Trên vùng đất Vĩnh Phúc xưa, truyền thống hiếu học được bồi đắp qua nhiều thế hệ, ghi dấu bằng tên tuổi những người đỗ đạt, thành danh và có đóng góp cho quê hương, đất nước. Ngày nay, những câu chuyện về đạo học ấy vẫn được lưu giữ tại Văn Miếu Vĩnh Phúc, nơi hội tụ các giá trị lịch sử, văn hóa và khoa bảng, đồng thời góp phần nuôi dưỡng tinh thần hiếu học trong đời sống hôm nay.
Là một trong số những đại khoa làm rạng danh vùng đất học Hoằng Lộc, Phúc Nguyên hầu Nguyễn Nhân Thiệm còn được biết đến là một nhà chính trị, ngoại giao khôn khéo, góp phần từng bước “nối lại” bang giao giữa nhà Lê với nhà Minh.
Sáng 30/9, phát biểu bế mạc hội thảo khoa học “Cụ Huỳnh Thúc Kháng - Tấm gương cao đẹp của bậc đại trí thức yêu nước, trọn đời vì Tổ quốc, vì nhân dân”, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Lê Ngọc Quang nhấn mạnh trách nhiệm phát huy di sản của cụ trong sự phát triển của Đà Nẵng.
Đỗ đại khoa nhưng không lựa chọn con đường quan lộ, tự học nhưng không biến mình thành “mọt sách”... Nhân 150 năm Ngày sinh cụ Huỳnh Thúc Kháng, thử ngẫm về “sinh lộ mới” trong lối học cũ, về đời sống thực hành và giáo dục ngày nay, về thông điệp đào tạo của thời trí tuệ nhân tạo (AI)...
Ninh Bình tự hào là vùng đất khoa bảng với 5 vị Trạng nguyên tiêu biểu trong lịch sử khoa cử phong kiến. Những đền, đình, từ đường thờ các bậc đại khoa vẫn lưu giữ câu chuyện về cuộc đời, sự nghiệp của các bậc tiền nhân, qua đó giá trị của đạo học, tinh thần trọng người tài tiếp tục được gìn giữ và phát huy trong đời sống hôm nay.
Với lòng yêu nước, khí tiết, liêm chính và tinh thần trách nhiệm cao, cụ Huỳnh Thúc Kháng đã để lại những giá trị lớn lao, có ý nghĩa sâu sắc đối với các thế hệ hôm nay. Từ một đại khoa từ chối con đường quan trường đến chí sĩ Duy Tân, nhà báo, Bộ trưởng Bộ Nội vụ rồi Quyền Chủ tịch nước, cuộc đời cụ Huỳnh Thúc Kháng (1876 - 1947) gắn với những bước chuyển lớn của lịch sử dân tộc đầu thế kỷ XX.
Làng (thôn) La Hà, xã Quảng Văn cũ (nay là xã Nam Gianh, tỉnh Quảng Trị), là một cồn đất nổi giữa dòng Gianh, xưa nay nổi tiếng là đất học, có địa hình đặc biệt so với các địa danh khác trong tỉnh.
“Chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng” dùng hình ảnh “ông nghè” để chỉ người đỗ tiến sĩ thời phong kiến, mỉa mai những kẻ chưa đạt danh vị đã lên mặt, đòi hỏi quyền lợi.
Ngày 6/9, dòng họ Nguyễn Đông Tác phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức Lễ dâng hương tưởng niệm 290 năm ngày mất của Cụ Loại Am - Hoàng Giáp Nguyễn Trù (1668-1736).
Trải qua bao biến thiên lịch sử, tinh thần hiếu học đã trở thành di sản vô giá, hun đúc nên các giá trị tốt đẹp của vùng đất Hà Tĩnh. Từ chiều sâu truyền thống khoa bảng ngàn xưa đến những đỉnh cao tri thức hôm nay, mạch nguồn ấy vẫn luôn là động lực cốt lõi để các thế hệ người con núi Hồng - sông La vươn lên lập thân, đổi thay cuộc sống và phụng sự quê hương.
Bao đời nay, Kinh Bắc được nhắc đến là miền đất văn hiến, khoa bảng với những câu phương ngôn đã đi vào tâm thức nhiều thế hệ như: "Đi lên gặp Tiến sĩ, đi xuống gặp Quận công" hay quê hương của những ông Trạng, ông Nghè, ông Cống... Lời truyền tụng ấy là sự khái quát cô đọng về một vùng đất hội tụ hiền tài, nơi truyền thống hiếu học đã trở thành cốt cách văn hóa, góp phần kiến tạo nền văn hiến và bản sắc Bắc Ninh.
Triều Nguyễn (1802-1945) có hoạt động khuyến học bằng tinh thần được xem là toàn diện nhất ở nước ta thời quân chủ. Để đạt được thành tựu này, một mặt triều Nguyễn tiếp thu những kinh nghiệm khuyến học do các vương triều trước tạo dựng, mặt khác là sự sáng tạo các hình thức mới áp dụng cho hoạt động khuyến học của bản triều.
