Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Từ 'Sử đá lưu danh' đến mạch sống kế thừa giữa lòng di sản

Giữa không gian cổ kính của Văn Miếu - Quốc Tử Giám (TP Hà Nội), 82 bia Tiến sĩ từ lâu đã là biểu tượng vô giá của đạo học Việt Nam. Thay vì để di sản đứng yên trong hoài niệm, trưng bày “Sử đá lưu danh” đã biến ký ức ngàn năm thành câu chuyện sống động, trực quan và chạm tới công chúng đương đại.

Ra mắt nền tảng công nghệ số 'Hành trình du lịch di sản Hà Nội'

Ngày 18/10 tới, Lễ ra mắt nền tảng công nghệ số “Hành trình du lịch di sản Hà Nội” sẽ chính thức diễn ra tại đình Kim Ngân, số 44 phố Hàng Bạc, phường Hoàn Kiếm. Sự kiện do Đại sứ quán Pháp-Viện Pháp tại Việt Nam phối hợp với Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức.

Khai mạc Hội nghị tập huấn nghiệp vụ công tác thi đua, khen thưởng toàn quân năm 2026

Sáng 15-10, tại TP Quảng Ninh, Tổng cục Chính trị tổ chức khai mạc Hội nghị tập huấn nghiệp vụ công tác thi đua, khen thưởng (TĐKT) toàn quân năm 2026. Thượng tướng Trương Thiên Tô, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị, Phó chủ tịch Thường trực Hội đồng Thi đua - Khen thưởng Bộ Quốc phòng dự, chỉ đạo hội nghị.

Đẩy mạnh số hóa di tích và điểm đến Thủ đô

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) Hà Nội cho hay, chuyển đổi số là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành du lịch Thủ đô trong những tháng cuối năm 2026. Hiện nhiều di tích và điểm đến tại Hà Nội đang được đẩy mạnh số hóa, điều này giúp mở ra nhiều cơ hội cũng như tăng trải nghiệm cho khách tham quan.

Số hóa 28 di tích Hà Nội, mở thêm cánh cửa khám phá di sản Thủ đô

Gần 40 chuyên gia và khoảng 100 sinh viên đã tham gia khảo sát hơn 100 di tích để lựa chọn 28 điểm tiêu biểu, xây dựng nền tảng số giúp kết nối di sản Hà Nội với du lịch, giáo dục và nghiên cứu.

Từ chế độ tế tự của triều Nguyễn nghĩ về công tác quản trị tôn giáo, tín ngưỡng hiện nay

HNN.VN - Lịch sử không cung cấp sẵn lời giải, nhưng giúp hiện tại đặt câu hỏi đúng. Đọc lại chế độ tế tự triều Nguyễn, điều đáng suy nghĩ không chỉ là nghi lễ, mà còn là cách nhà nước ứng xử với đời sống tinh thần, phân định trách nhiệm và kết nối cộng đồng. Từ Huế, nơi ký ức cung đình vẫn hiện diện trong đời sống, vấn đề ấy đặt ra một yêu cầu: quản trị tín ngưỡng, tôn giáo phải đúng pháp luật, hiểu văn hóa và tôn trọng con người.

Văn Miếu Vĩnh Phúc - nơi lưu giữ mạch nguồn văn hiến

Trên vùng đất Vĩnh Phúc xưa, truyền thống hiếu học được bồi đắp qua nhiều thế hệ, ghi dấu bằng tên tuổi những người đỗ đạt, thành danh và có đóng góp cho quê hương, đất nước. Ngày nay, những câu chuyện về đạo học ấy vẫn được lưu giữ tại Văn Miếu Vĩnh Phúc, nơi hội tụ các giá trị lịch sử, văn hóa và khoa bảng, đồng thời góp phần nuôi dưỡng tinh thần hiếu học trong đời sống hôm nay.

Số hóa ký ức

VHXQ - Tại đình làng, chùa chiền, nhà thờ tộc, đền miếu và trong nhiều gia đình ở xứ quảng, một kho tàng Hán - Nôm vẫn được lưu giữ với sắc phong, văn bia, gia phả, địa bạ, hương ước, khế ước, văn tế, hoành phi, câu đối, thư tịch cổ…

Hoạt động khuyến học trong xây dựng trường học ở làng xã vùng đồng bằng Bắc Bộ thời xưa

Xây dựng trường học lấy làm nơi học tập cho con em ở các làng xã vùng đồng bằng Bắc Bộ, nơi được coi là vùng đất có truyền thống hiếu học lâu đời nhất trong cả nước luôn được coi trọng.

