Từ đất 'quần sơn la bái' đến làng khoa bảng Bình Vọng

Tọa lạc trên thế đất được ví như 'quần sơn la bái', Bình Vọng là một trong những làng khoa bảng tiêu biểu suốt chín thế kỷ nho học.

Ý nghĩa hoành phi câu đối tại chùa Hồng Ân, Hà Nội

Hệ thống hoành phi câu đối tại chùa Hồng Ân với nhiều lớp nghĩa sâu sắc từ tán thán cảnh chùa cảnh Phật, cảnh giới màu nhiệm huyền vi của phật pháp cho đến ngợi ca vẻ đẹp thiên nhiên, con người địa phương, đất nước.

Phật giáo trong đời sống kinh tế - xã hội qua một số tư liệu văn bia chợ

Phật giáo không chỉ hiện diện trong không gian tôn giáo mà còn tham gia tích cực vào hoạt động sản xuất, buôn bán và phúc thiện, góp phần hình thành cơ chế kinh tế - xã hội mang tính nhân văn và cộng đồng.

Những bậc thầy tiêu biểu của Quốc Tử Giám qua các triều đại

Họ là những người khai mở tri thức, để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử giáo dục và tinh thần hiếu học Việt Nam.

Hội thảo khoa học về vai trò của Mạc Cảnh Huống và dòng họ Mạc vùng Thuận Quảng

Chiều 23/11, Hội Khoa học Lịch sử thành phố Đà Nẵng tổ chức hội thảo khoa học: Mạc Cảnh Huống và dòng họ Mạc vùng Thuận Quảng (giai đoạn 1558 - 1945).

Hội thảo khoa học: Vai trò của Mạc Cảnh Huống và dòng họ Mạc vùng Thuận Quảng

Chiều 23/11, Hội Khoa học Lịch sử thành phố Đà Nẵng tổ chức hội thảo khoa học: Mạc Cảnh Huống và dòng họ Mạc vùng Thuận Quảng (1558 - 1945).

Thêm văn bản chép tay về thơ văn chữ Hán núi Non Nước

Văn bản này mặc dù còn có những chỗ chép thiếu, chép chữ giản thể, không chép theo nguyên gốc. Tuy vậy, đây cũng là một văn bản có thể giúp cho người đọc có cái nhìn mới về cách người xưa đọc áng văn cổ.

Về tấm ảnh cụ Nghè Tống

Sau khi Tống Duy Tân đỗ tiến sĩ thường gọi là cụ Nghè Tống. Tống Duy Tân sinh năm Mậu Tuất (1838) tại xã Đông Biện, tổng Biện Thượng, huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hóa, nay là làng Bồng Trung, thuộc xã Biện Thượng.

Hé lộ triều đại tạo ra đồng tiền Việt đầu tiên, mở kỷ nguyên độc lập

Sự ra đời của đồng tiền đầu tiên không đơn thuần là kinh tế – đó là tuyên ngôn mạnh mẽ về chủ quyền, đánh dấu thời khắc Việt Nam khẳng định vị thế dân tộc.

Khoảnh khắc ngôi chùa 1.500 tuổi ở Trung Quốc bị thiêu rụi

Chính quyền thị trấn Phượng Hoàng cho biết đám cháy lớn đã bùng phát tại chùa Vĩnh Thanh (Yongqing Temple) và nguyên nhân đang được điều tra.

Vẻ đẹp của tình yêu chính là sống trọn vẹn trong từng khoảnh khắc

Là phiên bản live-action chuyển thể từ tiểu thuyết tình yêu thuần khiết bán chạy nhất của Akutagawa Nao, do biên kịch Okada Yoshikazu và đạo diễn Sakai thực hiện, 'Strawberry Moon' dạy chúng ta về vẻ đẹp của việc sống trọn vẹn từng khoảnh khắc.