Tối 31/7, tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, xã Lê Quý Đôn (tỉnh Hưng Yên), Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng tỉnh Hưng Yên tổ chức lễ kỷ niệm cấp quốc gia kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026).
Vào 20h05 tối nay 31/7 tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (tỉnh Hưng Yên), lễ kỷ niệm cấp quốc gia nhân 300 năm Ngày sinh nhà bác học, danh nhân văn hóa này sẽ diễn ra, với quy mô dự kiến lên tới 30.000 người.
Lễ kỷ niệm cấp quốc gia 300 năm ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026) diễn ra lúc 20h ngày 31/7/2026 tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (xã Lê Quý Đôn) và được truyền hình trực tiếp trên kênh VTV1 - Đài Truyền hình Việt Nam.
Sau hợp nhất, tỉnh Bắc Ninh mở ra một không gian phát triển rộng lớn, đồng thời quy tụ gần như trọn vẹn hai miền đất học nổi tiếng ở phía Bắc và phía Nam sông Cầu. Từ quê hương Thái sư Lê Văn Thịnh, những làng khoa bảng Kim Đôi, Tam Sơn, Hoài Thượng đến vùng Yên Ninh của Tiến sĩ Thân Nhân Trung, Song Khê của Trạng nguyên Đào Sư Tích, Dĩnh Kế của Trạng nguyên Giáp Hải..., truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo và trọng dụng nhân tài đã được bồi đắp qua nhiều thế kỷ. Di sản ấy hôm nay không chỉ được lưu giữ trên bia đá, trong gia phả hay tại các nhà thờ danh nhân, mà còn tiếp tục được viết bằng thành tựu giáo dục, khoa học và khát vọng vươn lên của thế hệ trẻ.Đây là bài thứ 4 trong tuyến chuyên đề 'Giá trị truyền thống lịch sử, văn hóa và con người Bắc Ninh' do Tạp chí điện tử Văn hóa và Phát triển thực hiện.
Một sự kiện đáng chú ý trong đời sống văn hóa: Triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn' vừa khai mạc ngày 29/7 tại khu lưu niệm mang tên ông (thuộc xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên).
Từ ngày 29/7 đến ngày 3/8/2026 diễn ra triển lãm "Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn" tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên.
Không chỉ là bậc đại khoa của thế kỷ XVIII, Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn còn được ghi nhớ như biểu tượng của tinh thần hiếu học, khát vọng khám phá tri thức và trách nhiệm cống hiến cho quốc gia.
Từ ngày 29/7 đến ngày 3/8/2026 sẽ diễn ra triển lãm 'Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn' tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên.
Lê Quý Đôn là nhà bác học lớn, một bậc đại khoa, đại trí, đại tài của dân tộc. Ông để lại cho hậu thế những công trình vô cùng giá trị, là biểu hiện của sự kết nối giữa tri thức Việt Nam với các nền văn hóa khác.
Giáo dục Bắc Ninh đang viết tiếp dấu ấn mới bằng những bước đi vững chắc và đầy khát vọng, giữ vững vị thế là địa phương có chất lượng giáo dục hàng đầu cả nước.
Cổ Đôi xưa, nay là thôn Hoàng Giang, xã Trung Chính, tỉnh Thanh Hóa - một trong những vùng đất khoa bảng nổi tiếng xứ Thanh với nhiều vị tiến sĩ, chủ yếu trong thời kỳ Lê Trung Hưng.
Thủ đô Hà Nội đang đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông, đô thị để chuẩn bị thí điểm mô hình "xã hội chủ nghĩa" tại Thư Lâm và Phúc Thịnh, hai địa phương có gần 199.000 dân và thu nhập bình quân khoảng 90 triệu đồng/người/năm.
Gắn liền với huyền tích Đức Thánh Bối và truyền thống khoa bảng lâu đời, làng Bối Khê (Tam Hưng, Hà Nội) từ lâu được biết đến như vùng đất hội tụ những giá trị văn hóa, lịch sử đặc sắc.
Là một trong hai địa phương được Hà Nội chọn thí điểm mô hình 'xã, phường xã hội chủ nghĩa', cán bộ và người dân xã Thư Lâm bày tỏ kỳ vọng đây sẽ là động lực bảo tồn giá trị truyền thống, nâng cao chất lượng sống và phát triển bền vững.
Giữa nhịp sống hôm nay, ngôi làng Hà Đồ (xã Hoằng Lộc) vẫn luôn bền bỉ sức sống, lưu đậm dấu ấn truyền thống hiếu học, lòng yêu nước, tinh thần lao động hăng say và tình làng nghĩa xóm được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Chính những giá trị ấy đã trở thành điểm tựa tinh thần, nguồn sức mạnh nội sinh để Hà Đồ vững vàng phát triển.
82 bia Tiến sĩ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám và truyền thống khoa bảng của Hưng Yên gặp nhau trong trưng bày về di sản và đạo học Việt Nam.
Ngày 3/7, tại Bảo tàng tỉnh Hưng Yên, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám phối hợp với Bảo tàng tỉnh Hưng Yên tổ chức khai mạc trưng bày chuyên đề 'Quốc Tử Giám Thăng Long với truyền thống hiếu học tỉnh Hưng Yên'.
