Trong những năm gần đây, du lịch miền núi Thanh Hóa đã có bước chuyển mình rõ nét, từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ du lịch trong nước và quốc tế. Có được kết quả ấy là nhờ sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền địa phương trong khai thác tiềm năng, xác định đúng hướng đi là lấy văn hóa bản địa làm nền tảng, coi đó là 'chìa khóa' để xây dựng du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, phát triển bền vững.
Kỳ nghỉ Tết Dương lịch 2026 chỉ có 1 ngày, do vậy, các doanh nghiệp lữ hành trên địa bàn tỉnh đã nỗ lực làm mới chương trình tour và đưa ra thị trường nhiều combo kích cầu hấp dẫn. Trong đó, các hành trình du lịch ngắn, giàu chiều sâu trải nghiệm đang trở thành lựa chọn của đông đảo du khách.
Ở miền Tây xứ Thanh, mái nhà sàn không chỉ là nơi che mưa, che nắng mà còn là ký ức văn hóa, là 'linh hồn' của mỗi bản làng. Giữ được mái nhà sàn cũng chính là giữ nền tảng cho du lịch cộng đồng phát triển bền vững trong dòng chảy hiện đại.
Với kho tàng di sản văn hóa vật thể và phi vật thể phong phú, đa dạng, ngành du lịch Thanh Hóa đang nỗ lực biến những giá trị văn hóa truyền thống này thành tài nguyên quý giá để phục vụ phát triển du lịch. Qua đó, không chỉ tạo sức hấp dẫn du khách, mà còn tạo ra nguồn lực để bảo tồn và phát huy giá trị di sản.
Từ trên cao, Thanh Hóa hiện lên với những đường núi uốn lượn như bức tranh được họa bằng bàn tay của thiên nhiên. Giữa miền non xanh ấy, bản Bút, xã Nam Xuân hiện ra như một nét mộc mạc, hiền hòa, níu bước người dừng lại.
Từ một phương thức sản xuất nông nghiệp, ngày nay ruộng bậc thang đã và đang được khai thác để góp phần quan trọng vào phát triển du lịch. Đặc biệt, vào mùa lúa chín, ruộng bậc thang như những dải lụa vàng óng ả giữa thiên nhiên hoang sơ, hấp dẫn du khách tìm về.
Khi xu hướng du lịch có sự thay đổi, thị trường khách liên tục mở rộng, đòi hỏi du lịch Thanh Hóa đổi mới mạnh mẽ về cách tiếp cận. Các điểm đến, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh đã và đang nỗ lực phát triển sản phẩm, nâng cấp chất lượng dịch vụ và mở rộng kết nối thị trường, sẵn sàng 'đón sóng' dòng khách từ các thị trường mới.
Những thay đổi về nhu cầu dịch vụ trực tuyến, trải nghiệm thân thiện môi trường và mô hình du lịch trách nhiệm đang đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với doanh nghiệp của tỉnh trong chuyển đổi số, chuyển đổi xanh. Đây được xem là hướng đi nhằm nâng cao sức cạnh tranh của mỗi doanh nghiệp, góp phần xây dựng hình ảnh Thanh Hóa là điểm đến xanh - an toàn - hiện đại.
Dịp cuối năm luôn là thời điểm thị trường du lịch Thanh Hóa bước vào giai đoạn sôi động với nhiều chương trình kích cầu hấp dẫn. Năm nay, chuẩn bị cho mùa du lịch cuối năm và Tết Dương lịch 2026, các địa phương, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh đã đưa ra thị trường hàng loạt combo du lịch ưu đãi, gắn với các sự kiện văn hóa - du lịch đặc sắc, hứa hẹn tạo nên sức bật mới cho du lịch xứ Thanh.
Mùa du lịch thấp điểm không còn là khoảng lặng của du lịch Thanh Hóa khi nhiều hành trình mới được mở ra, kết nối những bãi biển dịu êm với đại ngàn xanh thẳm. Sự kết hợp này không chỉ tạo nên trải nghiệm đa chiều, mà còn làm nổi bật tính đa dạng, giàu bản sắc của tài nguyên du lịch xứ Thanh.
