Có một ngày, tôi tự cho mình những giây phút thảnh thơi giữa guồng quay tất bật của công việc và cuộc sống, để về vùng quê nên thơ, bình dị và yên bình. Trong cái nắng non đầu ngày, tôi thong thả dạo bước trên cánh đồng lúa Phú Hòa (xã Phú Hòa). Nắng như rải mật xuống cánh đồng đẫm hương lúa chín, nhuộm vàng ngọn gió hây hẩy.
Có những lúc lòng người rực rỡ như ánh nắng, bình yên và sáng rõ, vậy mà chỉ một cơn sóng gió của cuộc đời đi qua cũng đủ kéo mây đen phủ kín nội tâm.
Những buổi chiều cuối xuân thường trôi thật chậm. Nắng trải lên không gian một màu vàng cam lai láng.
Gió ngoài đồng đã hây hẩy nhảy nhót vào tận hiên nhà. Ðó là ngọn gió lạnh, dân gian gọi là gió bấc, cho ta biết tết Bính Ngọ sắp về.
Cái cảm giác the the của đầu năm mới còn vương và sương vẫn ương bướng chưa chịu rời đi khi mỗi sớm mai thức dậy nhưng phố phường khắp nẻo đã bắt đầu có những ánh nắng chở che.
Năm 2025, hiện tượng lũ lụt ở Nam Trung Bộ là cực kỳ hiếm, gần như chưa từng xuất hiện trong hơn 50 năm qua, không thuộc 'mức lũ tính toán thông thường'. Trong khi lượng mưa tích lũy từ tháng 10 đến giữa tháng 11 đã đạt mức rất cao, cao hơn trung bình nhiều năm khiến đất đai bão hòa, đợt mưa lũ từ 16 đến 22-11 được đánh giá là một hiện tượng cực đoan, vượt kỷ lục lịch sử. Phân loại của Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO), đây là các sự kiện hiếm gặp, gần như không thể dự báo chính xác định lượng.
Cầm lá đơn cho thôi việc ở trên tay, cô im lặng không nói gì, chỉ có những người đồng nghiệp đang nhìn cô thu dọn bàn làm việc của mình thi thoảng nhìn rồi lắc đầu cả bất ngờ. Mười một năm cô làm việc cho công ty này, cũng chỉ là một công ty nhỏ và trải qua nhiều biến cố cô vẫn quyết tâm gắn bó.
Có những ngày tiết trời thật kì lạ. Rõ ràng mới nắng chói chang và rực rỡ thế kia đột nhiên bỗng chốc lại có cơn mưa sang. Không phải là cơn mưa phớt qua, khẽ làm ướt đất trời mà mưa tối trời tối đất, cuộn trào cứ như đang giận dữ một ai đó không rõ hình. Những cơn mưa mùa hạ luôn khiến lòng người bước vào những nỗi niềm day dứt.
Đầu tháng Tư, khi nắng óng như tơ dịu dàng ôm lấy làn gió cuối xuân tươi mát, bà tôi sẽ đem về từ phiên chợ những quả mơ vàng ươm, thơm lừng trong chiếc làn quen thuộc. Năm nào cũng vậy, bà luôn cẩn thận chuẩn bị một bình mơ ngâm từ cuối xuân, để khi hè đến, cả gia đình có thể thưởng thức ly nước mơ mát lành, bổ dưỡng. Những trái mơ được bà chọn lựa kỹ càng, quả nào quả nấy vàng ươm, mọng nước, bao một lớp lông tơ mềm mại, hây hẩy một mảng má đào và tỏa mùi hương ngào ngạt.
Ông Đằng mở rộng hai cánh cửa, vươn vai làm vài động tác thể dục rồi bước ra sân. Nghe ông nhất quyết về quê ở một thời gian, các con trai đã kêu người dọn dẹp sửa sang vườn nhà nội tổ từ trước tết Nguyên đán...
Cứ mỗi dịp lễ tết, cả nhà chị Hoàng Thị Nguyệt (Hà Nội) lại háo hức về quê ngoại ở xã Khánh Thành, huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình.
Tôi yêu mùa đông, yêu thành phố nhỏ của tôi trong những ngày giá rét. Niềm nhớ cứ len lén dâng lên, quấn quyện, vơi đầy khó phai.
