Chặng nước rút quý 4/2026 đặt xuất khẩu nông, lâm, thủy sản trước mục tiêu 17,9-18 tỷ USD. Muốn bứt tốc, nông sản Việt không thể chỉ tăng lượng mà phải cấp tốc xây dựng nhãn hiệu gắn với chất lượng, đẩy mạnh chế biến sâu để nâng giá bán và giữ lại giá trị.
Bộ Công Thương đang xây dựng Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030, với kịch bản đặt ra 3 mục tiêu: Tăng trưởng cao, trung bình, thấp. Trong đó, với mục tiêu tăng trưởng cao, kim ngạch xuất khẩu sẽ vượt 1.000 tỷ USD.
Sau khi từng bước khơi thông nguồn lực, mở rộng không gian sản xuất và chuẩn hóa vùng nguyên liệu, nông nghiệp Gia Lai đang đứng trước yêu cầu tạo động lực mới.
Từ cà phê Tây Nguyên đến quế, hồi vùng núi, các sản phẩm đạt Thương hiệu quốc gia đang mở hướng nâng giá trị nông sản, cải thiện sinh kế người dân.
Nghịch lý xuất khẩu cà phê 9 tháng năm 2026 là lượng tăng 16,2% nhưng kim ngạch lại giảm 7%, khi giá xuất khẩu bình quân giảm tới 16,66%. Đây cũng là bài học để nông sản Việt đổi cách bán: không chỉ bán sản lượng và nguyên liệu, mà phải bán chất lượng, dữ liệu, sản phẩm chế biến và thương hiệu để giữ lại phần giá trị lớn hơn.
Sau nhiều năm mở rộng sản xuất và thị trường, Việt Nam đã trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng nông, lâm sản toàn cầu. Gỗ, cà phê, cao su đều có vị trí đáng kể trên thị trường thế giới. Tuy nhiên, phía sau lợi thế về sản lượng và quy mô xuất khẩu vẫn là khoảng cách về khả năng nắm giữ những khâu tạo ra giá trị cao như công nghệ, thiết kế, thương hiệu, tiêu chuẩn và dữ liệu.
Trong khi sản lượng xuất khẩu cà phê tiếp tục tăng, kim ngạch lại giảm do giá thế giới đi xuống.
Xuất khẩu cà phê tăng về lượng nhưng giảm về giá trị cho thấy lợi thế sản lượng chưa đủ để ngành cà phê Việt Nam làm chủ cuộc chơi.
Việt Nam đang ngày càng giữ vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng nông, lâm sản toàn cầu, với nhiều ngành hàng có quy mô xuất khẩu lớn như gỗ, cà phê, cao su. Tuy nhiên, từ vị thế một quốc gia cung ứng lớn đến khả năng làm chủ giá trị, công nghệ, thương hiệu... vẫn còn một khoảng cách đáng kể.
Việt Nam có thế mạnh về xuất khẩu gỗ, cà phê, cao su nhưng phần lớn vẫn ở khâu nguyên liệu và gia công. Muốn nâng vị thế trên thị trường thế giới, các ngành hàng cần chuyển từ làm theo luật chơi sang chủ động tạo ra giá trị và tham gia định hình thị trường.
9 tháng năm 2026, xuất khẩu Gia Lai ước đạt gần 2,94 tỷ USD, tăng 6,8% so với cùng kỳ; trong đó cà phê tiếp tục dẫn đầu, đạt hơn 1,16 tỷ USD.
Sở hữu những ngành xuất khẩu tỷ đô với sản lượng top đầu thế giới như gỗ, cà phê, cao su, nhưng Việt Nam vẫn ở vị thế "người tuân thủ" thay vì "người định hình luật chơi". Để thoát khỏi bẫy giá trị thấp và giành quyền quyết định trên thị trường toàn cầu, các ngành hàng chủ lực cần bước vào cuộc cách mạng về liên kết sinh thái, chuẩn hóa dữ liệu và xây dựng thương hiệu quốc gia.
Trước bối cảnh yêu cầu chống phá rừng và truy xuất nguồn gốc của Liên minh châu Âu (EU) ngày càng khắt khe, các doanh nghiệp xuất khẩu không thể chỉ chú ý đến sản lượng và giá cả, mà đồng thời phải quan tâm sâu hơn đến nguồn gốc của nguyên liệu. Nếu một mắt xích không cung cấp được thông tin cần thiết thì việc truy xuất toàn bộ lô hàng sẽ gặp khó khăn.
Gỗ, cà phê, cao su đã tạo vị thế xuất khẩu đáng kể, nhưng phần giá trị Việt Nam giữ lại trong chuỗi toàn cầu vẫn cần tiếp tục được cải thiện. Bài toán đặt ra là chuyển từ sản xuất theo yêu cầu sang làm chủ sản phẩm, tiêu chuẩn, dữ liệu và thương hiệu.
Việt Nam đã có vị thế đáng kể trên thị trường thế giới về gỗ, cà-phê, cao su, song doanh nghiệp trong nước vẫn chủ yếu tập trung vào sản xuất, chế biến và xuất khẩu, chưa tham gia sâu vào các khâu tạo giá trị gia tăng cao.