Chuyện về ngôi chùa 'hai vua tôn thờ', ẩn mình giữa khuôn viên đại học ở Hà Nội

Giữa lòng phố thị sôi động, chùa Thánh Chúa vẫn là khoảng lặng cổ kính, nơi người dân và du khách tìm đến để chiêm bái, tìm chút bình yên giữa nhịp sống hiện đại.

Tiền thời vua Bảo Đại (1925 - 1945)

Vua Bảo Đại tên là Nguyễn Phúc Vĩnh Thụy, con của vua Khải Định, lên ngôi năm 1925, niên hiệu là Bảo Đại. Tiền thời vua Bảo Đại có các loại bằng đồng, bạc và vàng.

'Đấu trí tài chính' tuần 24: Khám phá đồng tiền triều vua Lê Thánh Tông

Sau khi tổng hợp kết quả, Ban tổ chức xác nhận bạn đọc Trần Sơn Linh đã trở thành người chiến thắng tuần thi thứ 24 khi đưa ra câu trả lời chính xác và nhanh nhất trên hệ thống, đồng thời dự đoán sát nhất số người trả lời đúng đáp án.

Tiền đời vua Nguyễn Hoằng Tông (1916 - 1925)

Sau khi phế truất vua Duy Tân, Thực dân Pháp đưa Bửu Đảo là con vua Đồng Khánh lên ngôi, đặt niên hiệu là Khải Định. Vua Khải Định cho đúc tiền đồng, tiền bằng bạc.

Mái đình Văn Giáp ngày ấy - bây giờ

Tôi được Đại đức Thích Phương Huyền, trụ trì ngôi chùa nhỏ Khôi Kỳ thuộc xã Đại Từ, mời lên vãn cảnh, lễ Phật. Đình Văn Giáp nằm liền khuôn viên chùa, trầm mặc, dung dị… Đại đức cho mời bác Đới Duy Lợi, người xóm Gốc Quéo, hiện là Trưởng Ban Hộ tự chùa Văn Giáp, tới uống trà, đàm đạo… Thì ra nơi đây 'chùa đất bụt vàng', chùa và đình gắn liền với những trang sử rất đỗi hào sảng, đặc biệt là trong những năm tháng kháng chiến chống Pháp…

Tiền đời vua Duy Tân (1907 - 1916)

Năm 1907, con thứ 8 của vua Thành Thái tên là Nguyễn Phúc Vĩnh San lên ngôi, đặt niên hiệu là Duy Tân. Trong thời gian ở ngôi, vua cho đúc tiền Duy Tân thông bảo. Sách Đại Nam thực lục viết: '[Năm Duy Tân thứ nhất, 1907]... Tháng 9... Đúc tiền đồng Duy Tân 1 đồng ăn 10 đồng'

Tiền đời vua Thành Thái (1889 - 1907)

Ở ngôi được 3 năm, vua Đồng Khánh mất khi con còn nhỏ. Hoàng tử Bửu Lân con vua Dục Đức được tôn lên làm vua, đặt niên hiệu Thành Thái (1889-1907). Trong mấy năm tại vị, vua Thành Thái cho đúc các loại tiền đồng, bạc, vàng.

Tiền đời vua Nguyễn Cảnh Tông (1885 - 1888)

Vua Nguyễn Cảnh Tông tên là Nguyễn Phúc Ưng Đường, là anh của Nguyễn Giản Tông và Hàm Nghi, lên ngôi ngày 06 tháng 8 năm Ất Dậu (1885), đặt niên hiệu là Đồng Khánh, mất năm 1888. Trong thời gian trị vì, vua Đồng Khánh cho đúc các loại tiền: tiền đồng, tiền bạc và tiền vàng. Bài viết này chúng tôi giới thiệu tiền Đồng Khánh thông bảo đúc bằng đồng.

Tiền đời vua Hàm Nghi (8/1884 - 8/1885)

Sau khi vua Kiến Phúc mất, em ruột là Nguyễn Phúc Ưng Lịch lên ngôi ngày 1 tháng 8 năm 1884. Ngày 1/1 năm Ất Dậu (1885), đặt niên hiệu là Hàm Nghi.