Sáng 21/11, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa phối hợp với xã Nam Xuân tổ chức khai giảng lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ truyền dạy văn hóa phi vật thể của đồng bào các dân tộc thiểu số.
Nam Xuân có rừng, có đất, người dân có truyền thống lao động sản xuất, là lợi thế, nhưng cũng là thách thức nếu không biết chuyển hóa hợp lý, không có tư duy đổi mới, không có định hướng rõ ràng thì việc phát triển kinh tế của địa phương sẽ gặp nhiều khó khăn.
Miền Tây xứ Thanh có cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ, cùng với bản sắc văn hóa độc đáo và những món ăn đậm hương vị núi rừng đang ngày càng hấp dẫn du khách. Việc phát huy giá trị văn hóa ẩm thực đã góp phần nâng cao trải nghiệm du khách, đồng thời mở hướng phát triển du lịch gắn với nâng cao chất lượng đời sống, tạo sinh kế cho người dân khu vực miền núi xứ Thanh.
Khi những thửa ruộng bắt đầu ngả vàng, đồng bào Thái ở miền Tây Thanh Hóa lại rộn ràng chuẩn bị lễ mừng cơm mới - nghi lễ thiêng liêng để tạ ơn trời đất và tổ tiên sau vụ mùa bội thu.
Giai đoạn 2021–2025, toàn tỉnh Thanh Hóa đón gần 58,5 triệu lượt khách, tăng trưởng bình quân 17,2% mỗi năm. Trong đó, khách quốc tế đạt hơn 2,47 triệu lượt, cho thấy xu hướng phục hồi mạnh mẽ sau đại dịch COVID-19 và sức hút ngày càng lớn của du lịch xứ Thanh trên bản đồ du lịch khu vực.
Chưa một lần kinh qua 'chức' trưởng bản hay bí thư chi bộ, song công việc lớn nhỏ thì hầu như mọi người đều hỏi ý kiến ông. Ở rẻo cao này, ông là một trong số ít người từng làm viên chức Nhà nước, luôn tiếp cận cái mới để đi đầu cho đồng bào làm theo, góp phần đẩy lùi cái đói cái nghèo và sự lạc hậu.
Trong quý IV/2025, tỉnh Thanh Hóa sẽ tổ chức ba lớp tập huấn quy mô lớn nhằm bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ truyền dạy văn hóa phi vật thể cho nghệ nhân, già làng, trưởng bản, người có uy tín và cộng đồng dân tộc thiểu số.
Các điểm đến du lịch sinh thái cộng đồng miền Tây xứ Thanh ngày càng thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước. Song song với phát triển dịch vụ, các điểm đến đã xác định 'du lịch không rác thải nhựa' là ưu tiên hàng đầu, nhằm bảo vệ môi trường, giữ gìn cảnh quan và khẳng định thương hiệu du lịch xanh, bền vững.
Khi tiết trời sang thu, các địa phương, khu, điểm du lịch trong tỉnh đã đẩy mạnh việc làm mới sản phẩm, phát triển đa dạng các hoạt động trải nghiệm gắn với những đặc trưng, thế mạnh từ thiên nhiên, văn hóa của điểm đến. Đồng thời, tích cực tổ chức các sự kiện văn hóa, thể thao nhằm thu hút du khách. Từ đó, góp phần cùng ngành du lịch của tỉnh hiện thực hóa giấc mơ du lịch 4 mùa.
Những năm qua, phong trào xây dựng nông thôn mới ở Thanh Hóa không chỉ dừng lại ở mục tiêu nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của người dân, mà còn mở ra hướng đi mới gắn với phát triển du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái.
Ngay sau khi bão số 5 đi qua, cả hệ thống chính trị cùng Nhân dân trên địa bàn tỉnh đang tập trung nhân lực, vật lực để khắc phục nhanh nhất những hậu quả do thiên tai để lại.