Trời vừa hây hẩy nắng son. Tiếng mấy bà đi chợ về lao xao nơi gốc đa đầu làng.
Tôi biết mùa đông về sáng nay lúc cơn gió đầu mùa giăng lối, quấn quýt chút hơi lạnh như báo tin, như gặp lại người cũ lâu ngày xa cách. Kéo cao cổ áo, ngước nhìn bầu trời đã vương màu xam xám, thì ra mùa đông đã về.
Trong ký ức của tôi hiện lên khu vườn yên tĩnh có những hàng xoài lúc lỉu quả vàng thơm và những cây vải chi chít quả đỏ chín trên cành. Mùa hạ được gọi về từ những hương quả chín dần lên trong vườn như thế. Mùa nối mùa...
Ở nông thôn hầu như nhà ai cũng có giàn thiên lý: Dễ trồng, làm bóng mát, làm đẹp mà lại ăn được nữa. Thật là tiện lợi!
Trào lưu chụp ảnh 'sống ảo' rộ lên những năm gần đây, thu hút mọi giới, cả thế hệ gen Z lẫn các bậc phụ huynh. Nếu ở châu Á phổ biến việc sắp xếp tiểu cảnh, đại cảnh phục vụ trào lưu này thì tại châu Âu, mỗi độ xuân về, người ta được 'sống thật' giữa muôn hoa rực rỡ khắp mọi nơi.
Tháng Ba, đôi khi mình muốn ngồi thật lâu dưới một tán cây. Những dải nắng trùng trình rọi qua vòm lá rậm, rắc mật lên bờm hoa mê mướt tím, đậu lại trên đôi cánh bầy sẻ đang mổ vào hư vô. Màu xanh ngợp đầy của lá tràn vào lồng ngực tháng Ba, như thôi thúc người ta hoài vọng về một quãng đồng mùa con gái, một cánh rừng rộng đến mộng mị, hay ấp ủ chiêm bao trong mảnh vườn tuổi nhỏ. Lứa gió đầu xuân hãy còn hây hẩy, nhu mì, nhón tay mở những cánh cửa tỉnh thức, thả bầy ý nghĩ đi rong. Giữa quãng vắng tưởng như bất động, mình ngồi đợi những xa xôi quay về.
Mẹ tôi không quan niệm còn mùng còn Tết, lại càng phản đối cái lý 'tháng Giêng là tháng ăn chơi'. Gia quy của mẹ: chơi tết có chừng có đỗi, còn phải lo làm để đón những tết sau. Mẹ bảo không làm tay chân buồn bã, ngủ không ngon. Trừ một hai năm hồi còn nhỏ xíu, tôi được ba mẹ chở đi thăm một số người bà con xa, sau này khi những người thân xa đó không còn - vì nhiều lý do - tôi không thấy mẹ đi chơi tết nữa. Mới sáng mùng 4, mẹ đã ra đồng thăm lúa.
'Cứ mỗi lần hoa mai vàng trước ngõ...' là mỗi lần tôi lại nao nao với những kỷ niệm của mùa xuân và ngày tết. Con người ta thật lạ, xuân năm nào cũng đến, mỗi năm đều đặn vào dịp cố định, vậy mà cái cảm giác chộn rộn mong chờ vẫn cứ háo hức như là tươi mới.
'Tết,Tết, Tết, Tết đến rồi, Tết đến trong tim mọi người…', bản nhạc xuân vang lên là dấu hiệu cho sự kiện cái Tết Nguyên Đán, cái tết cổ truyền của người Việt đã sắp về.
Đất trời lấm tấm những hạt mưa phùn, ngoài triền đê đã vàng ruộm sắc hoa cải và không khí đã phảng phất hương mùi già.
Trong quãng đời đi học, tôi đã được dự nhiều buổi lễ khai trường và lần nào cũng thấy bồi hồi xúc động. Nhưng đặc biệt hơn cả, để lại ấn tượng khó quên hơn cả là buổi lễ khai trường năm học đầu tiên (1975-1976) của quê hương tôi được hoàn toàn giải phóng...
