Từ một chiếc lông vũ hóa đá đến bộ xương tổ tiên loài người, những phát hiện nhỏ bé đã nhiều lần đảo lộn hiểu biết của nhân loại.
Katê là lễ hội truyền thống quan trọng nhất trong năm của đồng bào Chăm theo đạo Bàlamôn, là dịp để các chức sắc, tín đồ tưởng nhớ tổ tiên, các vị vua có công với dân tộc; đồng thời gửi gắm ước vọng về quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt. Đây cũng là không gian văn hóa đặc sắc, góp phần bảo tồn, phát huy những giá trị truyền thống tốt đẹp của đồng bào Chăm.
Những ngày này, các phum, sóc Khmer trên địa bàn tỉnh An Giang rộn ràng đón Sene Đôn Ta. Người dọn nhà, người chuẩn bị mâm cơm, con cháu đi làm xa thu xếp trở về. Trong những ngày lễ, mỗi gia đình lại có dịp tưởng nhớ ông bà, tổ tiên và sum họp bên nhau.
Sau 3 ngày vui lễ với nhiều hoạt động văn hóa, thể thao, bà con đồng bào Khmer đã dâng mâm lễ lên bàn thờ tổ tiên cúng tiễn ông bà, khép lại mùa Sene Dolta 2026.
Trưa 11/10, khoảng 150 chư tăng từ các chùa ở TPHCM và miền Tây thực hiện nghi thức khất thực quanh chùa Chantarangsay (phường Nhiêu Lộc), trong khuôn khổ lễ Sene Dolta của đồng bào Khmer.
Lễ hội “Kin lẩu khẩu mẩu” năm 2026 diễn ra trong hai ngày 10 và 11.10 tại bản Huổi Én, xã Phong Thổ, tỉnh Lai Châu, với sự tham gia của 10 thôn, bản, tổ dân phố có đông đồng bào dân tộc Thái sinh sống.
Lễ Sene Đôn Ta, phum sóc Khmer rộn ràng hơn bởi những cuộc trở về. Người lớn tất bật chuẩn bị lễ vật, con cháu quây quần bên gia đình hướng về ông bà, tổ tiên.
Campuchia bước vào kỳ nghỉ lễ Pchum Ben kéo dài 3 ngày, từ 10 - 12/10. Hàng triệu người dân trên khắp cả nước trở về quê nhà, sum họp bên gia đình và thành kính tưởng nhớ ông bà, tổ tiên cùng những người thân đã khuất.
Nghi lễ cúng cầu an là phần mở đầu thiêng liêng và quan trọng trong Lễ hội Katê của đồng bào Chăm theo đạo Bàlamôn ở Lâm Đồng.
Từ những nồi xôi đỏ lửa lúc 3 giờ sáng đến nghi thức đặt cơm nếp vắt tại chùa, đồng bào Khmer An Giang cùng nhau gìn giữ lễ Kan Ben – phong tục thể hiện lòng hiếu kính với ông bà, tổ tiên và gắn kết cộng đồng.
Trải qua hơn 5 thế kỷ dâu bể, các nhà thờ dòng họ tại xã Trường Ninh không chỉ là chốn linh thiêng thờ phụng tổ tiên, ghi dấu truyền thống khoa bảng mà còn là những “địa chỉ đỏ” gắn liền với lịch sử hào hùng của Bộ Tư lệnh 559. Từ nếp nhà cổ kính, “ngọn lửa” gia phong, truyền thống hiếu học và lòng yêu nước vẫn đang được các dòng họ miệt mài gìn giữ, trao truyền qua từng thế hệ.
Đến Lễ hội Tết cá của người Tày xã Mậu Duệ, tỉnh Tuyên Quang, du khách sẽ được hòa mình vào không gian văn hóa truyền thống, thưởng thức ẩm thực địa phương, khám phá sản vật đặc trưng...
Lễ Sen Dolta là một trong những lễ hội truyền thống quan trọng của đồng bào Khmer, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, tưởng nhớ ông bà, tổ tiên.
