Trong thời đại truyền thông số bùng nổ, báo chí Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội phát triển mạnh mẽ về công nghệ, tốc độ lan tỏa và khả năng tiếp cận công chúng. Tuy nhiên, song hành với đó là một thực trạng nhức nhối kéo dài nhiều năm nay, đó là tình trạng vi phạm bản quyền báo chí. Phổ biến, đó là tình trạng sao chép nguyên bài viết, cắt ghép video, sử dụng hình ảnh không xin phép và tình trạng các trang tin điện tử, mạng xã hội... 'ăn theo' sản phẩm báo chí.
Tình trạng vi phạm bản quyền không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của tác giả, mà còn làm suy giảm động lực sáng tạo, cản trở sự phát triển lành mạnh của công nghiệp văn hóa.
Hàng loạt vụ xâm phạm quyền tác giả vừa bị khởi tố không chỉ là hồi chuông cảnh báo đối với giới làm nội dung, mà còn cho thấy Việt Nam đang bước vào giai đoạn thay đổi mạnh mẽ trong nhận thức về bản quyền.
Trong bối cảnh công nghệ phát triển như vũ bão, vi phạm bản quyền, đặc biệt là vi phạm bản quyền trên môi trường số ngày càng phức tạp. Ngày 5/5, Chính phủ đã có Công điện số 38/CĐ-TTg về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Là người có nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực bảo vệ bản quyền điện ảnh, bà Phan Cẩm Tú (Ủy viên Ban Thường vụ Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam, chuyên gia tư vấn, Hiệp hội Điện ảnh Hoa Kỳ) chia sẻ những nỗi niềm của những người làm sáng tạo trước thực trạng vi phạm bản quyền hiện nay.
Để bảo vệ quyền lợi các chủ thể sở hữu trí tuệ, Việt Nam đã có nhiều nỗ lực trong việc hoàn thiện hệ thống luật pháp, đồng thời tham gia nhiều hệ thống luật pháp quốc tế để mở rộng phạm vi bảo hộ khi gia nhập các 'sân chơi chung' của thế giới.
Trong bối cảnh vi phạm bản quyền trên không gian mạng tại Việt Nam đang ở mức báo động, Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ năm 2025 (Luật Sở hữu trí tuệ) vừa chính thức có hiệu lực được kỳ vọng tạo bước ngoặt trong cuộc chiến chống 'nội dung lậu' vốn đã tồn tại dai dẳng nhiều năm qua.
Trước thực trạng vi phạm bản quyền thể thao ngày càng phức tạp, các chuyên gia cho rằng cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp.
Vi phạm bản quyền trên môi trường số vẫn diễn biến phức tạp, dù hệ thống pháp luật ngày càng hoàn thiện. Nguyên nhân chủ yếu do thói quen dùng nội dung miễn phí và nhận thức chưa rõ ràng của người dùng. Nhiều người 'vô tình vi phạm' khi truy cập các website phim, nhạc lậu tinh vi, khó phân biệt với nền tảng hợp pháp.
Dù hệ thống pháp luật ngày càng hoàn thiện, thói quen sử dụng nội dung miễn phí và chưa phân biệt rõ giữa hợp pháp-vi phạm vẫn khiến vấn đề bản quyền trở nên phức tạp. Tuy nhiên, những tín hiệu thay đổi tích cực từ người dùng, đặc biệt là giới trẻ, đang mở ra kỳ vọng về một môi trường số lành mạnh hơn.
Ngày 15/4, tại trụ sở 71 Hàng Trống, Hà Nội, Báo Nhân Dân tổ chức cuộc tọa đàm 'Nhận diện và tìm giải pháp xử lý vi phạm bản quyền'.