Gỗ, cà phê, cao su đã có vị thế trên thị trường thế giới, nhưng doanh nghiệp Việt vẫn chưa nắm được những khâu tạo giá trị cao và chưa có tiếng nói tương xứng trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Ngày 22/9, tại Hà Nội, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức Hội thảo Quy định về chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR) và những điều doanh nghiệp cần biết. Ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng thư ký, Trưởng ban Pháp chế VCCI dự và chủ trì Hội thảo.
Xuất khẩu cà phê Việt Nam đang đứng trước bài toán nâng giá trị thay vì chỉ gia tăng sản lượng. Với lợi thế lớn về Robusta, việc kiểm soát chất lượng từ vùng nguyên liệu, phân hóa sản phẩm và đổi mới phương thức thu mua được xem là những yêu cầu then chốt để nâng giá trị hạt cà phê...
Tại Gia Lai hiện nay, sự đổi thay trong văn hóa đối thoại đã mở ra lối đi mới. Với phương thức, cách làm và tư duy mới, lãnh đạo không còn giữ vai trò của một nhà quản lý hành chính đơn thuần mà thật sự trở thành người đồng hành, kiến tạo giá trị cộng hưởng với doanh nghiệp trên từng dự án...
Gia Lai có quy mô sản xuất nông nghiệp lớn với những ngành hàng chủ lực như cà phê, mía, cao su, hồ tiêu, trái cây và chăn nuôi công nghệ cao.
Sản lượng cà phê Việt Nam niên vụ 2026-2027 có thể tăng nhẹ nhờ diện tích tái canh bắt đầu cho năng suất ổn định hơn. Tuy nhiên, El Niño có thể gây thêm rủi ro cho vùng trồng cà phê trọng điểm Tây Nguyên.
Cuối năm 2026, EUDR chính thức áp dụng đầy đủ các quy định với các nhóm ngành hàng xuất khẩu vào thị trường EU, trong đó có cà phê. Ngay từ lúc này, tỉnh Gia Lai khẩn trương triển khai chiến dịch rà soát cấp mã số vùng trồng để cà phê Gia Lai minh bạch khi bước vào cuộc đua xuất khẩu ra thế giới.
EUDR không chỉ là “tấm vé” để hạt cà phê tiếp tục có mặt tại châu Âu, đây còn có thể trở thành cú hích để ngành cà phê nâng giá trị, tiến sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Chuyển đổi số (CĐS) đang mở ra cơ hội chưa từng có để doanh nghiệp (DN) Việt Nam nâng cao năng suất, tối ưu chi phí, mở rộng thị trường và tiếp cận khách hàng trên phạm vi toàn cầu. Các nền tảng số, thương mại điện tử, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) hay Internet vạn vật (IoT) đang làm thay đổi căn bản cách DN sản xuất, kinh doanh và quản trị.
Tại phường Pleiku, Công ty TNHH Vĩnh Hiệp vừa tổ chức hội thảo với chủ đề “Nâng cao năng lực gắn kết chuỗi cung ứng cà phê bền vững - Truy xuất nguồn gốc đáp ứng tuân thủ EUDR”.
EUDR giờ đây không còn là câu chuyện riêng của doanh nghiệp hay nông dân, mà là bài toán của cả chuỗi cung ứng, từ vùng trồng đến thị trường.
Khi thị trường xuất khẩu ngày càng yêu cầu cao về tính minh bạch, truy xuất nguồn gốc, giảm phát thải và phát triển bền vững, mỗi sản phẩm có “hồ sơ số” về vùng trồng và quy trình canh tác sẽ giúp chuỗi sản xuất minh bạch, đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn của thị trường quốc tế.
Sau 7 tháng năm 2026, kim ngạch xuất khẩu cà phê đạt gần 976,5 triệu USD, tiếp tục là mặt hàng chủ lực, đóng góp hơn 41% tổng kim ngạch xuất khẩu của Gia Lai.
Để định hình và nâng cao giá trị hạt cà phê vối (robusta) trên thị trường, các nhà khoa học khuyến nghị hàng loạt giải pháp đầu tư tái cấu trúc từ nguồn giống chất lượng cao, cải thiện môi trường đất, nước; đồng thời bảo đảm dinh dưỡng, sức khỏe vườn cây và độ chín của trái khi thu hoạch.
Giá cà phê trong nước đang dao động quanh mức 98.000 đồng/kg sau giai đoạn biến động mạnh, trong khi xuất khẩu chịu sức ép từ giá thế giới giảm và các quy định truy xuất nguồn gốc ngày càng khắt khe. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng và xác thực dữ liệu vùng trồng được xem là yếu tố quyết định giúp doanh nghiệp giữ thị trường, nâng cao năng lực đàm phán và gia tăng giá trị hạt cà phê Việt Nam.
