Trên vùng đất Vĩnh Phúc xưa, truyền thống hiếu học được bồi đắp qua nhiều thế hệ, ghi dấu bằng tên tuổi những người đỗ đạt, thành danh và có đóng góp cho quê hương, đất nước. Ngày nay, những câu chuyện về đạo học ấy vẫn được lưu giữ tại Văn Miếu Vĩnh Phúc, nơi hội tụ các giá trị lịch sử, văn hóa và khoa bảng, đồng thời góp phần nuôi dưỡng tinh thần hiếu học trong đời sống hôm nay.
Làng Điền Trì, xã Trần Phú, TP. Hải Phòng nổi tiếng với truyền thống khoa bảng, có nhiều đóng góp cho dân tộc, trong đó phải kể đến dòng họ đỗ đạt nhất chính là họ Trần Điền Trì.
Tổng thống Panama José Raúl Mulino và Phu nhân có chuyến tham quan Văn Miếu - Quốc Tử Giám, khu di tích lịch sử mang ý nghĩa biểu trưng cho tiến trình phát triển văn hóa của Việt Nam.
Cây trạng nguyên, với sắc đỏ rực rỡ và ý nghĩa phong thủy tốt lành, từ lâu đã trở thành lựa chọn yêu thích để trang trí nhà cửa, đặc biệt vào dịp lễ Tết.
Tọa lạc tại phường Bồng Lai, thành phố Bắc Ninh, đền thờ danh nhân Nguyễn Cao là địa chỉ văn hóa, lịch sử ghi dấu cuộc đời và sự nghiệp của một nhà khoa bảng, nhà yêu nước tiêu biểu trong phong trào Cần Vương chống thực dân Pháp cuối thế kỷ XIX. Nơi đây đã trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước, tinh thần bất khuất cho các thế hệ hôm nay và mai sau. Đền thờ Nguyễn Cao được xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia từ năm 1994.
Có những miền quê được nhớ bởi một dòng sông, một mái đình, một phiên chợ; cũng có những miền quê được nhớ bởi những con người đã làm nên truyền thống. Nại Cửu là một miền quê như thế.
Làng (thôn) La Hà, xã Quảng Văn cũ (nay là xã Nam Gianh, tỉnh Quảng Trị), là một cồn đất nổi giữa dòng Gianh, xưa nay nổi tiếng là đất học, có địa hình đặc biệt so với các địa danh khác trong tỉnh.
“Chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng” dùng hình ảnh “ông nghè” để chỉ người đỗ tiến sĩ thời phong kiến, mỉa mai những kẻ chưa đạt danh vị đã lên mặt, đòi hỏi quyền lợi.
Với nhiều bạn trẻ, những kỳ nghỉ luôn bắt đầu bằng nỗi nhớ nhà và sự háo hức đoàn tụ, nhưng lại thường kết thúc bằng cảm giác muốn vội vã rời đi. Chuyên gia tâm lý, ThS. BS Phạm Văn Giào cho rằng, đây không phải là biểu hiện của sự phai nhạt tình cảm, mà là sự va chạm giữa nhu cầu bảo vệ không gian cá nhân với những áp lực vô hình khi trở lại "quê thật" thay vì "quê trong trí nhớ".
Hòa chung không khí khai giảng năm học mới trên cả nước, sáng 5/9, Trường THPT Tô Hiệu, phường Tô Hiệu tổ chức Lễ khai giảng năm học 2026-2027. Đồng chí Tòng Thế Anh, Tỉnh ủy viên, Bí thư Đảng ủy phường Tô Hiệu dự và động viên thầy trò nhà trường.
Nhiều người Hà Tĩnh sau khi đỗ đạt đã giữ các chức vụ quan trọng tại Quốc Tử Giám, Quốc sử quán và hệ thống giáo dục địa phương.
Khuyến học ở Việt Nam thời quân chủ không chỉ có trong "phép nước" mà còn được thể hiện tại "lệ làng". Lệ làng ở đây là phong tục, tập quán nói về quan điểm khuyến học của các làng xã ghi trong Tục lệ chữ Hán hiện lưu trữ tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.
Lần đầu tiên, lễ tuyên dương Học sinh danh dự toàn trường của TP. Huế được tổ chức tại Ngọ Môn - Đại Nội Huế, nơi từng diễn ra lễ Truyền lô thời nhà Nguyễn để xướng danh những người đỗ đạt, tôn vinh truyền thống hiếu học của đất Cố đô.