Đánh thức ký ức quê hương

VHXQ - Từ những tấm bia đá, chuông đồng, sắc phong, mộc bản trong đình, chùa đến các cuốn gia phả, địa bạ… được lưu giữ trong cộng đồng ở xứ Quảng, thế hệ hôm nay được biết thêm về người xưa, về làng xóm và những đổi thay của một vùng đất. Nếu những tư liệu ấy không được nghiên cứu và tìm hiểu, nhiều câu chuyện trong đó sẽ dần bị quên đi theo năm tháng.

Những trang sử trên đá

VHXQ - Những tấm bia đá ở xứ quảng không chỉ lưu dấu chuyện làng, chuyện họ, mà còn kể về hành trình mở đất, giao thương và giao thoa văn hóa. qua những dòng chữ hán - nôm, một phần ký ức của vùng đất được lưu giữ qua thời gian.

Cho thuê robot 'đỡ chân', hỗ trợ leo núi ở Trung Quốc

Khu thắng cảnh Qiyun ở tỉnh An Huy, Trung Quốc, cho thuê hơn 20 robot khung xương hỗ trợ du khách khi lên dốc và giảm áp lực lên đầu gối lúc xuống núi.

Đất xưa chữ cũ

VHXQ - Từ địa bạ, gia phả, bia ký đến sắc phong, hương ước. . . mỗi dòng chữ cổ đều mở ra một góc diện mạo xứ Quảng: địa danh, dân cư, sự kiện, tín ngưỡng và đời sống cộng đồng. Tư liệu xưa kể lại hành trình mở cõi, dựng làng, giao thương và bảo lưu hồn cốt văn hóa qua nhiều thế kỷ.

Hà Nội gắn biển di tích cách mạng kháng chiến tại đình Kim

Ngày 5/10, xã Tam Hưng (Hà Nội) tổ chức Lễ gắn biển địa điểm lưu niệm sự kiện cách mạng, kháng chiến tại đình Kim, thôn Song Khê - công trình chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng thủ đô (10/10/1954-10/10/2026). Tới dự có đồng chí Phùng Thị Hồng Hà, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội.

Khi dấu xưa dần phai

VHXQ - Trên mảnh đất xứ Quảng, di sản Hán - Nôm còn hiện diện khá nhiều tại các cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng cũng như trong nhiều gia đình. Nhưng thời gian, khí hậu khắc nghiệt, đô thị hóa và nhất là thế hệ những người biết chữ đang ngày càng dần ít đi đã khiến nhiều tư liệu dần xuống cấp và mất mát.

Chùa Cổ Lễ - nơi áo cà-sa hóa chiến bào

Có những ngôi chùa được người đời nhớ đến bởi pho tượng cổ, quả chuông lớn hay đường nét kiến trúc đã đi qua hàng trăm năm mưa nắng. Nhưng cũng có những ngôi chùa được lịch sử gọi tên bởi những con người đã bước ra từ cửa thiền, đặt sự an nguy của đất nước lên trên sự an ổn của riêng mình.

Bia Vĩnh Lăng - dấu ấn lịch sử và nghệ thuật thời Lê sơ

Giữa không gian Di tích lịch sử Lam Kinh, Bia Vĩnh Lăng nổi bật như một chứng tích đặc biệt về lịch sử, văn hóa và nghệ thuật thời Lê sơ. Được dựng năm 1433, sau khi vua Lê Thái Tổ băng hà, tấm bia không chỉ ghi lại thân thế, sự nghiệp của người Anh hùng dân tộc Lê Lợi mà còn gửi gắm tư tưởng nhân nghĩa, tinh thần hòa hiếu và khát vọng về một đất nước thái bình.

Bà Yan Po Inư Nagar có phải là Mahāpratisarā?Kỳ cuối - Từ Kauthara đến hành trình tiếp biến của nữ thần bảo hộ

Từ pho tượng Bà Yan Po Inư Nagar, giả thuyết về ảnh hưởng Mahāpratisarā mở sang lịch sử Kauthara và mạng giao lưu hàng hải Đông Nam Á. Những lần dựng lại tượng thần, cùng sự tiếp nối trong tín ngưỡng Thiên Y A Na, đặt ra câu hỏi: hình tượng Mẹ Xứ sở đã tiếp nhận những lớp ý nghĩa mới như thế nào?