Lễ Sene Dolta không chỉ là dịp để đồng bào Khmer tưởng nhớ công ơn sinh thành của tổ tiên mà còn là ngày hội đoàn tụ, thắt chặt tình làng nghĩa xóm.
Từ sáng sớm, người dân đến chùa Candaransi (TPHCM) chuẩn bị cơm vắt, hoa tươi, bánh trái và lễ vật, thực hiện nghi thức truyền thống trong mùa Sene Dolta nhằm tưởng nhớ ông bà, tổ tiên và những người đã khuất.
Trong tiếng trống Ginăng, tiếng kèn Saranai rộn rã, hàng nghìn đồng bào Chăm theo đạo Bàlamôn cùng hội tụ về các đền tháp, thành kính tưởng nhớ tổ tiên, các vị thần và cầu mong mưa thuận gió hòa, cuộc sống ấm no, hạnh phúc.
Lễ hội Katê phản ảnh sâu sắc những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào người Chăm. Đây là dịp tưởng nhớ, tri ân các vị thần có công với đồng bào dân tộc Chăm; tưởng nhớ ông bà, tổ tiên và thực hành các nghi lễ truyền thống; cầu mong cuộc sống ấm no, bình an, hạnh phúc.
Từ ngày 10 - 12/10, đồng bào Khmer Nam Bộ sẽ đón mừng lễ Sene Dolta (lễ Cúng Ông Bà, Tổ tiên) truyền thống trong không khí rộn ràng, phấn khởi.
VHXQ - Đối với nhiều gia đình, dòng họ ở xứ Quảng, đạo sắc phong, cuốn gia phả hay tờ khế ước không chỉ là những tư liệu Hán - Nôm quý giá, mà còn là vật gia bảo, gắn liền với tổ tiên, nguồn cội và ký ức của mỗi dòng tộc. Bằng sự trân trọng và ý thức gìn giữ, bao thế hệ đã bảo quản, trao truyền những di sản ấy, góp phần lưu giữ một phần ký ức lịch sử, văn hóa của quê hương.
Lễ Sen Dolta là một trong những lễ truyền thống quan trọng của đồng bào Khmer, dịp để bà con tưởng nhớ, tri ân ông bà, tổ tiên, thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, đồng thời giáo dục con cháu gìn giữ những giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc.
Trong không khí trang nghiêm và mang đậm tình đoàn kết, đồng bào Khmer tại xã Bình Phú (tỉnh Vĩnh Long) đang rộn ràng đón mừng lễ Sene Dolta. Ngày lễ không chỉ là dịp tri ân tổ tiên mà còn minh chứng cho đời sống vật chất, tinh thần của bà con ngày càng phấn khởi, sum vầy.
Lễ hội Kin Lẩu Khẩu Mẩu năm 2026 được tổ chức với nhiều nghi lễ truyền thống, hoạt động văn hóa và trò chơi dân gian, góp phần gìn giữ những giá trị văn hóa gắn với cây lúa và đời sống cộng đồng dân tộc Thái.
Lễ hội Katê tại tháp Pô Sah Inư (Lâm Đồng) diễn ra trong hai ngày 9 và 10/10, với nhiều nghi lễ truyền thống và hoạt động giới thiệu di sản Chăm.
Sau 315.000 năm, diện mạo của một trong những người đầu tiên thuộc loài người tinh khôn (Homo sapiens) đã được các nhà khoa học tái hiện bằng công nghệ kỹ thuật số từ những mảnh hóa thạch còn lại.
Các nhà khoa học đã tái tạo những peptide kháng khuẩn từng tồn tại ở tổ tiên động vật có vú 160 triệu năm trước có khả năng chống vi khuẩn mạnh hơn nhiều lần.
Chương trình Tết Trung Thu được tổ chức để các cháu tiếp tục giữ được những nét đẹp của ông bà, tổ tiên trên đất Anh cũng như để văn hóa Việt được lan tỏa rộng rãi hơn tại khu phố cổ Deptford.
Các nhà khoa học vừa phục dựng thành công diện mạo tổ tiên người hiện đại từ các mảnh hóa thạch có niên đại tới 315.000 năm.