Giữa không gian thanh bình của làng Bình Trù, xã Vĩnh Thành (Phú Thọ), Đền thờ Tiến sĩ Nho học, Danh nhân văn hóa Tô Thế Huy hiện lên với vẻ trầm mặc, cổ kính. Ngôi đền không chỉ lưu giữ dấu ấn về cuộc đời, sự nghiệp của một bậc đại khoa dưới triều Lê, mà còn gìn giữ ký ức văn hóa và mạch nguồn hiếu học của vùng đất này.
Khi nhắc tới lịch sử họ Đặng, người ta thường nhớ tới những danh tướng như Đặng Tất, Đặng Dung. Nhớ tới những vị đại khoa như Đặng Minh Khiêm, Đặng Thì Thố. Nhớ tới những người đã làm rạng danh dòng họ bằng tài năng và khí tiết.Nhưng Đặng Thị Ngọc Dao lại góp phần theo một cách khác. Bà không làm nên lịch sử bằng gươm giáo. Không làm nên lịch sử bằng bút mực. Bà làm nên lịch sử bằng sự tiếp nối. Bằng việc đưa những giá trị tốt đẹp của dòng họ Đặng hòa vào một trong những gia tộc quyền lực nhất đất nước.Từ cuộc hôn phối giữa Đặng Thị Ngọc Dao và Trịnh Tùng, hai dòng họ lớn đã gắn kết với nhau. Một bên là họ Đặng – nổi tiếng về trung nghĩa. Một bên là họ Trịnh – nổi tiếng về tài thao lược. Sự kết hợp ấy đã góp phần tạo nên nền tảng nhân sự và chính trị cho triều Lê Trung Hưng trong nhiều thế hệ.
Ngày nay, khi nhắc đến những danh nhân họ Đặng trong lịch sử Việt Nam, người ta thường nhớ đến Đặng Tất nơi chiến địa, Đặng Dung với bài thơ 'Cảm hoài' bất hủ, Đặng Minh Khiêm trên văn đàn Hồng Đức.Và bên cạnh những tên tuổi ấy, Đặng Thì Thố xứng đáng có một vị trí trang trọng. Bởi ông là biểu tượng của lớp trí thức đã giữ gìn truyền thống văn hiến dân tộc trong một giai đoạn đầy biến động.Gần năm thế kỷ đã trôi qua. Những mái trường xưa đã đổi khác. Những con đường đất làng An Lạc đã mang dáng dấp mới.Nhưng mỗi lần đọc lại tên ông trong những bảng vàng khoa cử, hậu thế vẫn cảm nhận được niềm tự hào lặng lẽ. Một niềm tự hào về người học trò nghèo năm nào.
Chương trình tham quan được tổ chức nhằm giới thiệu tới các đại biểu quốc tế những giá trị văn hóa, lịch sử tiêu biểu của Thủ đô nghìn năm văn hiến; đồng thời quảng bá hình ảnh Hà Nội.
Sáng nay, 5-6 (20-4-Bính Ngọ), chư tôn đức Hội đồng Điều hành, Văn phòng, Tăng Ni sinh Học viện Phật giáo VN tại Hà Nội, đông đảo Phật tử nhất tâm dâng hương tưởng niệm húy nhật lần 24 Hòa thượng Thích Viên Thành (1950-2002).
Hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076 - 2026), triển lãm 'Sĩ tử 3 - Chuyện sĩ tử' kéo dài đến 30/6...
Trải qua gần 29 năm phát triển (1997- 2026), Trường Đại học Hồng Đức, Đại học đầu tiên của đất học xứ Thanh, đã trải qua nhiều sự cải cách và đổi thay so với ngày đầu. Trường Đại học Hồng Đức không ngừng phát triển về mọi mặt, ngày càng khẳng định vai trò, vị thế trong hệ thống giáo dục đại học nước nhà, góp phần quan trọng vào sự nghiệp đào tạo nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu CNH, HĐH quê hương, đất nước.
Hướng tới Lễ kỷ niệm 950 năm ra đời Quốc Tử Giám - Trường Quốc học đầu tiên của Việt Nam (1076 - 2026), mới đây, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức Hội thảo khoa học 'Dòng họ Đình nguyên, Hoàng giáp Nguyễn Thực làng Vân Điềm, Du Lâm với Văn Miếu - Quốc Tử Giám và sự nghiệp giáo dục' tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hà Nội.
Mới đây, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu-Quốc Tử Giám phối hợp cùng dòng họ Đình nguyên, Hoàng giáp Nguyễn Thực làng Vân Điềm, Du Lâm tổ chức Hội thảo khoa học 'Dòng họ Đình nguyên, Hoàng giáp Nguyễn Thực làng Vân Điềm, Du Lâm với Văn Miếu-Quốc Tử Giám và sự nghiệp giáo dục'.
Ngày 23-5, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã diễn ra Hội thảo khoa học 'Dòng họ Đình nguyên, Hoàng giáp Nguyễn Thực làng Vân Điềm, Du Lâm với Văn Miếu - Quốc Tử Giám và sự nghiệp giáo dục'.