyền thông tin Đặng Vi kết đôi với 'Đệ nhất mỹ nhân Bắc Kinh'.

CLIP: Bắt học đắt giá cho chủng tộc dám cả gan bắt nạt 'nhà vua'

Thách thức nhà vua thì chỉ nhận lấy thua thiệt mà thôi.

Bắt học đắt giá cho chủng tộc dám cả gan bắt nạt nhà vua

Thách thức nhà vua thì chỉ nhận lấy thua thiệt mà thôi.

Bắt học đắt giá cho chủng tộc dám cả gan bắt nạt nhà vua

Thách thức nhà vua thì chỉ nhận lấy thua thiệt mà thôi.

Về câu thành ngữ 'Gắp lửa bỏ tay người'

Nói về việc bị vu oan giá họa, thành ngữ Việt Nam có câu 'Gắp lửa bỏ tay người' (dị bản Gắp lửa bỏ bàn tay; Bỏ lửa tay người; Gắp than bỏ tay người...).

Times: Nga bị 'thế lực bí ẩn giá họa' trong sự cố đường ống Dòng chảy phương Bắc

Nguồn tin giấu tên của Times cho rằng vụ phá hoại hai đường ống dẫn khí đốt Dòng chảy phương Bắc là một quốc gia phương Tây thực hiện nhằm giá họa cho Nga.

Cung nữ suýt bị Chu Nguyên Chương giết oan vì 1 chiếc kim

Vì sao Chu Nguyên Chương lại ra lệnh giết chết cung nữ này?

Y tế - Sức khỏe Bệnh từ tâm là gì? Cách phòng tránh

TTH - Cách đây gần 400 năm, nhà viết kịch thiên tài người Pháp, ông Molìere (năm 1622 - 1673) đã có công đóng góp rất lớn cho nền y học thế giới. Ông đã phát hiện ra một loại bệnh rất kỳ lạ, không nằm trong các bảng phân loại bệnh tật (Classifications des Maladies) bình thường.

Nguyên Chương tức giận ra lệnh giết cung nữ, vì sao?

Vì sao Chu Nguyên Chương lại ra lệnh giết chết cung nữ này?

Donald Trump sẽ bị loại khỏi cuộc đua Tổng thống Mỹ 2024?

Lần đầu tiên trong lịch sử nước Mỹ, nhà riêng của một cựu Tổng thống bị đặc vụ Cục Điều tra liên bang (FBI) khám xét như với nơi ở của tội phạm nguy hiểm. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến uy tín của cựu Tổng thống này, còn cho thấy những rạn nứt của đất nước số 1 về kinh tế và quân sự, luôn tự xem mình là hình mẫu tiến bộ của thế giới.

Che xóa biển kiểm soát: Không thể ngó lơ hành vi vô đạo đức

Hành vi che xóa, giả mạo biển kiểm soát xe cơ giới đã gây rất nhiều bức xúc, phẫn nộ trong dư luận trong thời gian qua.

Học giả Trung Quốc: Quan hệ Trung-Mỹ đang trong tình trạng trước Sự kiện Trân Châu Cảng

Trang tin Hoa ngữ Đa Chiều ngày 11/9 đã đăng bài viết dài của Giáo sư Tiêu Công Tần, học giả nổi tiếng ở Khoa Lịch sử Đại học Sư phạm Thượng Hải viết về quan hệ Trung – Mỹ và nguy cơ xảy ra chiến tranh giữa Trung Quốc và Mỹ hiện nay. Bài viết đã được tác giả đăng trên trang weibo cá nhân và được nhiều trang web đăng lại. VietTimes xin chuyển ngữ một phần để bạn đọc tham khảo.

Tình tiết bất ngờ tại phiên phúc thẩm vụ án gài ma túy giá họa nhân tình

Ngày 2-6, TAND TP Hà Nội mở phiên tòa xét xử phúc thẩm vụ án gài ma túy vào ô tô giá họa nhân tình. Tuy nhiên sau gần 1 ngày xử án, HĐXX đã quyết định hoãn tòa do xuất hiện tình tiết bất ngờ...

Vì sao Đài Truyền hình Trung Quốc (CCTV) giận dữ chửi mắng ông Steve Bannon?

Sau Bộ trưởng Ngoại giao Mike Pompeo, đến lượt cựu chiến lược gia trưởng Nhà Trắng kiêm cố vấn của Tổng thống Donald Trump Steve Bannon đã trở thành mục tiêu của các cơ quan ngôn luận Trung Quốc. Bình luận của CCTV cáo buộc ông chủ trương đòi Trung Quốc bồi thường là 'không có chút liêm sỉ về đạo đức', điều này đã trở thành vấn đề khiến cư dân mạng Trung Quốc tìm hiểu.

Fan Dương Tử cười nhạo Triệu Lệ Dĩnh: Đang chuyển hình tượng vì đã già, nhưng diễn xuất lại không theo kịp dã tâm!

Mới đây, fan Dương Tử cười nhạo Triệu Lệ Dĩnh tuổi đã lớn nên đang cấp bách chuyển hình, thế nhưng khả năng diễn xuất lại không xứng với dã tâm của mình.

Người đàn bà 'giá họa' cho nhân tình phải nhận án tù đích đáng

Sau 1 ngày xét xử, chiều muộn 8-1, TAND quận Nam Từ Liêm (Hà Nội) đưa ra các phán quyết về vụ án bỏ ma túy vào ô tô nhằm đẩy nhân tình vào tù.

Giải mã ba sai lầm đáng hổ thẹn nhất đời Tôn Quyền

Ngay từ khi còn trẻ, Tôn Quyền được biết đến là người thông minh, tài mưu lược hơn người. Thế nhưng, ông vẫn cảm thấy hối hận như nhiều người khác khi phạm phải 3 sai lầm khiến ông day dứt đến lúc chết.

Đàm Phương Linh vừa tái xuất màn ảnh đã khiến Hà Trí Quang mê mẩn, yêu say đắm ngay cái nhìn đầu tiên

Trở lại màn ảnh sau thời gian 'vắng bóng', Đàm Phương Linh khiến Hà Trí Quang mê mẩn, yêu say đắm ngay từ cái nhìn đầu tiên trong Xin chào hạnh phúc số '7 bước yêu.

Tập 7 '12 truyền thuyết': Vừa mới phá giải vụ cây đa tinh, 'Sherlock Homes phiên bản nữ' nay phải đau đầu với 'yêu thú' ngay trong nhà

Liệu có yêu thú đang làm loạn tại nhà của Phan Đóa Lạp? Bức tượng sư tử trong nhà cô và bức tượng sư tử tại công viên có liên quan gì với nhau?

Không thể thờ ơ

Cộng đồng mạng dậy sóng trước hình ảnh va chạm giữa xe tắc xi và xe máy trong đêm khuya khoắt Sài Gòn.