Hà Nội sẽ tổ chức các đợt đánh giá chung, định kỳ với học sinh THCS để xác thực kết quả học tập, làm cơ sở tiến tới xét tuyển vào lớp 10, thay vì chỉ dựa vào một kỳ thi tuyển sinh.
Bao đời nay, Kinh Bắc được nhắc đến là miền đất văn hiến, khoa bảng với những câu phương ngôn đã đi vào tâm thức nhiều thế hệ như: "Đi lên gặp Tiến sĩ, đi xuống gặp Quận công" hay quê hương của những ông Trạng, ông Nghè, ông Cống... Lời truyền tụng ấy là sự khái quát cô đọng về một vùng đất hội tụ hiền tài, nơi truyền thống hiếu học đã trở thành cốt cách văn hóa, góp phần kiến tạo nền văn hiến và bản sắc Bắc Ninh.
Thông điệp 'trả lại ý nghĩa đích thực của học thật, thi thật' được nhiều người đồng tình với mục tiêu hướng tới một nền giáo dục trung thực. Tuy nhiên, học sinh Việt Nam hôm nay liệu có đang thiếu sự chăm chỉ và nghiêm túc trong học tập, hay điều đáng lo hơn nằm ở cách tổ chức việc học và đánh giá kết quả học tập?
Cổ Đôi xưa, nay là thôn Hoàng Giang, xã Trung Chính, tỉnh Thanh Hóa - một trong những vùng đất khoa bảng nổi tiếng xứ Thanh với nhiều vị tiến sĩ, chủ yếu trong thời kỳ Lê Trung Hưng.
Cây hoa trạng nguyện là loại cây cảnh được nhiều người rất yêu thích, vậy có nên trồng cây trạng nguyên trong nhà hay không?
Bức tranh gỗ cẩm dài hơn 8m, nặng khoảng 2 tấn, quy tụ hàng trăm nhân vật và tái hiện trọn vẹn hành trình khoa bảng của sĩ tử xưa đang trở thành tâm điểm tại triển lãm 'Quốc Tử Giám trong nghệ thuật'.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT có thể mang đến niềm vui hoặc những tiếc nuối, nhưng không quyết định toàn bộ tương lai của một người. Theo TS. Hà Thanh Vân (Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam), điều quan trọng là giữ vững tinh thần, lựa chọn con đường phù hợp và không ngừng học hỏi để trưởng thành.
Nghệ nhân ưu tú Đỗ Văn Lan (80 tuổi, ông Ba Lan) đang giữ nguyên vẹn “bí kíp” tổ truyền làm “nón ngựa Phú Gia” mà ngày xưa nghĩa quân Tây Sơn đội nắng mưa hành quân thần tốc. Những chiếc nón không chỉ như một tác phẩm nghệ thuật mà còn rất bền.
Nghệ nhân ưu tú Đỗ Văn Lan (80 tuổi, ông Ba Lan) đang giữ nguyên vẹn 'bí kíp' tổ truyền làm 'nón ngựa Phú Gia' mà ngày xưa nghĩa quân Tây Sơn đội nắng mưa hành quân thần tốc. Những chiếc nón không chỉ như một tác phẩm nghệ thuật mà còn rất bền.
Theo thống kê từ dữ liệu điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 của Bộ Giáo dục và Đào tạo, điểm trung bình chung của 12 môn thi trên toàn quốc đạt 5,83 điểm, giảm 0,44 điểm so với năm 2025. Tỉnh Sơn La có tỷ lệ đỗ tốt nghiệp THPT đạt 99,15%.
Lịch sử dân tộc Việt Nam ở thế kỷ XVII là một giai đoạn đặc biệt. Sau những cuộc nội chiến kéo dài giữa các tập đoàn phong kiến, đất nước bước vào thời kỳ tương đối ổn định dưới danh nghĩa triều Lê Trung Hưng, với quyền điều hành thực tế nằm trong tay các chúa Trịnh ở Đàng Ngoài. Đó cũng là thời kỳ mà Nho học đạt đến đỉnh cao ảnh hưởng đối với đời sống chính trị và xã hội. Những người đỗ đạt không chỉ trở thành rường cột của triều đình mà còn là những tấm gương đạo đức, góp phần giữ gìn cương thường và phép nước.
Năm nay, hơn 1.000 học sinh lớp 9 phường Hoàng Liệt tham dự kỳ thi vào lớp 10 THPT. Với tỷ lệ đỗ hơn 91% vào các trường THPT công lập, địa phương đã vươn lên thuộc tốp các địa phương dẫn đầu Thủ đô.
