Thời gian qua, nhiều doanh nghiệp đẩy mạnh huy động vốn thông qua phát hành trái phiếu với lãi suất cao đã thu hút nhiều nhà đầu tư cá nhân tham gia. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh và thiếu định hướng có thể gây rủi ro cho doanh nghiệp, nhà đầu tư và thị trường. Những quy định để quản lý chặt chẽ hơn việc phát hành, giao dịch trái phiếu doanh nghiệp đã và sắp được ban hành, sẽ giúp hạn chế rủi ro, đưa thị trường phát triển đúng hướng.
Trong quý 2, trái phiếu doanh nghiệp của Việt Nam đã tăng mạnh ở mức 65,6% so với quý trước, đạt 8 tỷ USD. Nếu tính theo năm, mức tăng trưởng trái phiếu doanh nghiệp đạt 76% vào cuối tháng 6/2020.
Bộ Tài chính ban hành Thông tư 77/2020/TT-BTC hướng dẫn Nghị định 81/2020/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 163/2018/NĐ-CP quy định về phát hành trái phiếu doanh nghiệp.
Lãi suất huy động giảm, gửi tiền tiết kiệm không còn nhiều hấp dẫn. Nhiều nhà đầu tư cá nhân lại đổ tiền vào trái phiếu doanh nghiệp bất động sản và đất nền, với hy vọng sinh lời cao.
Theo đại diện Bộ Tài chính, các nhà đầu tư trái phiếu nếu không phân tích, đánh giá rủi ro, đầu tư trái phiếu chỉ vì lãi suất cao sẽ có rủi ro mất vốn khi doanh nghiệp không thực hiện được nghĩa vụ thanh toán gốc, lãi trái phiếu.
Sau khi thoát ra khỏi vụ lùm xùm liên quan đến cổ phần hóa, Vietracimex đã triển khai hàng loạt dự án quy mô lớn trải dài trên các lĩnh vực từ bất động sản, năng lượng tới dịch vụ.
Phó vụ trưởng Vụ Tài chính ngân hàng và các tổ chức tín dụng lưu ý, nhà đầu tư trái phiếu nếu không phân tích, đánh giá rủi ro, đầu tư trái phiếu chỉ vì lãi suất cao sẽ có rủi ro mất vốn khi doanh nghiệp không thực hiện được nghĩa vụ thanh toán gốc, lãi.
Lãi suất ngân hàng giảm sâu, vàng, chứng khoán và bất động sản (BĐS) lâm vào cảnh khó khăn, nhiều rủi ro, khiến cho nhiều người tìm đến trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) như là phương tiện cứu cánh cho dòng tiền nhàn rỗi nhưng thiếu đầu ra của mình. Nắm bắt cơ hội, hàng loạt DN tung trái phiếu lãi suất cao để hút khách. Cá biệt, có DN rao bán trái phiếu với lãi suất cao gấp 3 lần lãi suất ngân hàng.
Các doanh nghiệp có xu hướng tăng huy động vốn từ phát hành trái phiếu doanh nghiệp (TPDN), thị trường TPDN có dấu hiệu tăng trưởng nóng. Ông Nguyễn Hoàng Dương, Phó vụ trưởng Vụ Tài chính ngân hàng và các tổ chức tín dụng (Bộ Tài chính) đã có cuộc trao đổi xung quanh vấn đề này.
Có hiện tượng 'chạy nước rút' để 'né' quy định mới về phát hành trái phiếu doanh nghiệp. Sau 1/9/2020, thị trường này có thể chững lại trong giai đoạn đầu, nhưng các quy định pháp lý mới, đặc biệt là từ 2021 sẽ làm thị trường bền vững hơn, bảo vệ nhà đầu tư tốt hơn.
Nhiều doanh nghiệp đang tạo ra tài sản ảo, thông qua phát hành trái phiếu. Các chuyên gia kinh tế quan ngại rằng đại dịch Covid-19 chưa qua mà 'bong bóng' trái phiếu đã tới thì đó là nguy cơ lớn.