Dì đẩy xe đi trước. Bà quảy quang gánh theo sau. Dì đi một bước. Bà theo một bước, miệng không ngớt lời:
Gió gọi ban mai tập hợp 60 bài thơ của 6 tác giả: Trần Tựu, Kiều Bích Hậu, Đỗ Mai Hòa, Võ Thị Như Mai, Khánh Phương và Phạm Vân Anh. Đây là những áng thơ xoay quanh chủ đề tình yêu đất nước, con người với những nỗi niềm xúc cảm của mỗi thành viên.
Hiếm có dịp nào ở nhà một mình. Cuối tuần, nếu không có việc gì đó phải đi khỏi nhà thì cũng tận hưởng ngày nghỉ với hai cô con gái. Nghe chúng nói, nói chúng nghe và phân xử những cãi cọ cũng đủ mất thời gian. Khi nào 'im ắng' nhất chính là ba cha con cùng xem một bộ phim hoạt hình hoặc một bộ phim thiếu nhi nào đó.
Khi ánh nắng xuyên qua lớp sương mờ giăng giăng sau nhiều ngày trời u ám, những cơn gió Đông hây hẩy từng hồi như hơi thở mơn man của đất trời giao thoa. Mùa xuân đang đến rất gần. Xuân hân hoan trên mọi nẻo đường, len lỏi từng ngôi nhà, ngõ xóm. Xuân bồi hồi trong từng cảm xúc mênh mang. Khung trời xuân khéo chia đôi miền suy nghĩ: Mảnh lưu lạc nơi đất khách. Mảnh vương vấn lặng thầm phía trời quê...
Xuân đã đến thật gần! Xuân rộn ràng trên đường thôn ngõ xóm. Xuân nuột nà trên nhành cỏ ngọn cây. Xuân mơn man trên má người thiếu nữ ửng tươi nụ đào. Và Xuân mang Tết đến, náo nức trong từng 'tế bào' của trời đất, lâng lâng như men rượu ngô ủ kĩ phả ra cái thứ hương nồng nàn khắp chốn chợ quê.
Anh từng là bộ đội đóng quân ở An Khê (tỉnh Gia Lai), từ thời ấy, anh đã sinh hoạt với nhóm thơ... Đà Nẵng. Rồi anh chuyển lên Kon Plông làm Phó Chỉ huy trưởng về chính trị của Huyện Đội, nhưng rồi cái tư chất thi sĩ luôn âm ỉ trong anh, khóc đấy, cười đấy. Và vẫn làm thơ. Thế là, cái việc anh được điều về làm Chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Kon Tum rồi trở thành hội viên Hội Nhà văn Việt Nam như là lẽ đương nhiên. Gặp anh, không ai nghĩ người trước mặt mình từng mang quân hàm Thượng tá, mà là một thi sĩ đời... cũ.
'Cuối năm ấy cây đào đâm những nụ hoa đầu tiên. Nó thuộc giống đào Mèo nên hoa màu đỏ thẫm. Bao năm rồi, ngày Tết tôi ít đi chơi, thích ở nhà uống rượu bên hoa đào. Tôi ngồi hàng giờ dưới cây, mặc cho người đời bàn tán. Bao giờ tôi cũng rót mời hoa một chén. Khi linh hồn ngấm men, khi gió xuân hây hẩy thầm thì, tôi lại thấy hiện lên lãng đãng trong hoa nét má nồng nàn, thắm đỏ. Tôi biết người con gái lại về'. Đây là một đoạn trích mang vẻ đẹp lãng mạn, đậm phong vị cổ xưa trong truyện ngắn 'Hoa đào xứ tuyết' của Phạm Duy Nghĩa.
Nghe ông Mịch ban khen, cô Mai tin lắm, mắt hấp háy, chớp chớp như chực khóc, má đỏ ửng lên trên nền da tai tái, hơi thở gấp gáp làm cho cái ngực lép kẹp cũng trồi lên sụt xuống trong chiếc áo ngực màu tro. Chưa có ai khen cô một cách chân tình và chia sẻ như vậy. Mà người đó lại là thần tượng của cả làng, thần tượng của chính cô, một câu khen của người ấy thì chắc chắn là chân lý, đúng là chân lý và phải là chân lý mới được.