Tiền các đời vua triều Nguyễn giai đoạn 1883 - 1945

Sau khi vua Tự Đức mất năm 1883, triều Nguyễn rơi vào khủng hoảng trầm trọng do không có người kế vị, quyền lực bị chia rẽ giữa các trọng thần. Trước sức ép và âm mưu bảo hộ của thực dân Pháp, hai hiệp ước Harmand (1883) và Patenôtre (1884) đã đánh dấu sự sụp đổ hoàn toàn của nền độc lập Đại Nam. Trong giai đoạn 1883–1885, triều Nguyễn trải qua bốn đời vua chỉ trong hai năm: Dục Đức, Hiệp Hòa, Kiến Phúc và Hàm Nghi. Sau sự kiện thất thủ Kinh thành Huế năm 1885, vua Hàm Nghi cùng Tôn Thất Thuyết phát động phong trào Cần Vương, nhưng từ đây Đại Nam mất hoàn toàn quyền tự chủ, chỉ còn tồn tại dưới danh nghĩa Nam Triều ở miền Trung.

Đấu trí tài chính tuần 22: Giải đáp câu hỏi về hai đồng tiền thời vua Lê Thái Tông

Sau khi tổng hợp kết quả, Ban tổ chức xác nhận bạn đọc Đỗ Minh Tân đã trở thành người chiến thắng tuần thi thứ 22 khi đưa ra câu trả lời chính xác và nhanh nhất trên hệ thống, đồng thời dự đoán sát nhất số người trả lời đúng đáp án.

Tiền đời vua Nguyễn Dực Tông (1848 - 1883) Kỳ V - Thoi bạc 1 lạng

Ba thoi bạc 1 lạng thời Tự Đức có hình khối chữ nhật, đúc nổi chữ Hán theo kiểu Chân thư. Mẫu thứ nhất khắc 'Tự Đức niên tạo – Tinh ngân nhất lượng', dài 44mm, nặng 37,8gr. Hai mẫu còn lại khắc 'Tự Đức niên tạo – Quan ngân nhất lượng – An Giang', lần lượt có niên hiệu 'Nhâm Tuất' (1862) và 'Quý Hợi' (1863), kích thước khoảng 60mm, nặng hơn 36gr. Các thoi bạc thể hiện kỹ thuật chế tác tinh xảo, phản ánh hệ thống tiền tệ và quản lý ngân khố dưới triều vua Tự Đức.

Hàng nghìn sinh viên Học viện Ngân hàng hào hứng tham gia 'Đấu trí tài chính' đặc biệt

Tại sân khấu ngoài trời của Đêm đại nhạc hội nằm trong chuỗi sự kiện Chào tân sinh viên của Học viện Ngân hàng, Ban Tổ chức cuộc thi 'Đấu trí tài chính' đã mang đến một phiên bản đặc biệt đầy hứng khởi, thu hút sự tham gia của hàng nghìn sinh viên.

Đấu trí tài chính tuần 21: Giải mã 'Thuận Thiên đại bảo' – linh hồn của tiền tệ thời Lý

Sau khi tổng hợp kết quả, Ban tổ chức xác nhận bạn đọc Phạm Thị Lan Anh đã trở thành người chiến thắng tuần thi thứ 21 khi đưa ra câu trả lời chính xác và nhanh nhất trên hệ thống, đồng thời dự đoán sát nhất số người trả lời đúng đáp án.

Tiền đời vua Nguyễn Dực Tông (1848 - 1883)

Tháng 10 năm Đinh Mùi (1847), Nguyễn Phúc Hồng Nhậm, con thứ hai của vua Thiệu Trị, sinh ngày 25 tháng 8 năm Kỷ Sửu (1829) lên ngôi (tức vua Nguyễn Dực Tông), đặt niên hiệu Tự Đức (1848-1833). Vua Tự Đức là ông vua trị vì lâu nhất của triều Nguyễn (38 năm). Về chế đúc và lưu thông tiền tệ, vua Tự Đức thừa kế mọi chế độ của vua Minh Mệnh, vua Thiệu Trị và cũng cho đúc các loại tiền: tiền đồng, tiền kẽm, tiền bạc, tiền vàng để lưu thông, đồng thời cũng cho đúc tiền mỹ hiệu.