Quánh loóng là khua luống và coóng dam là trình diễn trống chiêng. Đây là những hình thức diễn xướng dân gian cổ xưa và đặc sắc của người Thái ở Thanh Hóa. Không chỉ là nhạc cụ gõ đơn sơ, quánh loóng, coóng dam còn là biểu tượng tinh thần, mạch nguồn kết nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa văn hóa với đời sống, giữa bản sắc và niềm tin. Ở bản Bút, xã Nam Xuân, những người yêu tiếng loóng, nhịp trống chiêng đã quy tụ bên nhau, lập nên Câu lạc bộ (CLB) Quánh loóng, coóng dam như mái nhà chung để giữ gìn và thắp sáng bản sắc văn hóa truyền thống.
Những năm gần đây, nhiều khu, điểm du lịch trong tỉnh đã chú trọng đến việc khai thác tiềm năng, lợi thế từ bản sắc văn hóa độc đáo của người dân địa phương để phát triển du lịch cộng đồng. Từ đó, không chỉ tạo sự khác biệt trong sản phẩm du lịch, nâng cao sức hấp dẫn du khách, mà còn góp phần gìn giữ nét văn hóa truyền thống, quảng bá phong tục, tập quán của địa phương.
Trước đây, Văn phòng Điều phối Chương trình XDNTM tỉnh đã cùng một số huyện cũ xây dựng đề án thí điểm phát triển du lịch nông thôn như là sản phẩm OCOP đặc thù. Nhiều địa phương miền núi cũng đã áp dụng, hình thành các điểm, khu du lịch, tác động trở lại cho XDNTM.
Không chỉ thu hút khách bằng cảnh quan và di sản, 'ngành công nghiệp không khói' xứ Thanh đang hướng tới mục tiêu tạo ra những hành trình giàu trải nghiệm, dịch vụ chất lượng và sản phẩm mang dấu ấn riêng. Đây được xem là yêu cầu tất yếu trong giai đoạn phát triển mới của toàn ngành du lịch.
Trầm mặc, tĩnh lặng giữa núi rừng bao la hùng vĩ, bản Bút, xã vùng cao Nam Xuân có cảnh thiên nhiên đẹp đến mê đắm lòng người. Từ năm 2018, bản Thái này đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới, hạ tầng thay đổi khang trang theo hướng hiện đại nhưng hài hòa. Kinh tế, văn hóa phát triển mà vẫn bảo đảm tính truyền thống và bản sắc của đồng bào. Giao thông đã thuận tiện, bản vùng cao ấy đang trở thành điểm đến của những người yêu du lịch cộng đồng với sự bình lặng, gần gũi thiên nhiên.
Ngày 12/8, thông tin từ Văn phòng Điều phối Chương trình Xây dựng Nông thôn mới (XDNTM) tỉnh Thanh Hóa, để không gián đoạn nhiệm vụ XDNTM sau khi sáp nhập các xã mới, Chủ tịch UBND tỉnh đã có công văn yêu cầu các sở ngành, đơn vị liên quan và các xã thực hiện ngay các nhiệm vụ cụ thể.
Trong dòng chảy phát triển và hội nhập, khi bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số nói riêng đang đứng trước nguy cơ mai một thì loại hình du lịch cộng đồng đã, đang trở thành 'cầu nối' giữa bảo tồn và phát huy các giá trị. Không đóng khung trong bảo tàng, những nét văn hóa đặc trưng được 'kích hoạt' trở lại giữa đời sống thường nhật, nơi mỗi nếp nhà, lễ hội... trở thành các sản phẩm du lịch, thu hút du khách.
Thời gian gần đây, nhiều bạn trẻ chọn hình thức du lịch trải nghiệm. Ở những miền đất mới, họ vừa được tham quan, khám phá, vừa được trực tiếp trải nghiệm đời sống, phong tục tập quán của cư dân bản địa.
Với lợi thế về tài nguyên thiên nhiên phong phú, di sản văn hóa đặc sắc và vị trí giao thông thuận lợi, Thanh Hóa dần trở thành điểm sáng trong thu hút khách du lịch. Để khẳng định vị thế, thương hiệu, các điểm đến trên địa bàn tỉnh đã, đang nỗ lực cải thiện trải nghiệm, từ chất lượng dịch vụ, hạ tầng du lịch đến việc bảo tồn, khai thác bản sắc văn hóa địa phương.