Trao đổi với phóng viên báo Tin tức ngày 18/9, luật sư Trương Thanh Đức, Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty Luật BASICO cho hay: Nghị định 81/2020/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 163/2018/NĐ-CP có hiệu lực từ tháng 9/2020 được kỳ vọng sẽ tạo khuôn khổ pháp lý trong phát hành trái phiếu riêng lẻ. 'Bảo vệ lợi ích của trái chủ là cần thiết nhưng một số quy định mới khiến thị trường theo hướng siết chặt sẽ khiến việc huy động vốn giảm nhiều', luật sư Trương Thanh Đức nói.
Tin xấu là trong tháng 8-2020 có tới 720 đợt đăng ký phát hành trái phiếu doanh nghiệp. Lý do lượng đăng ký tăng vọt là để kịp 'chạy' trước khi nghị định mới của Chính phủ về phát hành trái phiếu có hiệu lực. Còn tin đỡ xấu hơn là chỉ có 170 đợt phát hành thành công, huy động được 1/3 vốn dự kiến.
Bộ Tài chính cho biết đã cung cấp thông tin về một số doanh nghiệp bất động sản phát hành trái phiếu với khối lượng lớn, lãi suất cao để NHNN phối hợp quản lý, giám sát.
Những tháng gần đây, thị trường trái phiếu doanh nghiệp đã có sự góp mặt của một số 'tân binh' hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, phi tín dụng, dịch vụ, thậm chí có cả doanh nghiệp... cắt tóc gội đầu cũng phát hành trái phiếu để huy động vốn.
Thời gian qua, một số doanh nghiệp bất động sản (BĐS) đã phát hành trái phiếu với lãi suất cao ngất ngưởng, có nơi chào tới 18%; đồng nghĩa với việc họ phải tạo ra lợi nhuận lớn ít nhất 30%. Một số chuyên gia tài chính cho rằng, dự án BĐS để đạt lợi nhuận 30% là khó khả thi.
Trong tháng 8/2020, nhu cầu vốn từ kênh trái phiếu của các doanh nghiệp rất lớn, tuy nhiên giá trị phát hành thực tế chỉ đạt 38.339 tỷ đồng, chiếm 30% tổng giá trị đăng ký.
Khi kinh tế thế giới trải qua giai đoạn khó khăn, giới đầu tư thường có xu hướng tìm kiếm các tài sản an toàn, rủi ro thấp song lợi nhuận cũng thấp để bảo toàn vốn.
Phóng viên TTXVN tại Seoul dẫn thông báo của Bộ Kinh tế và Tài chính Hàn Quốc ngày 10/9 cho biết cơ quan này đã phát hành lượng trái phiếu trị giá hơn 1,45 tỷ USD từ Quỹ bình ổn tỷ giá ngoại hối với lãi suất thấp nhất từ trước đến nay.
Vài năm trở lại đây, NHNN siết tín dụng các lĩnh vực rủi ro, đặc biệt cẩn trọng hơn đối với các khoản vay bất động sản (BĐS). Tuy nhiên, trong bối cảnh dịch bệnh, tín dụng BĐS lại có xu hướng tăng trưởng tốt hơn các lĩnh vực ưu tiên, cũng như nguồn tiền của nhà băng vào trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) do các công ty BĐS phát hành có lãi suất ở mức cao, dẫn đến nhiều lo ngại về những rủi ro.
Sau khi Bộ Tài chính phát đi những cảnh báo rủi ro trên thị trường trái phiếu doanh nghiệp, các nhà đầu tư đã có tâm lý thận trọng hơn, khiến tổng giá trị phát hành tháng 7 giảm 41,1% so với tháng 6.
Để giảm bớt phụ thuộc vào nguồn vốn tín dụng ngân hàng, doanh nghiệp đã được 'bật đèn xanh' để phát hành trái phiếu nhằm huy động vốn trên thị trường. Tuy nhiên, trong giai đoạn 'chạy thử', thị trường này đã phát sinh những lỗ hổng nên việc siết lại thị trường này là cần thiết.
Mặc dù thị trường ( trái phiếu doanh nghiệp) TPDN của Việt Nam là nhỏ nhất trong 6 thị trường TPDN của ASEAN, nhưng gần đây đã phát triển rất nhanh.