Chùa Tây Phương được xây dựng lần đầu vào thời Cao Biền (865 - 875). Sang niên hiệu Chính Hòa (1680 - 1705), Tây Vương Trịnh Tạc cho sửa lại chùa và xây thêm tam quan. Sau lần trùng tu này, chùa bị phá. Đến triều Tây Sơn, vào hai năm 1788 - 1789, chùa được xây dựng lại trên nền cũ, tọa lạc tại núi Tây Phương, xã Thạch Xá, huyện Thạch Thất, tỉnh Hà Tây (cũ).

Tiền đời vua Nguyễn Hiến Tổ (1841 - 1847) - Kỳ V: Thoi bạc

Năm Thiệu Trị thứ 4 (1844), triều đình ban hành quy định đúc bạc kiểu mới, mỏng hơn, có dấu niên hiệu, năm đúc, tên tỉnh và chữ 'nội thảng'. Mỗi tỉnh (trừ Hà Tĩnh, Quảng Bình, Ninh Bình) được cấp khuôn đúc bạc 10 lạng và 1 lạng. Bộ Hộ quy định bạc không có dấu đúng chuẩn chỉ lưu hành đến tháng Giêng năm Thiệu Trị thứ 6 (1846). Dân muốn đúc lại phải nộp đơn, trả công thợ. Năm tỉnh Thừa Thiên, Gia Định, Hà Nội, Bình Định, Nghệ An lập sở đúc, quan sở tại quản lý việc đúc bạc.

Thánh Đăng Lục 聖燈錄

Sách gồm 58 trang đôi được viết theo kiểu Khải thư nét chữ rõ ràng góc cạnh, mỗi trang có 6 dòng, mỗi dòng có tối đa 20 chữ và được tàng bản tại chùa Thuần Mỹ do thợ khắc ở Liễu Chàng 廖幢 thực hiện.

Tưởng niệm 233 năm ngày Hoàng đế Quang Trung băng hà

HNN.VN - Sáng 22/9, tại Tượng đài Anh hùng Dân tộc Quang Trung - Nguyễn Huệ (phường An Cựu), Đảng ủy, HĐND, UBND, UBMTTQ Việt Nam phường An Cựu tổ chức Lễ dâng hoa và dâng hương nhân kỷ niệm 233 năm ngày mất Hoàng đế Quang Trung - Nguyễn Huệ (1792 - 2025).

Đình cổ Hàn Lạc - nơi lưu giữ lịch sử

Trong vùng châu thổ Sông Hồng trù phú, dày đặc những trầm tích lịch sử - văn hóa với những truyền thuyết hào hùng dằng dặc, làng Hàn Lạc, xã Phú Thị, huyện Gia Lâm (nay thuộc xã Thuận An, Thành phố Hà Nội) là ngôi làng cổ, nơi người Việt đã định cư từ thủa Hùng Vương.

Đất học Kim Sơn sinh 5 hiền tài

Làng Kim Sơn, tên Nôm là làng Then thuộc xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm (nay là xã Gia Lâm, Hà Nội), không chỉ là đất phát quan với những Tể tướng, Thượng thư mà còn nổi tiếng là 'cái nôi' của những vị đại khoa nức tiếng thiên hạ.