Giữa rừng xanh bạt ngàn và tiếng suối reo róc rách, nơi những ngọn núi nối tiếp mây trời, các bản làng nơi miền Tây xứ Thanh đang thức dậy trong nhịp sống mới, chậm rãi nhưng đầy sức sống.
Sau khi sáp nhập xã Nam Xuân với xã Nam Tiến thành xã Nam Xuân mới có diện tích tự nhiên 131,4km2, dân số 5.852 người, trong đó đồng bào dân tộc Thái chiếm 33,69%, dân tộc Mường chiếm 60,98%. Vốn là hai địa phương có sự tương đồng và bề dày văn hóa truyền thống, nhất là các sinh hoạt văn hóa của đồng bào Thái, Mường nên sau khi sáp nhập, Nam Xuân có dư địa lớn về nguồn lực văn hóa để khai thác, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Với mục tiêu đón 16 triệu lượt khách năm 2025, ngành du lịch của tỉnh đã và đang chú trọng các giải pháp để phát triển đa dạng các sản phẩm du lịch đặc trưng, độc đáo trên cơ sở lợi thế của vùng miền, địa phương.
Trước xu hướng du lịch tìm về những giá trị văn hóa đặc sắc, các điểm đến du lịch cộng đồng xứ Thanh đang trở thành lựa chọn hấp dẫn đối với nhiều du khách. Loại hình du lịch này không chỉ mang đến những trải nghiệm chân thực, mà còn tạo nên sự gắn kết giữa du khách và cộng đồng địa phương, góp phần lan tỏa những giá trị văn hóa bản địa.
Lực lượng chức năng tỉnh Thanh Hóa sẽ tới tận nơi, kể cả bệnh viện để lấy mẫu ADN, trong hành trình xác định danh tính liệt sĩ. Trả lại tên, đưa các liệt sĩ về với quê hương, gia đình là việc làm đầy ý nghĩa.
Trong thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia XDNTM tại tỉnh Thanh Hóa giai đoạn 2021-2025, có 6 chương trình thành phần được hỗ trợ vốn và cơ chế của Trung ương và tỉnh. Từ công tác triển khai phù hợp với thực tiễn, đến nay các chương trình thành phần này đã mang lại kết quả tích cực cho toàn bộ chương trình lớn.
Ẩn mình trong thung lũng xanh mướt của huyện Quan Hóa (Thanh Hóa), bản Bút, ngôi làng nhỏ của đồng bào Thái giữa đại ngàn, đang trở thành một trong những điểm đến mới hấp dẫn nhất trên bản đồ du lịch sinh thái xứ Thanh.
Từ vẻ đẹp nguyên sơ của thiên nhiên, cùng không khí trong lành, nhiều nét văn hóa truyền thống, các phong tục tập quán, làn điệu dân ca, dân vũ, đến các món ăn ẩm thực độc đáo của bà con dân tộc thiểu số (DTTS) vẫn được gìn giữ và phát huy trong đời sống hàng ngày, đã góp phần làm nên sức hút du khách đến các điểm du lịch cộng đồng trong tỉnh.
Giữa núi rừng Quan Hóa, không tiếng micro, không ánh đèn sân khấu chuyên nghiệp, nhưng từng nhịp trống, nhịp chiêng, từng điệu xòe, lời hát ru... vẫn ngày ngày cất lên trong mái nhà sàn ấm lửa. Những đội văn nghệ quần chúng, những CLB liên thế hệ đang lặng lẽ thắp sáng niềm đam mê, kết nối cộng đồng và giữ hồn dân tộc giữa đời sống hiện đại.
Theo thống kê của UBND huyện Quan Hóa, hiện trên địa bàn huyện có 7.368 ngôi nhà sàn truyền thống của đồng bào dân tộc Thái, Mường, chiếm 66,1% số nhà ở trên địa bàn huyện. Tuy nhiên, chỉ có trên 50% ngôi nhà sàn đảm bảo yêu cầu về chất lượng, số nhà sàn còn lại đã xuống cấp.