Dấu ấn lịch sử qua những bảo vật trên đất Lam Kinh

Trải qua gần 6 thế kỷ, những tấm bia đá tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Lam Kinh vẫn lưu giữ những thông tin quý giá về thân thế, sự nghiệp của các vua, hoàng hậu triều Lê sơ. Không chỉ là chứng tích lịch sử, hệ thống văn bia còn có giá trị về Hán Nôm, văn chương, mỹ thuật và điêu khắc.

Tống Giang ngoài đời thực khác xa nhân vật trong truyện 'Thủy hử'

Tống Giang của lịch sử khác xa trong "Thủy hử"; nhân vật mà Thi Nại Am xây dựng có thể là chiếc áo che giấu một thủ lĩnh nông dân lừng lẫy khác cuối thời Nguyên.

Tết Trung thu và truyền thuyết chị Hằng, chú Cuội

Tết Trung thu ở Việt Nam đã có từ đời xa xưa, được in trên trống đồng Ngọc Lũ, văn bia chùa Đọi, năm 1121 từ thời nhà Lý, Tết Trung thu đã được tổ chức ở kinh thành Thăng Long với các hội đua thuyền, múa rối nước và rước đèn. Đến thời Lê - Trịnh thì Tết Trung thu đã được tổ chức cực kỳ to trong phủ chúa, được miêu tả trong “Tang thương ngẫu lục”. Tại các vùng nông thôn, những nơi mà quan hệ hàng xóm láng giềng vẫn còn được bảo tồn và trân trọng, người ta thường tổ chức cho trẻ em cùng nhau rước đèn đi khắp các thôn xóm trong đêm Trung thu.

Gắn quản lý tín ngưỡng với phát huy giá trị di sản Đền Kim Liên

Chiều 23-9, Đoàn giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo do Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Thu Huyền làm Trưởng đoàn, làm việc với UBND phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Mô tả khảo dị so sánh về 3 bản Khoa cúng tổ ở chùa Bà Đá, Hà Nội

Việc khảo dị ba văn bản này không chỉ giúp tìm hiểu về lịch sử chùa, hành trạng chư tổ, sự tích của chùa, mà còn đóng góp tư liệu quan trọng cho lịch sử Phật giáo Thăng Long - Hà Nội.

Khánh thành Văn bia “Tự hào truyền thống Lữ đoàn 649 anh hùng”

Ngày 14/9, tại phường Hòa Bình, Lữ đoàn 649, Cục Xe máy - Vận tải, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật, Bộ Quốc phòng tổ chức khánh thành Văn bia “Tự hào truyền thống Lữ đoàn 649 anh hùng”, ghi nhớ nơi thành lập đơn vị, hướng tới kỷ niệm 75 năm Ngày truyền thống Lữ đoàn.

Ba bảo tháp xá lợi triều Trần ở Ninh Bình có nguy cơ biến mất

Ba ngôi bảo tháp triều Trần tại Ninh Bình - di sản kiến trúc tâm linh độc bản - đang đứng trước nguy cơ biến mất. Nhiều dấu tích khảo cổ quý giá đã đổ nát, bị lãng quên, thậm chí bị xâm hại nghiêm trọng.

Bảng nhãn Lưu Hưng Hiếu

Làm quan Thượng thư kiêm Đông các Đại học sĩ, Chưởng Hàn lâm viện sự và từng được cử đi sứ, Lưu Hưng Hiếu (1456 - ?) đã làm vang danh xã Lương Hà, huyện Vĩnh Ninh xưa, xã Vĩnh Lộc ngày nay.