Sau 120 phút làm bài, nam sinh cho biết đề Văn năm nay khác dự đoán, nhất là câu nghị luận về 'Steve Jobs Việt Nam'.
Mỗi mùa thi đến gần, bên cạnh việc ôn tập kiến thức, nhiều học sinh và phụ huynh cũng đặc biệt quan tâm đến chế độ dinh dưỡng trước ngày thi. Không ít người tin rằng một số món ăn mang ý nghĩa may mắn sẽ giúp thí sinh thêm tự tin, vững tâm lý và đạt kết quả như mong muốn.
Chỉ còn 3 ngày nữa, Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông (THPT) năm 2026 sẽ diễn ra. Các di tích đạo học như Văn Miếu - Quốc Tử Giám (phường Văn Miếu), đền thờ Chu Văn An (phường Thanh Liệt)… đều chật kín học sinh và phụ huynh đến cầu may, gửi gắm ước vọng đỗ đạt trong kỳ thi.
Sáng 6/6, bốn ngày trước kỳ thi tốt nghiệp THPT, hàng ngàn thí sinh và phụ huynh đã đổ về Văn Miếu - Quốc Tử Giám dâng lễ, gửi gắm nguyện ước vượt vũ môn thành công. Năm nay, Văn Miếu mang đến một bất ngờ thú vị khi lần đầu tiên tổ chức trao tặng 'xoài Đăng khoa', nhằm gửi gắm lời chúc may mắn, đỗ đạt và thành công trong học tập, thi cử đến các sĩ tử.
Không chỉ ở Việt Nam, tại nhiều quốc gia, những kỳ thi quyết định tương lai cũng đi kèm với vô số phong tục cầu may độc đáo.
Khi kỳ thi tuyển sinh lớp 10 cận kề, sau buổi sáng làm thủ tục thi vào lớp 10, Văn Miếu - Quốc Tử Giám lại có đông học sinh và phụ huynh tới dâng hương, xin chữ, gửi gắm kỳ vọng đỗ đạt và mong con em có tâm thế bình tĩnh, tự tin trước 'cửa ải' đầu đời.
Trước kỳ thi vào lớp 10 và tốt nghiệp THPT năm 2026, nhiều học sinh, phụ huynh và giáo viên tại Hà Nội đã tới Văn Miếu - Quốc Tử Giám dâng hương, xin chữ cầu may với mong muốn đạt kết quả tốt nhất.
Mới đây, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu-Quốc Tử Giám phối hợp cùng dòng họ Đình nguyên, Hoàng giáp Nguyễn Thực làng Vân Điềm, Du Lâm tổ chức Hội thảo khoa học 'Dòng họ Đình nguyên, Hoàng giáp Nguyễn Thực làng Vân Điềm, Du Lâm với Văn Miếu-Quốc Tử Giám và sự nghiệp giáo dục'.
Để giảm căng thẳng trước kỳ thi quan trọng, nhiều học sinh tìm đến Văn Miếu – Quốc Tử Giám để mong may mắn, có thêm tự tin và đạt kết quả cao.
Những ngày cận kề Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT công lập tại Hà Nội (30 - 31/5) và Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 (11 - 12/6), Khu di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội) trở thành điểm đến của nhiều học sinh và phụ huynh đến dâng hương, mong thi cử thuận lợi.
Từ sáng sớm 24/5, mặc dù trời nắng to, thời tiết khá oi bức, rất nhiều học sinh đã có mặt tại 'Trường đại học đầu tiên của Việt Nam' với mong muốn có thêm sự tự tin và may mắn để 'vượt vũ môn.'
Trong bài viết trước về chân dung của ngài Đặng Phúc Mãn, chúng tôi có nhắc đến con trai ông là Đặng Nghiêm. Đó chính là vị nho sĩ họ Đặng đầu tiên trong lịch sử khoa bảng ở Việt Nam. Có những con người bước ra từ buổi đầu còn mờ sương của quốc gia Đại Việt, để lại dấu ấn không phải bằng gươm giáo hay ngai vàng, mà bằng ánh sáng của trí tuệ và nhân cách. Đặng Nghiêm là một người như thế.
Xứ Đoài xưa nổi tiếng là vùng đất văn hiến, 'địa linh nhân kiệt', nơi sản sinh nhiều danh sĩ, hiền tài, với nhiều người đỗ đạt cao qua các kỳ thi.