Xứ Thanh vẫn được ví như một 'Việt Nam thu nhỏ'. Bên cạnh các bãi biển kéo dài ở phía Đông thì một miền núi đồi, sông suối, thác nước ở phía Tây với vẻ đẹp diễm lệ được tạo hóa ban tặng đã tạo nên những điểm đến vui chơi hấp dẫn cho du khách muốn ngược ngàn... trốn nắng trong mùa hè đỏ lửa.
Văn hóa là cốt lõi, cộng đồng là trung tâm, môi trường là nền tảng - đó là hướng đi bền vững mà tỉnh Thanh Hóa đang theo đuổi trong hành trình phát triển du lịch xanh gắn với bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống.
Thanh Hóa, vùng đất giàu truyền thống văn hóa và thiên nhiên hùng vĩ, đang dần khoác lên mình chiếc áo mới của du lịch xanh vùng cao. Những bản làng như Năng Cát, Mạ, Hiêu, Bút, Son Bá Mười là những 'viên ngọc sáng' giữ gìn nét đẹp văn hóa của đồng bào dân tộc Thái, trở thành điểm đến hấp dẫn, nơi du khách có thể hòa mình vào thiên nhiên, trải nghiệm đời sống bản địa chân chất, giản dị...
Sở hữu hệ sinh thái đa dạng, cảnh quan hùng vĩ cùng kho tàng văn hóa đặc sắc của các dân tộc thiểu số, Thanh Hóa đang từng bước đưa du lịch cộng đồng trở thành dòng sản phẩm chủ lực, góp phần phát triển kinh tế xanh bền vững...
Kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5, đông đảo du khách lựa chọn các điểm đến du lịch sinh thái cộng đồng miền Tây xứ Thanh để khám phá, nghỉ dưỡng. Đây không chỉ là hành trình trở về với thiên nhiên mà còn là dịp để du khách hiểu hơn về văn hóa bản địa, nâng cao ý thức bảo vệ môi trường và góp phần lan tỏa giá trị của du lịch bền vững.
Với tốc độ tăng trưởng bình quân đạt 16,9%/năm, du lịch dần trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh Thanh Hóa. Hiện nay, nhiều dự án du lịch nghìn tỷ được triển khai tại tỉnh này, mang lại nguồn thu đáng kể cho địa phương...
Xác định 'Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, là mục tiêu, động lực phát triển bền vững đất nước', nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh đã, đang triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động văn hóa - văn nghệ (VHVN), thể dục - thể thao (TDTT) quần chúng. Qua đó tạo sân chơi bổ ích, nâng cao sức khỏe và tinh thần đoàn kết trong Nhân dân.
Sản phẩm lưu niệm là một trong những yếu tố góp phần tăng sức hấp dẫn, khuyến khích chi tiêu và lan tỏa hình ảnh du lịch cộng đồng khu vực miền núi xứ Thanh. Trong đó, các sản phẩm lưu niệm thủ công truyền thống của đồng bào các dân tộc thiểu số luôn tạo nên sức hút đặc biệt đối với đông đảo du khách.
Nắm bắt xu hướng du lịch trải nghiệm của giới trẻ, đồng thời học tập mô hình hợp tác xã du lịch nông nghiệp đã thành công từ nhiều địa phương, thời gian gần đây, tại huyện miền núi Quan Hóa (Thanh Hóa), loại hình du lịch này được đẩy mạnh phát triển, đặc biệt thông qua mô hình kinh tế tập thể, hợp tác xã.
Những cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, những giá trị văn hóa truyền thống đậm sắc màu dân tộc, càng làm cho miền Tây xứ Thanh thêm đẹp, thêm 'say' trong những ngày xuân...
Thanh Hóa đang vươn mình trở thành một trong những 'điểm sáng' của du lịch cả nước. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của du lịch cũng đặt ra nhiều thách thức về văn hóa, môi trường, quy hoạch... Chính vì vậy, du lịch 'cộng sinh' được xác định là hướng đi tất yếu, giúp cân bằng lợi ích giữa các bên liên quan, hướng tới phát triển du lịch bền vững.