Một số người khẳng định chọn lọc tự nhiên diễn ra ở nhiều cấp độ trong thứ bậc của sự sống: loài, nhóm, cá thể và gene. Thực tế, gene không phải là bậc thấp nhất của thang.
Khi những thửa ruộng bậc thang vùng cao khoác lên mình sắc vàng mùa lúa chín, đồng bào Mông xã Púng Luông, Lào Cai lại tưng bừng tổ chức Lễ mừng cơm mới-nghi lễ truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc, vừa có ý nghĩa tâm linh, vừa là điểm nhấn thu hút du khách trải nghiệm.
Ngày 26/9, xã Púng Luông tổ chức Lễ mừng cơm mới năm 2026, nhằm góp phần gìn giữ, phát huy nét đẹp văn hóa truyền thống của đồng bào Mông, đồng thời quảng bá bản sắc văn hóa địa phương đến du khách.
Câu “Nghèo không sửa cửa, giàu không dời mộ” được lưu truyền như một lời nhắc về sự thận trọng: khi khó khăn cần biết tiết chế, lúc sung túc càng phải biết giữ gìn những giá trị nền tảng.
Khi lúa trên đồng chín cũng là lúc đồng bào dân tộc Lào ở xã Mường Nhà rộn ràng tổ chức Tết Khẩu Hó – Tết mừng cơm mới. Đây còn là dịp mỗi gia đình kính dâng tổ tiên, thần linh thành quả lao động và gửi gắm ước mong về cuộc sống no đủ, mùa màng thuận lợi. Trong không khí sum vầy của cả cộng đồng, những phong tục, nghi lễ và nét đẹp văn hóa truyền thống tiếp tục được gìn giữ, trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Sau hơn 3 thập kỷ, đảo North Ronaldsay (một hòn đảo xa xôi của Scotland) đã có một em bé chào đời.
Bướm vàng bất ngờ bay vào nhà trong dân gian có nhiều cách lý giải như điềm báo tài lộc, may mắn... và cả quan niệm là người thân đã mất về thăm con cháu. Nhưng dưới góc nhìn phong thủy và tự nhiên thì có phải là một điềm báo hay không?
Ngày 24/9 (tức ngày 14 tháng Tám âm lịch), tại Đền thờ tổ họ Trần Việt Nam (thôn Phương La, xã Tiên La, tỉnh Hưng Yên), Ban Chấp hành họ Trần Việt Nam tổ chức Đại lễ giỗ đức thánh tổ Hoằng nghị Đại vương - Thân phụ Thống quốc Thái sư Trần Thủ Độ. Hàng nghìn người con, cháu họ Trần từ các tỉnh, thành trong cả nước cùng thành kính về dự đại lễ.
Cảm giác nổi sởn gai óc khi nhìn thấy tượng sáp, robot hay người giả không phải là lỗi cảm quan ngẫu nhiên. Đây là cơ chế cảnh báo nguy hiểm được khắc sâu vào mã di truyền từ thời xa xưa, giúp tổ tiên loài người nhận diện mối đe dọa, bệnh tật và tử khí trong môi trường sống khắc nghiệt.
Có những loài cây ngày nay trông rất bình thường, nhưng tổ tiên của chúng từng tồn tại khi khủng long còn thống trị Trái Đất.
Tết Trung thu là dịp gia đình sum họp, tưởng nhớ tổ tiên; bên cạnh việc chuẩn bị mâm cỗ, nhiều gia đình quan tâm đến ngày, giờ cúng Rằm tháng 8 và cách chuẩn bị lễ.
Có những miền quê được nhớ bởi một dòng sông, một mái đình, một phiên chợ; cũng có những miền quê được nhớ bởi những con người đã làm nên truyền thống. Nại Cửu là một miền quê như thế.
Chỉ với vài loại quả quen thuộc và cách sắp xếp tinh tế, các gia đình Việt hoàn toàn có thể bày biện mâm ngũ quả tết Trung thu năm 2026 vừa đơn giản, đẹp mắt mà vẫn giữ được nét truyền thống.