Bia ma nhai Ngự chế - những giá trị độc đáo, độc bản và giải pháp bảo tồn

Không được tạo tác theo hình thức những tấm bia đá quen thuộc với trán bia, diềm bia, hoa văn trang trí hay rùa đội bia, Bia ma nhai Ngự chế của vua Lê Thái Tổ trên núi Phia Tém, xã Hòa An được khắc trực tiếp trên vách đá cheo leo giữa núi rừng. Trải qua gần 600 năm tồn tại, những dòng chữ vẫn hiện hữu trên đá như một chứng tích đặc biệt của lịch sử. Vấn đề đặt ra hôm nay là làm thế nào để những giá trị đang “nằm trên đá” được đánh thức và lan tỏa trong đời sống đương đại, gắn bảo tồn nguyên trạng với nghiên cứu, số hóa, giáo dục di sản và phát triển du lịch bền vững, để Bia ma nhai Ngự chế không chỉ là ký ức của quá khứ mà thực sự trở thành một di sản sống của non nước Cao Bằng.

Văn bia tượng hậu chùa Di Lặc xã Đông Anh, Hà Nội

Hệ thống bia tượng Hậu tại chùa Di Lặc là nguồn tư liệu Hán Nôm có giá trị, phản ánh khá sinh động đời sống Phật giáo, văn hóa và xã hội làng xã Việt Nam cuối thế kỷ XVII.

: Hồn quê nơi cửa Phật

Tại thôn Ngọc Trà, xã Quảng Chính, chùa Bồng Hinh hay còn gọi là chùa Ngọc Trà nằm nép mình giữa không gian làng quê yên bình. Ngôi chùa mang một vẻ đẹp trầm mặc, thanh tịnh, hòa vào cảnh sắc và nhịp sống bình dị của làng quê. Từ bao đời nay, nơi đây đã trở thành một địa chỉ quen thuộc để người dân tìm về chiêm bái, lễ Phật, cầu mong bình an và tìm cho mình những phút giây thư thái, nhẹ lòng sau những bộn bề của cuộc sống.

Hà Nội: Đình, Chùa Khánh Vân được xếp hạng Di tích lịch sử văn hoá cấp Thành phố

Ngày 6.9, UBND xã Ứng Hòa (Hà Nội) phối hợp với chính quyền và nhân dân thôn Đồng Tân tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố đối với Đình Khánh Vân và Chùa Khánh Vân, thuộc làng Khánh Vân, thôn Đồng Tân, xã Ứng Hòa.

Tư liệu văn bia chùa Phật Tích, Bắc Ninh

Hầu hết bia ở đây được dựng vào thời Lê Trung hưng, trong khi một số chùa ở Bắc Ninh được dựng vào thời Nguyễn (chùa Đại Thành, chùa Linh Sơn, chùa Đồng Nhân,…).

Phủ Khống với cây thị cổ thụ 'hai loại quả' và bí ẩn mộ vua Đinh giữa Tràng An

Nằm sâu giữa non nước Tràng An, Phủ Khống không chỉ gắn với truyền thuyết về 7 vị công thần nhà Đinh và bí mật nơi an táng vua Đinh Tiên Hoàng, mà còn có cây thị cổ thụ kỳ lạ cho hai dạng quả trên cùng một cành.

Phủ Khống – Nơi bí ẩn triều Đinh bước vào điện ảnh

Phủ Khống (Ninh Bình) là nơi thờ phụng 7 vị trung thần lãnh việc mai táng thi hài vua Đinh, sau đó tuẫn tiết theo vua để bảo mật nơi an táng. Đây cũng là nơi bí ẩn triều Đinh bước vào điện ảnh với bộ phim “Hộ linh tráng sĩ – Bí ẩn mộ vua Đinh”.

Hùng Việt tiếp nối truyền thống quê hương cách mạng

Hùng Việt là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi ghi dấu sự ra đời của Chi bộ Đọi Đèn - chi bộ Đảng đầu tiên trên địa bàn tỉnh Phú Thọ và là địa điểm diễn ra Đại hội đại biểu lần thứ Nhất của Đảng bộ tỉnh vào tháng 1/1947. Phát huy truyền thống cách mạng, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân xã Hùng Việt hôm nay đoàn kết, đổi mới, khai thác tiềm năng, huy động nguồn lực, từng bước tạo diện mạo mới cho quê hương, hướng tới mục tiêu phát triển nhanh, bền vững.

Văn bia Từ Quang Tháp Ký Văn

NSGN - Tháp Từ Quang vừa mới được tu bổ cách đây không lâu. Tháp nằm trong vườn tháp chùa Linh Quang (chùa Trà Lũ Trung, hoặc chùa Trung) thuộc xã Xuân Bắc, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định (nay thuộc tỉnh Ninh Bình).