Dự án Viện nghiên cứu và phát triển cà phê AI - Gia Lai có quy mô 157 ha, tổng vốn đầu tư 326 tỷ đồng, được kỳ vọng ứng dụng AI vào quản lý vùng nguyên liệu và nâng cao giá trị ngành cà phê.
Thị trường không quan tâm ai sở hữu nhiều dữ liệu, mà chỉ nhìn vào độ tin cậy tuyệt đối của từng thông tin trong chuỗi cung ứng.
Ngày 15-7, UBND tỉnh Gia Lai ban hành Quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư đối với Dự án Viện nghiên cứu và phát triển cà phê AI - Gia Lai do Công ty TNHH Vĩnh Hiệp thực hiện.
Việc xây dựng một hệ thống cơ sở dữ liệu vùng trồng 'đúng, đủ, sạch, sống' không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu sống còn. Đây chính là giải pháp then chốt để nông nghiệp Việt Nam chuyển đổi từ quản lý phân tán sang nền tảng số thống nhất, tạo đà cho mục tiêu xuất khẩu bền vững.
Các doanh nghiệp Gia Lai cho rằng động tăng trưởng mới trong giai đoạn hiện nay đó là phát triển 'xanh', bền vững. Vì thế, doanh nghiệp kiến nghị tỉnh quan tâm hỗ trợ thúc đẩy chuyển đổi xanh ngay từ bước khởi động để cùng phát triển.
Nhận diện kết quả đạt được cũng như những điểm nghẽn, lãnh đạo tỉnh Gia Lai đã đề ra các giải pháp tăng tốc, bứt phá để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm 2026.
Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản của Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chính thức đi vào vận hành, đánh dấu bước chuyển từ quản lý phân tán ở các địa phương, doanh nghiệp sang xây dựng một nền tảng dữ liệu thống nhất trên phạm vi cả nước.
Chỉ còn chưa đầy 6 tháng trước khi EUDR chính thức áp dụng, thách thức lớn nhất hiện nay không nằm ở tiêu chuẩn kỹ thuật mà ở tư duy, sự minh bạch và khả năng phối hợp giữa các doanh nghiệp. Trong bối cảnh đó, xây dựng dữ liệu vùng nguyên liệu chính xác là điều kiện tiên quyết để bảo vệ uy tín của ngành cà phê Việt Nam trên thị trường quốc tế...
Doanh nghiệp cà phê đang gấp rút hoàn thiện truy xuất nguồn gốc theo EUDR, nhưng lo ngại chồng lấn dữ liệu vùng nguyên liệu ảnh hưởng xuất khẩu sang EU.
Xuất khẩu cà phê đối mặt áp lực giảm giá và cạnh tranh gia tăng, buộc doanh nghiệp chuyển mạnh sang phát triển bền vững và truy xuất nguồn gốc để giữ thị trường.
6 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cà phê của Việt Nam ghi nhận nghịch lý khi sản lượng tiếp tục tăng nhưng kim ngạch lại giảm mạnh do giá xuất khẩu lao dốc.
Để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, Gia Lai xác định kinh tế tư nhân là động lực quan trọng. Đề án phát triển kinh tế tư nhân cùng Kế hoạch số 228/KH-UBND của UBND tỉnh được kỳ vọng sẽ mở rộng không gian phát triển cho DN, khơi thông nguồn lực và tạo động lực tăng trưởng mới.
Thay vì coi ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) là áp lực, doanh nghiệp đang xem đây là cơ hội để nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo giá trị lâu dài cho toàn chuỗi ngành hàng.
Ngành nông nghiệp tỉnh Gia Lai đang bước vào giai đoạn tăng trưởng mới, chuyển từ lợi thế tự nhiên sang năng lực cạnh tranh thực chất để khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế. Trong đó, xuất khẩu được xác định là hướng đi chiến lược, giúp nâng cao giá trị và tạo động lực phát triển cho nông sản địa phương.
Sự tham gia ngày càng sâu của các doanh nghiệp lớn đang tạo ra bước ngoặt đáng chú ý cho ngành hàng cà phê Gia Lai. Từ chỗ chủ yếu xuất khẩu thô, các dòng sản phẩm có hàm lượng giá trị cao như cà phê rang xay, hòa tan, cà phê đặc sản đang dần hình thành.
Các chuyên gia nhận định, giá cà phê thời gian tới tăng nhẹ vì lo ngại thiếu hụt nguồn cung. Hiện mức tồn kho toàn cầu suy giảm mạnh, lượng Arabica lưu kho tại sàn ICE Mỹ giảm 35,7% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi Robusta cũng chạm mức thấp nhất trong 16 tháng.
Ngành cà phê Việt Nam đang tăng tốc xuất khẩu, thu ngoại tệ rất lớn, nhưng nếu đẩy mạnh chế biến sâu chắc chắn sẽ mang lại giá trị cực kỳ cao.
Việt Nam đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ, từ một nền kinh tế phụ thuộc vào năng lượng truyền thống sang mô hình tăng trưởng xanh, phát thải thấp. Cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 không chỉ là tuyên bố chính trị, mà đang dần được cụ thể hóa bằng những hành động quyết liệt.