Theo các chuyên gia, hành vi sinh sản của người Việt chuyển từ tính bản năng, tự nhiên sang có tính toán, đầu tư về chi phí, lợi ích. Bài toán chi phí đắt nhưng lợi ích giảm dần khiến nhiều người không sinh con hoặc sinh rất ít.
Nhiều người cho rằng, nỗi lo về nhà ở khi giá bất động sản tăng cao, chi phí cho việc học tập, y tế, sinh hoạt tạo gánh nặng khiến các cặp vợ chồng trẻ không dám sinh con dẫu có khát khao đông con đến đâu.