Tiền đời vua Nguyễn Thánh Tổ (1820 - 1841) - Kỳ I: Tiền đồng

Vua Nguyễn Thánh Tổ, tên thật Nguyễn Phúc Hiệu, tự Phúc Đảm, là con thứ tư của vua Gia Long, sinh năm 1791, lên ngôi năm 1820 với niên hiệu Minh Mệnh (1820–1841). Ông trị vì 21 năm, nổi tiếng là vị vua cần mẫn, chú trọng quản lý triều chính và xây dựng đất nước, đạt nhiều thành tựu quan trọng. Một trong những điểm nổi bật thời Minh Mệnh là sự phong phú về tiền tệ, cả về loại hình lẫn số lượng lưu hành. Ngay từ năm đầu tiên (1820), nhà vua đã cho đúc tiền 'Minh Mệnh thông bảo' 6 phân bằng đồng và kẽm. Việc chế tạo tuân thủ quy chuẩn chặt chẽ về tỷ lệ hợp kim và quy trình sản xuất, đảm bảo số lượng tiền lưu thông và tiền công cho thợ đúc. Tiền đồng Minh Mệnh thông bảo có 4 chữ nổi '明命通寳' ở mặt trước theo lối Chân thư, chữ to, nét rõ, mặt sau trơn, vành viền nổi. Đồng tiền khá mỏng, đường kính khoảng 22,4–25,8mm, dày 1mm, nặng 2,5–3,8g. Đây là minh chứng cho sự chú ý của vua Minh Mệnh trong việc quản lý kinh tế và phát triển đất nước, tạo tiền đề cho một hệ thống tiền tệ ổn định và chuẩn mực hơn.

Tiền triều Nguyễn (1802 - 1945) Kỳ II - Tiền đời vua Nguyễn Thế Tổ (1802 - 1819)

Tháng 5 năm Nhâm Tuất (1802), Nguyễn Phúc Ánh lên ngôi vua, đặt niên hiệu Gia Long (1802-1819), miếu hiệu khi mất là Thế Tổ. Năm 1803, nhà vua cho đúc tiền đồng Gia Long thông bảo. Sách Đại Nam thực lục chép: 'Quý Hợi, năm Gia Long thứ 2 [1803]…

Tiền triều Tây Sơn (1778 - 1802) Kỳ III - Tiền đời Hoàng đế Cảnh Thịnh - Nguyễn Quang Toản (1793 - 1802)

Năm 1792, vua Quang Trung băng hà, con trưởng là Nguyễn Quang Toản lên ngôi. Trong 10 năm trị vì đất nước (1792-1802), vua Nguyễn Quang Toản đặt hai niên hiệu là Cảnh Thịnh (1793-1801) và Bảo Hưng (1801-1802)...

Tiền triều Tây Sơn (1778 - 1802) Kỳ I - Tiền đời Thái Đức Hoàng Đế - Nguyễn Nhạc (1778 - 1793)

Từ giữa thế kỷ XVIII, ở Đàng Trong, mâu thuẫn xã hội giữa giai cấp phong kiến thống trị với quần chúng nhân dân trong xã hội ngày càng gay gắt. Khởi nghĩa Tây Sơn đã nổi dậy và phát triển trong bối cảnh lịch sử đó...

Tiền các chúa Nguyễn ở Đàng Trong (1558-1777)

Nguyễn Hoàng là một đại thần nhà Lê. Năm 1558 ông được lệnh vào trấn thủ đất Thuận Hóa. Năm 1570, ông kiêm quản cả xứ Quảng Nam. Năm 1593, ông được phong làm Thái úy Đoan Quận công, được triều đình Lê -Trịnh cho phép quản lý vùng Thuận Quảng, hàng năm nộp thuế cho triều đình...

Tiền đời Lê Mẫn Đế (1787 - 1788)

Năm 1786, vua Lê Hiển Tông mất, Thái tử Lê Duy Kỳ nối ngôi (tức vua Lê Mẫn Đế), đặt niên hiệu là Chiêu Thống. Lúc này, dòng họ Trịnh bị quân Tây Sơn lật đổ, quyền lực được trao trả lại cho nhà Lê. Tuy nhiên, vua Lê Mẫn Đế không nắm được thực quyền, phải dựa vào Nguyễn Hữu Chỉnh...