Dấu xưa còn lại giữa lòng phố thị

Có những di tích không đồ sộ, nhưng chỉ cần đứng trước những pho tượng đá phủ màu thời gian, người ta vẫn có thể cảm nhận một phần lịch sử đã đi qua. Lăng Quận Mãn ở phường Đông Quang, tỉnh Thanh Hóa là một nơi như thế. Gần 300 năm trôi qua, tượng đá, văn bia và dấu tích kiến trúc nơi đây vẫn lặng lẽ kể câu chuyện về một con người, một thời đại và tài nghệ của những người thợ đá xứ Thanh.

Đánh thức ký ức Champa giữa thung lũng Mỹ Sơn

Giữa thung lũng Mỹ Sơn, tiếng kèn Saranai hòa cùng nhịp trống Ghinăng, Paranưng và vũ điệu Apsara đưa văn hóa Champa đến gần hơn với du khách. Những đền tháp gạch đỏ, phù điêu, văn bia cùng dấu tích còn lại không chỉ kể câu chuyện về một nền văn minh từng rực rỡ mà còn đặt ra trách nhiệm gìn giữ di sản cho mai sau.

Hội Khuyến học Bắc Ninh tập huấn nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ cơ sở

Ngày 20/8, Hội Khuyến học tỉnh Bắc Ninh tổ chức Hội nghị tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ công tác khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập cho cán bộ Hội Khuyến học các địa phương, các trường học của tỉnh.

Bắc Ninh tập huấn nâng cao nghiệp vụ công tác khuyến học, khuyến tài

Hội nghị tập huấn nhằm cập nhật những chủ trương, định hướng, đồng thời nâng cao nghiệp vụ, kỹ năng tổ chức hoạt động khuyến học, khuyến tài cho cán bộ Hội các cấp trong tình hình mới.

Nét đẹp đình Duyên Thượng

Là không gian văn hóa - tín ngưỡng tâm linh của người dân Kẻ Dền xưa, di tích đình Duyên Thượng (còn gọi là Diên Thượng) mang dấu ấn kiến trúc thời Nguyễn được gìn giữ khá nguyên vẹn đến ngày nay.

Nghè Nguyệt Viên hơn 4 thế kỷ lưu giữ hồn làng khoa bảng xứ Thanh

Ở phường Nguyệt Viên (tỉnh Thanh Hóa), có một công trình vẫn lặng lẽ tồn tại như một “mốc neo” của ký ức. Nghè Nguyệt Viên nép mình dưới những tán cây, lưu giữ gần như nguyên vẹn dấu ấn của hơn bốn thế kỷ lịch sử. Mái ngói phủ rêu, hệ khung gỗ, những mảng chạm khắc tinh xảo cùng không gian thờ tự linh thiêng đã tạo nên một di sản kiến trúc đặc sắc, phản chiếu truyền thống hiếu học của một trong những làng khoa bảng nổi tiếng xứ Thanh.

Khi AI đánh thức di sản Hán Nôm

Sau hơn 1.000 năm, di sản Hán Nôm đã có… phiên dịch viên là trí tuệ nhân tạo (AI). Điều từng được xem là rào cản lớn nhất đối với kho tàng thư tịch cổ - những ký tự khó đọc, khó tra cứu và đòi hỏi nhiều năm nghiên cứu chuyên sâu, nay đang từng bước được công nghệ hỗ trợ giải mã.

Khơi thông Ngự Hà

HNN - Năm 1904, một trận bão lũ tàn phá dữ dội toàn bộ xứ Huế. Nước sông Hương cao kỷ lục, dâng tràn qua Hoàng thành. Sử cũ ghi lại, khi nước lũ bủa vây khắp nơi, Vua Thành Thái đã tự mình cưỡi voi và huy động lực lượng vệ binh dùng thuyền nhỏ đi khắp các vùng ngập sâu quanh Đại Nội để cứu giúp người dân bị kẹt. Trận lũ năm đó khiến cầu Trường Tiền mới xây xong bị xô đổ 6 nhịp, nhưng các công trình quan trọng trong Đại Nội nhờ hệ thống mộng gỗ dẻo dai và thoát nước Ngự Hà nên vẫn đứng vững sau khi nước rút.