Văn miếu Bắc Ninh - biểu tượng truyền thống khoa bảng xứ Kinh Bắc

Văn miếu Bắc Ninh là một trong 6 Văn miếu của Việt Nam. Tại đây thờ Khổng tử, và 12 bia 'Kim bảng lưu phương' lưu danh 677 vị đại khoa quê hương Kinh Bắc (bao gồm Bắc Ninh, Bắc Giang (cũ) và một số xã sau này nhập về huyện Gia Lâm, Đông Anh (cũ) thuộc Hà Nội và Văn Lâm, Văn Giang (cũ) thuộc Hưng Yên.

Văn miếu Bắc Ninh - biểu tượng truyền thống khoa bảng xứ Kinh Bắc

Văn miếu Bắc Ninh là một trong 6 Văn miếu của Việt Nam. Tại đây thờ Khổng tử, và 12 bia 'Kim bảng lưu phương' lưu danh 677 vị đại khoa quê hương Kinh Bắc (bao gồm Bắc Ninh, Bắc Giang (cũ) và một số xã sau này nhập về huyện Gia Lâm, Đông Anh (cũ) thuộc Hà Nội và Văn Lâm, Văn Giang (cũ) thuộc Hưng Yên.

Tiền triều Lê Trung Hưng (1533 - 1789) - Kỳ IV: Tiền đời vua Lê Hiển Tông (1740 - 1786)

Năm 1740, chúa Trịnh Doanh lập con trai vua Lê Thuần Tông là Lê Duy Diêu lên ngôi (tức vua Lê Hiển Tông), đặt niên hiệu là Cảnh Hưng. Lê Hiển Tông là ông vua ở ngôi lâu nhất trong lịch sử phong kiến nước ta...

Tiền triều Lê Trung Hưng (1533 - 1789) - Kỳ III - Tiền đời vua Lê Hy Tông (1675 - 1705) và Tiền đời vua Lê Dụ Tông (1705 - 1729)

Từ năm 1663 đến năm 1674, trải qua các đời vua Lê Huyền Tông - Duy Vũ, với niên hiệu Cảnh Trị (1663 - 1671) và Lê Gia Tông - Duy Hội...

Tiền triều Lê Trung Hưng (1533 - 1789) - Kỳ II - Tiền đời vua Lê Thế Tông (1573 - 1599)

Năm 1573, chúa Trịnh Tùng sai người giết vua Lê Anh Tông, lập Thái tử Lê Duy Đàm (con thứ 5 của vua Lê Anh Tông) lên làm vua, tức Lê Thế Tông...

Kiến trúc độc đáo của ngôi đền mang đậm dấu thời gian ở Tuyên Quang

Tuyên Quang không chỉ mê hoặc bởi những cảnh sắc hùng vĩ mà còn níu chân người bởi những di tích lịch sử, văn hóa mang đậm dấu ấn thời gian.

Đền thờ Phúc Khê tướng công Nguyễn Văn Nghi

Đền thờ Phúc Khê tướng công Nguyễn Văn Nghi (phường Đông Tiến) là di tích lịch sử cấp quốc gia. Đền được xây dựng vào năm 1617, với lối kiến trúc như một kinh đô thu nhỏ, bao quanh bởi hai vòng thành khép kín, thành ngoài bằng đất, thành trong bằng đá tương tự Thành Nhà Hồ.

Tiền triều Lê Trung Hưng (1533 - 1789) - Kỳ I - Tiền đời vua Lê Trang Tông (1533 - 1548)

Nhà Mạc thay thế nhà Lê, quản lý vùng đất Bắc gọi là Bắc Triều. Con cháu nhà Lê dạt vào Thanh Hóa. Họ Trịnh dựng con cháu nhà Lê, lập lại một vương triều khác, lịch sử gọi là triều Lê Trung Hưng, quản lý vùng đất phía nam, gọi là Nam Triều...

Tiền triều Mạc (1527 - 1592) - Kỳ III: Tiền đời vua Mạc Tuyên Tông (1547 - 1564)

Năm 1546, Mạc Phúc Hải mất, con trai trưởng là Mạc Phúc Nguyên kế thừa ngai vàng (tức vua Mạc Tuyên Tông). Mạc Phúc Nguyên ở ngôi 17 năm...